Nieuws

Plastraining voor kalveren: een oplossing voor het stikstofprobleem?

Een experimenteel wapen in de strijd tegen stikstof: jonge koeien trainen om netjes in een latrine te plassen. Duitse diergedragswetenschappers slaagden erin om dit te bewerkstelligen bij elf Holstein-Friesian kalveren, een koeienras dat ook veel te zien is op Nederlandse boerderijen.

De uitwerpselen van koeien zijn een groot milieuprobleem. Juist door het mengsel van feces en urine, die koeien overal in de wei en de stal achterlaten, komt er veel stikstof in de vorm van ammoniak vrij. Dat slaat neer in kwetsbare natuurgebieden, wat slecht is voor de biodiversiteit.

Tijd om koeien zindelijk te maken, bedachten onderzoekers van het Research Institute for Farm Animal Biology in Duitsland.

Ze moedigden zestien kalveren aan om te urineren in een latrine. Als ze inderdaad keurig naar de aangewezen plek liepen om te plassen, kregen ze wat voedsel als beloning. Als ze hun behoefte daarentegen buiten de latrine deden, werden de kalfjes voor straf nat gesproeid met water.

De zogenaamde MooLoo Training bleek haar vruchten af te werpen: na verloop van tijd plasten elf van de zestien koeien in de latrine, schrijven de onderzoekers in het wetenschappelijk tijdschrift Current Biology.

null Beeld Getty Images/iStockphoto
Beeld Getty Images/iStockphoto

Rebecca Nordquist, universitair docent diergeneeskunde aan de Universiteit Utrecht – niet betrokken bij de studie – is gecharmeerd van het onderzoek. ‘Van varkens wisten we al langer dat ze zindelijk kunnen worden, maar van koeien had ik dat niet gedacht.’

De MooLoo Training is niet de eerste methode die wordt gebruikt om feces en urine van elkaar te scheiden, zegt Paul Galama, die onderzoek doet naar innovatieve melkveesystemen aan de Wageningen Livestock Research. Zo doen wetenschappers bijvoorbeeld al langer onderzoek naar het koetoilet: een opvangbak die de koe zachtjes een tikje geeft op de zenuw boven de uier om haar zo tijdens het eten te laten plassen. Een andere methode om urine op te vangen is door doorlaatbare tegels in de stal te leggen.

De onderzoekers schatten dat de uitstoot van ammoniak met 56 procent afneemt als 80 procent van de urine van vee opgevangen wordt in latrines. Paul Galama heeft echter zijn bedenkingen bij het gebruik van de MooLoo-methode op grote schaal. ‘Als je een bedrijf hebt met honderdvijftig koeien en je moet een aparte ruimte inrichten waar ze hun behoefte kunnen doen én je moet ze allemaal trainen, dan vergt dat wel wat aanpassingen in de logistiek in de stal.’ Bovendien, vult Nordquist aan, ‘moet vervolgonderzoek nog uitwijzen of de koeien zindelijk blijven.’

Meer over