Commentaar

Overheid moet probleemwijken kunnen behoeden voor verdere aftakeling

Soms, heel soms, zijn er goede redenen om inbreuk te plegen op het woonrecht van de huurder.

Sander van Walsum
Marco Pastors in de Rotterdamse Strevelsweg aan de Vreewijkkant, waar de Rotterdamwet niet geldt. Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant
Marco Pastors in de Rotterdamse Strevelsweg aan de Vreewijkkant, waar de Rotterdamwet niet geldt.Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

In Nederland mogen de mensen wonen waar zij willen, gesteld dat ze kunnen voldoen aan de financiële verplichtingen die dit met zich meebrengt. Dit recht is niet onvoorwaardelijk. Het woonrecht is geen vrijbrief voor het veroorzaken van overlast of de ontplooiing van criminele activiteiten. Het woonrecht brengt ook sociale plichten met zich mee. Het is dus verdedigbaar dat mensen die deze plichten verzaken, of die dat in een vorige woning hebben gedaan, worden geweerd uit straten en buurten die toch al worden geplaagd door overlast en criminaliteit. De gemeente Rotterdam zegt met deze selectieve woningtoewijzing goede ervaringen te hebben opgedaan, gebruikmakend van de zogenoemde Rotterdamwet. Andere gemeenten overwegen het Rotterdamse voorbeeld te volgen.

Het weren van asocialen is een tamelijk vergaande vorm van sociale sturing, die alleen in uitzonderlijke gevallen mag worden toegepast. De verdenking op grond waarvan een huurder wordt geweerd, moet concreet zijn. Het woonrecht mag hem niet op grond van een vage verdenking worden ontzegd. De betrokkene moet elders woonruimte worden aangeboden. Wie zich ooit als huurder heeft misdragen, mag daarvoor niet met rechteloosheid worden bestraft. En hij moet tegen een hem onwelgevallige beschikking van de burgemeester in beroep kunnen gaan. Het stigma 'asociaal' mag een huurder niet eeuwig blijven aankleven. Wie zijn leven heeft gebeterd, moet weer in het volle bezit komen van zijn woonrecht.

Meer lezen?

Gemeente Rotterdam gebruikt politiegegevens bij de toelating van bewoners in achterstandswijken. Lees hier het nieuwsbericht.

Ook ging de Volkskrant op pad met Marco Pastors, voorvechter van de Rotterdamwet. Dat die wet effect heeft in probleemwijken, is volgens hem goed te zien op deze lange, rechte doorgaande straat met veel vooroorlogse woningen met glas-in-loodjes.

Maar gemeenten moeten wel in staat worden gesteld probleemwijken te behoeden voor verdere aftakeling. Ze moeten er een zeker sociaal evenwicht kunnen afdwingen, en ze moeten voorkomen dat buurten met veel sociale huurwoningen en veel criminaliteit zich ontwikkelen tot no go area's voor niet-criminele burgers en wijkagenten. In de Franse voorsteden is te zien wat er kan gebeuren als de overheid haar regie kwijtraakt.

De Rotterdamwet markeert het einde van de illusie dat de overheid niet in het vrije verkeer van burgers hoeft te interveniëren. Amper 30 jaar geleden amuseerden veel Nederlanders zich kostelijk over de familie Flodder, die een 'nette wijk' ontregelde. Inmiddels is de familie Flodder haar aaibaarheid wel kwijtgeraakt.

Meer over