Peiling ’Ministers hebben goed op de winkel gepast, meer niet’

Wat vond de gemiddelde Nederlander van de prestaties van het kabinet Balkenende? De Volkskrant maakte een rondgang langs de verschillende beleidsterreinen....

Diny de Groot, ziekenverzorgende: ‘Voor dit kabinet heb ik niet gekozen. Er is ongelooflijk bezuinigd op de zorg. We hebben op alle fronten ingeleverd. Natuurlijk moest er ook wat gebeuren en is de zorg van binnenuit slecht georganiseerd.

‘De laatste jaren heeft de regering veel dingen op zijn beloop gelaten, waardoor er wel erg veel vet zat op sommige botten. Maar het kabinet had beter kunnen controleren op het naleven van de regels dan zo hard te bezuinigen.’

Wim Boonstra, chef-econoom Rabobank: ‘Per saldo ben ik positief over Zalm. Hij is volgens mij de enige minister die lang aan het bewind was, aftrad, terugkwam en orde op zaken stelde. De komende weken zal kamerbreed de roep om leuke dingen vast weer klinken vanuit het CDA, maar ik denk dat Zalm bij zijn beleid blijft en de hand op de knip houdt.

‘Ik heb kritiek op de slechte timing van het begrotingsbeleid van dit kabinet. Bovendien heeft de regering een heel pessimistisch beeld geschetst van de economie, terwijl later bleek dat het water ons minder hoog aan de lippen stond. Het consumentenvertrouwen en de koopkracht zijn tot in 2005 sterk gedaald. Dat had niet gehoeven.’

Bart Engbers, directeur vmbo-school Vader Rijn College in Utrecht: ‘Al jaren wordt er geroepen dat schoolpersoneel meer moet verdienen. Dat dit kabinet op dat vlak niets heeft bewerkstelligd, is teleurstellend. Minister Van der Hoeven heeft op de winkel gepast, terwijl actie juist nodig is. Het vmbo moet een impuls krijgen om vooruit te kunnen.

‘Nog steeds biedt het kabinetsbeleid te weinig ruimte voor vernieuwing op school. Dat heeft de minister niet veranderd en dat is vervelend. Op het materiële vlak zijn wel verbeteringen doorgevoerd. Zo hebben we eindelijk de inrichting van onze praktijklokalen van de bovenbouw kunnen vernieuwen.’

Firoez Azarhoosh, vluchteling uit Iran: ‘Ik wil niet met vingers wijzen, maar het is jammer dat de nadruk bij dit kabinet meer op de instroming van nieuwkomers ligt dan op de integratie. Het draait er vooral om hoe we de grenzen voor mensen gesloten houden. Veel vluchtelingen, die zich onderdeel voelen van de maatschappij en eraan hebben bijgedragen, voelen zich erdoor vervreemd.’

Esther Jacobs, voorzitter Donateursvereniging: ‘De goede doelen hebben te maken met de ministeries van Justitie en Financiën, die even weinig resultaten hebben geboekt op ons terrein. Al drie jaar overleggen we over een registratiesysteem zodat duidelijk is wat een goed doel is, wat het doet en hoeveel geld het heeft. Maar de ministeries durven geen verantwoordelijkheid te nemen en ze schuiven alles op elkaar af. In Oost-Europa is het beter geregeld dan hier.’

Charles van Commenée, technisch directeur sportkoepel NOC*NSF: ‘Als het gaat om topsport, is dit kabinet de goede kant op gegaan. VWS heeft jaarlijks 2,5 miljoen euro vrijgemaakt voor het team dat deelneemt aan de Olympische Spelen. Dat helpt. Ook het ondersteunen van topcoaches en het invullen van de talentontwikkeling wordt gewaardeerd door NOC*NSF.’

Hugo Priemus, hoogleraar Systeeminnovatie Ruimtelijke Ontwikkeling aan de TU Delft: ‘Nergens in Europa gaat de huurregulering zover als in Nederland. Maar door de stijgende huren zullen de uitgaven aan huursubsidie ook stijgen. Dekker probeert gedaan te krijgen dat de verhuurders die stijgende huursubsidies aan het Rijk vergoeden. Een gruwel.

‘Dekker heeft er wel voor gezorgd dat de woningproductie weer iets is gestegen. Ze heeft het echter niet aangedurfd om het woonlastenbeleid principieel te hervormen. In dat opzicht is ze een conservatieve minister in een niet-hervormingsgezind kabinet.’

Arif Potmis, oprichter Islam Democraten: ‘Als Arubaan zeg ik: het is pappen en nathouden geweest, de relatie met de Antillen. Geen minister van Bestuurlijke Vernieuwing heeft een deuk in een pakje boter geslagen. De Graaf en zijn opvolgers Pechtold en Nicolaï hebben zich nooit verdiept in de situatie op de Antillen. Ze varen blind op hun ambtenaren. Juist van iemand als Pechtold had ik vooruitgang verwacht.’

Hans Couzy, voormalig bevelhebber der landstrijdkrachten: ‘Ik, en vele collega’s met mij, heb eigenlijk wat betreft de politiek maar een grote wens. Dat is dat deze minister straks weer terugkomt. Hij weet wat er leeft, is toegankelijk en als hij iets hoort uit het veld, vertaalt hij dat ook.

