nieuwsIndia

Protesten over ‘discriminerende’ burgerschapswet leggen India lam

In Indiase steden woeden protesten over een nieuwe wet op migranten. Er zijn al zeker zes doden gevallen. In de hoofdstad Delhi heeft de politie zondag een demonstratie op een universiteit met grof geweld uiteengeslagen.

Een man rent langs een bus die in brand is gestoken uit protest tegen de wet.  Beeld REUTERS
Een man rent langs een bus die in brand is gestoken uit protest tegen de wet.Beeld REUTERS

Aanleiding tot de demonstraties is een nieuwe burgerschapswet die negatief uitpakt voor moslims. Vorige week nam het Indiase parlement de wet aan die bepaalt dat hindoes en andere minderheden uit door moslims gedomineerde buurlanden (Pakistan en Bangladesh) sneller in aanmerking komen voor het Indiase staatsburgerschap. Deze maatregel geldt echter niet voor moslims – en dus ook niet voor de Rohingya die uit het overwegend boeddhistische Myanmar zijn weggevlucht.

Volgens critici is de wet daarom ronduit discriminerend en een smet op de Indiase seculiere democratie. De bijna 200 miljoen moslims in het land zijn de afgelopen jaren al in toenemende mate wanhopig en boos geworden door anti-islamitische maatregelen. Zo werden de islamitische heersers uit de geschiedenisboeken geschrapt, en is de autonome status van Kashmir, de enige deelstaat waar moslims in de meerderheid zijn, gewijzigd. De moslims zien de wet als het zoveelste bewijs dat de regerende BJP-partij van premier Narendra Modi hindoes op de eerste plaats zet.

Een vrouw schreeuwt tijdens een demonstratie in Guhawati, Assam. Beeld AFP
Een vrouw schreeuwt tijdens een demonstratie in Guhawati, Assam.Beeld AFP

In de thee-producerende deelstaat Assam, in het oosten van het land, zijn de islamitische inwoners bovendien woedend omdat vele duizenden hindoeïstische vluchtelingen uit Bangladesh die daar wonen nu staatsburger kunnen worden. In hun ogen zijn dat illegale immigranten.

Gevreesd wordt dat de wet ook zal worden gebruikt om moslims uit Assam te deporteren, en uit andere gebieden die van oudsher een islamitische bevolking hebben. Deze vrees wordt gevoed door de burgerschapstest die afgelopen zomer in Assam werd uitgevoerd, en die over de rest van het land zal worden uitgerold. Alle inwoners moesten bewijs overleggen dat zijzelf of hun voorouders al sinds 1971 in India wonen. Zo’n 2 miljoen van de 33 miljoen inwoners konden dit niet, en zij lopen nu het risico stateloos te worden. India bouwt enorme gevangenissen om iedereen die als illegale immigrant wordt bestempeld, te kunnen opsluiten.

Een man rouwt bij het lichaam van een omgekomen demonstrant.  Beeld AFP
Een man rouwt bij het lichaam van een omgekomen demonstrant.Beeld AFP

De demonstraties die vorige week in Assam begonnen verspreidden zich naar steden in het hele oosten en noorden van India. In Assam zijn zes doden gevallen. Vier mensen werden doodgeschoten door de politie, een man kwam om toen de winkel waarin hij lag te slapen in brand werd gestoken, en een zesde persoon overleed nadat hij tijdens een demonstratie door de politie in elkaar was geslagen.

Het land, dat een geschiedenis heeft van uitbarstingen van religieus geweld, wordt meer en meer lamgelegd door de protesten: auto’s, bussen en treinstations zijn in vlammen opgegaan en in West-Bengalen is het internet door de autoriteiten uit de lucht gehaald.

Gevlucht naar de bibliotheek

Zondag werd in de hoofdstad Delhi een demonstratie gehouden op de Jamia Millia Islamia Universiteit. Volgens ooggetuigen begon deze vreedzaam, maar liep die uit de hand toen de politie ingreep. Op video’s die op sociale media zijn geplaatst, is te zien hoe agenten op studenten inslaan met stokken. Tientallen studenten zijn met onder meer botbreuken opgenomen in het ziekenhuis. De demonstranten die naar de bibliotheek vluchtten om te schuilen, zijn daar weer met traangas uit verdreven.

Premier Modi gaf zijn politieke tegenstanders van de Congres Partij de schuld voor de onrust. ‘Uit respect voor hen die naar India zijn gevlucht, en gedwongen zijn te leven als vluchteling, is deze wet aangenomen’, zei hij op een bijeenkomst. ‘Aanhangers van de Congres Partij nemen hun toevlucht tot brandstichting omdat ze hun zin niet kunnen krijgen.’

Meer over