Overheidsarts gaat keuring voor WAO doen

De WAO-keuring zal vanaf 2001 door overheidsartsen worden gedaan. Het kabinet kiest daarmee voor een onafhankelijke toetsing van arbeidsongeschiktheid. Den Haag wil niet dat verzekeraars, vakbeweging en werkgevers een doorslaggevende invloed krijgen op de WAO-keuringen....

Dit staat in een nog vertrouwelijk kabinetsstuk over de reorganisatie van de sociale zekerheid. De ministers Zalm (VVD) van Financiën en De Vries (PvdA) van Sociale Zaken zullen hun standpunt vandaag toelichten aan de sociale partners en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. De ministerraad zal de nota volgende week vrijdag vaststellen.

Zeggenschap over de uitvoering van de sociale zekerheid is al ruim vijf jaar een twistappel tussen politiek en sociale partners. Werkgevers en werknemers willen in grote lijnen de uitvoering van het uitkeringsstelsel privatiseren. Het tweede paarse kabinet kiest nu toch voor behoud van publieke bevoegdheden op een paar cruciale onderdelen van de sociale zekerheid.

De WAO-keuringsartsen komen in dienst van nieuw op te richten Centra voor Werk en Inkomen (CWI). Het zijn zelfstandige organisaties onder toezicht van de overheid. Zij vervangen voor een deel de klassieke arbeidsbureaus.

Vakbeweging en werkgevers verliezen hiermee een belangrijk deel van hun greep op de sociale zekerheid. In het nieuwe, landelijke bestuur voor de Centra voor Werk en Inkomen krijgen zij een minderheidspositie tegenover gemeenten en onafhankelijke leden. Nu hebben de sociale partners nog de meerderheid in zowel het bestuur van de arbeidsbureaus als in het bestuur van de sociale zekerheid.

Het kabinet houdt vast aan het eigen oorspronkelijke voornemen voor 'een onafhankelijke publieke claimbeoordeling'. Als concessie aan de sociale partners vindt het kabinet het goed dat de keuring feitelijk gebeurt in het huis van de verzekeraar, dus bij een bedrijf als het GAK of een WAO-verzekeraar van een grote bank. De ministers schrijven dat 'de locatie waar deze keuring plaatsvindt niet van principiële betekenis' is.

Het is vooral een pragmatische keuze. De reorganisatiekosten blijven beperkt als voor keuringen geen nieuwe locaties hoeven te worden gevonden.

Om te voorkomen dat de artsen hun onafhankelijkheid verliezen en zich aanpassen aan de verzekeraar door scherper of juist lakser te keuren, kunnen zij worden overgeplaatst.

De Centra voor Werk en Inkomen moeten ook gaan vaststellen of iemand recht heeft op een WW- of bijstandsuitkering. De gemeenten en de WAO- en WW-verzekeraars betalen vervolgens de uitkering uit. Ook zijn zij verantwoordelijk voor arbeidsbemiddeling en scholing.

De gemeenten hóeven de bijstand niet meer zelf uit te voeren. 'Gemeenten zullen een deel van deze taken kunnen uitbesteden aan private derden. Het gaat dan met name om de administratieve verwerking van de uitkeringen en het verrichten van de betalingen', schrijft het kabinet.

Het GAK heeft de uitvoering van de bijstand al van een aantal gemeenten overgenomen. Tot nu toe was onduidelijk of dat mocht.

Meer over