‘Kamp heeft ons ook duidelijk uitgelegd waar hij met het defensieapparaat naartoe wil. De reorganisaties die daarbij horen zijn misschien vervelend, maar er is wel een doel voor ogen. Wat betreft de buitenlandse missies denk ik dat er meer discussie in de Tweede Kamer dan in de organisatie is geweest. Militairen begrijpen dat uitzending erbij hoort en hebben daar niet zoveel moeite mee.’

Frits Hurenkamp, agent: ‘De politie komt er al jaren bekaaid vanaf en onder deze regering is dat niet anders. De VVD belooft al jaren meer blauw op straat, maar daar is niets van terechtgekomen. In Lochem, waar ik werk, zijn we met te weinig man om de openbare orde te handhaven. Daardoor kunnen er gevaren ontstaan.’

Prem Radhakishun, programmamaker NPS en advocaat: ‘Dit kabinet heeft de maatschappelijke solidariteit niet versterkt. Mijn regering moet er voor iedereen zijn, maar van Balkenende heb ik niet het idee dat hij ook mijn premier is. Bij Lubbers had ik dat wel, ook al stemde ik niet op hem.

‘Dit kabinet maakt onderscheid tussen Nederlanders. Politici, zoals Ayaan Hirsi Ali, worden op een schandalige manier voorgetrokken. Ministers houden zich niet aan de regels en komen weg met excuses. Voor burgers geldt dat niet. Het kabinet zorgt goed voor zichzelf, maar niet voor anderen.’

Jos Pelgröm, biologisch-dynamisch boer in Sint Philipsland (Zeeland):

‘Minister Veerman is een echte landbouwminister. Hij is charmant en weet waar hij het over heeft. Veerman is wél typisch CDA: hij wil iedereen te vriend houden. Hij belijdt sympathie voor biologische boeren, maar maakt geen keuzes die de biologische landbouw stimuleren.

‘Veerman houdt vast aan de marktwerking, maar de producten in de supermarkt zijn zo goedkoop dat wij daar nooit op een eerlijke manier mee kunnen concurreren. Het is tamelijk schrijnend hoe de biologische landbouw zich hier ontwikkelt, zeker vergeleken met de ons omringende landen. In Duitsland en Engeland is het booming.’

Bas Vos, oud-voorzitter van de Landelijke Huisartsen Vereniging, nu directeur Taxi Centrale Amsterdam: ‘Voor de huisartsen heeft het kabinet het slecht gedaan. Een bezoek aan de huisarts is niet goedkoper geworden, maar de kwaliteit is achteruitgegaan. Dat geldt, voor zover ik kan zien, voor de hele zorg.

‘Vóór het kabinet Balkenende had ik nog nooit gehoord dat kankerpatiënten hun medicijnen niet kregen omdat het ziekenhuis het budget had overschreden. Nu wel. ‘Het kabinet is zo ontzettend bezig met besparen, dat de kwaliteit van de gezondheidszorg er ernstig onder te lijden heeft.’

Wout Visser, War Child: ‘We zijn tevreden. Er is bijvoorbeeld meer geld vrijgemaakt voor de vredesopbouw en er is gepoogd een gelijk speelveld te creëren. Nu is het potje met geld voor alle organisaties toegankelijk in plaats van voor een select clubje.’

Maarten van Rossem, Amerika-deskundige: ‘De regering had zich nooit iets moeten aantrekken van het ‘nee’ tegen de uitbreiding van de Europese Unie, want het is sterk de vraag of je de burger bij zulke politieke raadgevingprocessen moeten betrekken.

‘Veel pijnlijker is dat dit kabinet zich heeft gecommitteerd aan die club die in Washington zit. Terwijl de hele wereld wist dat de geheime documenten niet bestonden, bleef Nederland in dat Amerikaanse verhaal geloven. Laten we alsnog zo snel mogelijk uit de oorlog tegen het terrorisme stappen.’

Robbert Dijkgraaf, hoogleraar mathematische fysica aan de Universiteit van Amsterdam: ‘Op de universiteit is het na al die jaren bezuinigingen nog steeds armoede. Per student is er nu half zoveel geld als twintig jaar geleden. Het kabinet heeft het veel over innovatie, waardoor onderwijs en wetenschap meer op de kaart zijn komen te staan. Maar helaas zijn al die plannen nog niet uitgevoerd. Hoger onderwijs en onderzoek staan blijkbaar niet hoog op de lijstjes van dit kabinet.’

Cora van der Zijde, administratief medewerker, 25 procent afgekeurd: ‘Het kabinet-Balkendende? Als het om de WAO gaat is het armoe troef. Er zijn in korte tijd veel te veel veranderingen doorgevoerd. De betrokken instanties moesten dat allemaal maar zo snel mogelijk doorvoeren, waardoor ik nu een callcentermedewerker aan de telefoon krijg als ik iets wil vragen, in plaats van iemand die er echt iets van weet. Er wordt wel eerder gezocht naar passend werk. Vroeger lieten ze je eerst een jaar alleen thuis zitten.’

Bogdan Majindryk, Poolse werknemer in de landtuinbouw: ‘De regering heeft veel te moeilijk gedaan over de toetreding van Polen tot de Nederlandse arbeidsmarkt. Ik proef dat er grote angst is voor de banen van Nederlanders. Zo’n vaart zal het niet lopen. De jongens die extra geld in het westen willen verdienen, zijn er toch al.’

Meer over