Protest zonder echte muiterij

Kunstenaarsinitiatief Paraplufabriek heeft genoeg van de beperkingen die de gemeente Nijmegen de stadsbewoners oplegt. Genoeg van de eindeloze wielklemmen, de bewakingscamera's, de vergunningen en de belastingen....

Merel Bem

De Paraplufabriek protesteert met INTERCOM.: een tentoonstelling in het stadscentrum. Tijdens het openingsweekend bundelde de Paraplufabriek haar krachten met het tijdelijke kunstproject Paracity, dat de binnenstad van Nijmegen bezet had.

Sommige van de elf kunstenaars van INTERCOM. hadden hun kunst gekoppeld aan Paracity, zoals Adriaan Nette, die flaneerlessen gaf. Anderen kozen voor een tijdelijke vaste plek in de stad. Dit resulteerde in kunstwerken die nogal braaf overkomen. Van echte muiterij is geen sprake.

Marijke Spekman plantte net buiten het centrum een bouwbord, waarop zij twee verschillende reclameslogans met elkaar verbond. 'Just do it', staat er in grote Nike-letters, met daaronder, geheel in de stijl van Philips, maar zonder de naam te noemen: 'Let's make things better.'

Het is een reactie op de wervingskreet van de gemeente: 'Nijmegen wordt zo mooi!' Maar het werkt niet; Spekman houdt te weinig afstand van de wereld waarmee ze een loopje wil nemen om ironisch te zijn.

Zo ook de Arnhemse kunstenaar Arif Algan, die een camera met microfoon boven een winkelgalerij hing en zorgde dat de beelden en het geluid rechstreeks in een café daarnaast te zien en te horen zijn. Algan trapt in dezelfde val als Spekman. Hij wil iets aan de kaak stellen - bewakingscamera's in de stad - maar doet dit door gebruik te maken van hetzelfde medium dat maakt dat hetgene wat hij aanvalt zo goed werkt.

Andere kunstenaars gaat het beter af. Op de gevel van bioscoop LUX projecteert Erik Urlings in de avonduren een video, waarop zijn broer te zien is, gevangen achter een glazen wand. Hij drukt zijn neus ertegen, schuift omhoog en omlaag, waardoor zijn gezicht vervormt.

Ondanks het komische effect, heeft het iets verdrietigs. Vooral omdat de video geprojecteerd wordt in een donker raam hoog in de gevel, waardoor de man een reus lijkt, opgesloten in een gebouw waar mensen heengaan voor plezier.

Rotterdammer Marc Bijl ageert wérkelijk tegen de overheidsregels door een ambtenaar een fietsstandaard te laten onthullen op een plein in het centrum, waar de gemeente fanatiek alle geparkeerde fietsen weert.

Meer over