Raad van Europa vindt bewijs voor CIA-vluchten

Het staat vast dat de CIA terreurverdachten heeft ontvoerd en in het geheim heeft overgebracht naar landen waar zij gemarteld werden. Dat concludeert de Zwitser Dick Marty in een voorlopig rapport voor de Raad van Europa....

In het tussenrapport schrijft Marty dat er ‘veel bewijsmateriaal’ is dat erop duidt dat de Verenigde Staten ‘gebruik maakten van andere landen voor martelpraktijken’. Volgens hem zou de CIA in het geheim zeker honderd terreurverdachten via Europese landen hebben overgebracht. ‘Het is zeer onwaarschijnlijk dat Europese regeringen of in ieder geval hun inlichtingendiensten daar niet van op de hoogte waren’, concludeert de Zwitserse onderzoeker in het rapport.

Marty werd vorig jaar door de Raad van Europa aangesteld als hoofd van de onderzoekscommissie nadat Amerikaanse kranten hadden gemeld dat de CIA geheime detentiecentra voor terreurverdachten zou hebben in Roemenië en Polen. Beide landen hebben dat steeds ontkend en de Zwitserse senator erkende gisteren dat zijn onderzoek geen concrete bewijzen voor het bestaan van die detentiecentra heeft opgeleverd.

Hij wees wel op een fax van de Egyptische ambassade die onlangs in de Zwitserse pers is opgedoken. Volgens die fax, die door de Zwitserse geheime dienst zou zijn onderschept, zijn er wel degelijk CIA-kampen geweest in Roemenië. Ook in Bulgarije, Oekraïne, Macedonië en Kosovo zou de CIA detentiecentra hebben gehad. Maar de waarde van de fax is onduidelijk.

Volgens Marty zijn er wel duidelijke bewijzen dat de VS terreurverdachten hebben ontvoerd. Daarbij wijst hij op het geval van een Egyptische geestelijke, Abu Omar, die in 2003 in Milaan werd gekidnapt en werd overgebracht naar Egypte. Volgens Marty zou de man, die later werd vrijgelaten, daar zijn gemarteld. In verband met de zaak willen de Italiaanse autoriteiten een twintigtal CIA-agenten ondervragen.

De Zwitserse onderzoeker wijst verder op het lot van zes Bosniërs die door de CIA naar het gevangenkamp in Guantánamo Bay werden overgebracht, hoewel het Bosnische Hooggerechtshof had bepaald dat er geen bewijs tegen hen was en dat ze dus moesten worden vrijgelaten.

Marty klaagde dat hij bij zijn onderzoek maar weinig hulp van Europese landen krijgt. Volgens hem wordt zijn werk verder bemoeilijkt doordat de Amerikaanse pers in de Verenigde Staten onder zware druk staat om hem geen gevoelige informatie te verstrekken over de CIA-vluchten en mogelijke detentiecentra.

Desondanks is hij vastbesloten zijn onderzoek voort te zetten. Daarbij wil hij onder meer gebruik maken van gegevens van Eurocontrol, de Europese luchtverkeersleiding. Marty heeft verder van het satellietcentrum van de EU luchtopnamen gekregen van locaties in Polen en Roemenië, waar de CIA gevangenen zou hebben vastgehouden.

Eurocommissaris Frattini van Justitie riep alle EU-landen vandaag op met het onderzoek van de Raad van Europa mee te werken. Vorige week besloot ook het Europees Parlement een onderzoek in te stellen naar de CIA-vluchten en mogelijke geheime detentiecentra.

Meer over