Overvloed in jampotje gevangen

De tijd breekt weer aan dat we ons kunnen schamen. Schamen om de overvloed en om een stuitend verschijnsel dat men gezonde economie noemt: als appels minder opbrengen dan wat het plukken kost, laten we ze van de boom vallen en wegrotten op de grond....

Deze rubriek wordt vaak geschreven vanuit een stads perspectief. Dat komt omdat het meeste Volkskeukenpersoneel in een stad woont. Maar lezers buiten de bebouwde kom kennen de met fruit overladen bomen waar niet van geplukt wordt. Vaak staan ze in een boomgaard waarvan de eigenaar aan gezonde economie doet. Er zijn ook duizenden fruitbomen op particuliere erven of vergeten stukjes grond, die voor niks..., nou ja, voor de spreeuwen en de wespen, hun best staan te doen.

We kennen de verzuchting van mensen met zo'n boom bij hun huis. Wat moeten we met al dat onbespoten fruit? Het smaakt goed, maar het is vaak lelijk of aangevreten. Het antwoord van de Volkskeuken luidt: chutney van maken! Er is voor wie geen grote hoeveelheden fruit over heeft, of groene tomaten die niet meer rijp zullen worden, geen goede reden om chutney te maken. De fabriek kan het net zo goed, goede chutney's zijn te koop in de supermarkt.

Het is andersom. Pas als grote hoeveelheden fruit zich aan ons opdringen kunnen we overwegen er chutney van te maken. Het plezier van eigen chutneykokerij zit hem in verfijningen en waagstukken. Chutney is een gekookt mengsel van zure vruchten, vaak ook uien, soms groente, specerij, kruiden, suiker, zout en azijn. Typisch Engels, typisch door de Engelsen afgekeken van de door hen gekoloniseerde Indiërs.

Ontelbaar is het aantal mengsels en recepturen. Men kan zich beter niet door een kookboek laten leiden maar door wat zich in de omgeving aan overvloed aandient. Mislukken is eigenlijk uitgesloten, tenzij men overdrijft met zout.

Niet al te nauwkeurige aanwijzingen voor het maken van een eenvoudige appelchutney: Schil appels, ook onrijpe appels eventueel, verwijder het klokhuis en snijdt de appels klein. Snipper een aantal uien. Verhouding zou kunnen zijn, een halve kilo uien op een kilo appelen. Neem een grote pan. Meng appel en ui samen met veel of weinig rozijnen. Voeg twee volle lepels suiker toe of meer, een lepel zout, een theelepel zwarte of witte peper, een halve theelepel rode sambal, anderhalve koffiekop azijn naar keuze. Breng het mengsel op klein vuur aan de kook en laat het een uurtje pruttelen. Vul er jampotten mee en eet ze later leeg bij warm eten met vlees. Spannender dan appelmoes.

Meer over