Palais de Hollande staat als een huis in Turkije

'shockvrij' Hoogtepunt van de opening van het Palais de Hollande in Istanboel moest de komst van het prinselijk paar zijn, dat het consulaat zou inwijden....

Het Palais de Hollande ligt er statig bij, iets teruggetrokken aan de hippe winkelstraat Istiklal Caddesi in Istanboel. Sinds 1612 zijn hier talloze achtereenvolgende ambassadeurs en consuls uit Nederland gevestigd, en na een grote renovatie die zo'n vijf miljoen euro kostte is het complex (inclusief kerk, kanselarij en kamelengang) fraaier dan ooit.

'Dit paleis is nu shockproof', zegt Jan Giesen, sinds twee jaar de Nederlandse consul-generaal in de stad. 'Het kan aardbevingen doorstaan, en zal niet afbranden. In die zin is het symbool voor de betrekkingen tussen Nederland en Turkije: die hebben een even stevig fundament.'

Ironisch genoeg viel de feestelijke opening van het Palais in het water, juist door een diplomatieke botsing tussen de landen. Hoogtepunt moest de komst zijn van kroonprins Willem-Alexander en prinses Máxima, die de gebouwen vandaag zouden inwijden. Maar het bezoek werd uitgesteld vanwege onduidelijkheid over het lot van de levenslang veroordeelde Turkse moordenaar Hakan K., die tot ergernis van Nederland plotseling vrijkwam. K., deelgenoot aan de brute moord op de Nederlandse toeriste Marijke van Dijk, zit inmiddels weer vast maar prins en prinses zijn vandaag niet in het paleis.

'Een diplomatieke rimpeling in het licht van vierhonderd jaar goede verstandhouding', taxeert consul-generaal Giesen. 'De wederzijdse betrekkingen zijn zo hecht, die moeten de waan van de dag wel aankunnen.' Niet alleen Nederlanders, ook Turken tot op hoog niveau waren ontstemd over de gang van zaken rond K., en konden de reactie van Nederland begrijpen. 'Die observatie is juist', zegt Giesen. 'De vrijlating van K. was ook hier opzienbarend nieuws.'

Onlangs werd minister De Grave van Defensie ruw ontvangen in Turkije, vanwege de Nederlandse weigering de PKK als terroristische organisatie te erkennen. 'Dat je elkaar in de dagelijkse diplomatie wel eens tegenkomt is normaal', zegt Giesen. 'Maar het gaat om de grote lijn. Turkije is voor ons een belangrijk land. Economisch, strategisch, cultureel en sociaal. Wij steunen het land op zijn weg naar het lidmaatschap van de EU. Turkije is duidelijk bezig met een transformatie. Op een breed vlak zie je verbeteringen. Dat verdient steun.'

Turkije ziet Nederland als een betrouwbare bondgenoot. Dat dateert al van de zeventiende eeuw, zegt historica Marlies Hoenkamp-Mazgon, die een binnenkort te verschijnen boek schreef over de historie van het Palais de Hollande. 'Je kunt stellen dat Nederland voor de Ottomanen het venster op Europa was. Een kleine republiek, protestant, niet geïnteresseerd in macht maar slechts in handel.' De religieuze verdraagzaamheid schiep een groot vertrouwen in de Nederlandses Republiek.

Niet voor niets staat het consulaat als enige in Istanboel op grond in Nederlands eigendom. Hier was het dat ambassadeur Cornelis Haga zich vestigde in 1612 - het begin van de Turks-Nederlandse betrekkingen. 'Nederlandse ambassadeurs en consuls zijn voor het land altijd belangrijk geweest', zegt de historica. Giesen: 'Door de grote groep Turken die in Nederland woont, komen er bovendien allerlei nieuwe verbintenissen tussen de landen bij. Zij gaan steeds meer een brugfunctie vervullen.'

Dus gaat het feest rond de oplevering van het gerenoveerde Palais de Hollande de hele komende week door. Met een business-dag voor Nederlandse zakenlieden en de Turkse relaties, een diplomatiek Ottomaans bal, een concert van het Amsterdams Barok Orkest en een diner met staatssecretaris Ybema. 'Dit paleis', zegt Giesen, 'zal een fundament zijn voor nog eens vierhonderd jaar goede relaties.'

Meer over