'Over een dj als lid denken we nog na'

AMSTERDAM - In januari begint de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) met de Akademie van Kunsten, een nieuw instituut. KNAW-president en medicus Hans Clevers (56) licht toe.

U kwam op het idee tijdens uw aanstelling als buitenlands lid van de American Academy of Arts and Sciences. Hoe dat zo?

'Met mij werden kunstenaar Paul McCarthy en acteurs als Bill Cosby en Daniel Day-Lewis benoemd. Het was een bruisende bijeenkomst, met verhalen, gedichten, wetenschap en muziek. Die levendigheid leek mij ook goed voor een wijs en bedachtzaam instituut als de KNAW. Bij de bezuinigingen was me bovendien opgevallen dat kunstenaars anders dan wetenschappers geen duidelijke stem hebben en geen plek bezitten om te praten over het belang van hun professie.'

Wat hebben kunst en wetenschap elkaar te bieden?

'Amerika, Duitsland en België kennen al heel lang plekken waar kunst en wetenschap elkaar ontmoeten. Beide disciplines onderzoeken de wereld om ons heen, inclusief de mens. Voor beide zijn nieuwsgierigheid, passie en talent cruciaal. Kunstenaars zijn daarbij vrijer in hun denken en wetenschappers hebben meer realiteitszin. Kruisbestuiving kan vruchtbaar zijn.'

Is het lidmaatschap een erebaan of een goedmakertje na de bezuinigingen op kunst?

'Politieke goedmakerij is het niet. Ik denk wel dat Jet Bussemaker het idee financieel ondersteunt om te laten zien dat de kunsten haar ministerie aan het hart gaan. Lidmaatschap is inderdaad buitengewoon prestigieus. Maar van de leden, en zeker van de eerste twintig, wordt ook inzet verwacht. Zij moeten de agenda gaan bepalen. Ik hoop dat het Trippenhuis, het huis van de KNAW in Amsterdam, straks elke week lezingen, inhoudelijke discussies en debatten biedt, onder meer over de rol van kunst in de samenleving. En ik hoop dat een aantal bestaande prijzen deze kant opkomt.'

Wie komen in aanmerking voor het lidmaatschap?

'De nominatie loopt op dit moment via de cultuurfondsen. Later zal de Akademie van Kunsten haar leden zelf kiezen. U moet denken aan Nederlands meest excellente, gearriveerde kunstenaars, van schrijvers en musici tot beeldend kunstenaars en acteurs, met grote autoriteit en een internationale reputatie. Of mensen lid worden voor het leven, zoals in buitenlandse academies, is nog onduidelijk.'

Rem Koolhaas, Marlene Dumas, Rutger Hauer...

'Wie weet.'

Wim T. Schippers?

'Die naam heb ik nog niet gehoord. Er wordt wel gediscussieerd over een dj van formaat. Daarover moeten we goed nadenken.'

ARTS AND SCIENCES

In veel westerse landen bestaan al Academies van Wetenschappen en Kunsten, eerbiedwaardige instituten met eerbiedwaardige leden. Amerika heeft sinds 1780 een Academy of Arts and Sciences, België sinds 1845 en Frankrijk sinds 1795. De American Academy of Arts and Sciences is volgens KNAW-president Hans Clevers de beste. Deze academie heeft een zeer brede samenstelling, van wetenschappers, kunstenaars en CEO's van grote bedrijven als General Electrics tot mensen uit de entertainmentindustrie. Ook buitenlandse zwaargewichten kunnen worden uitgenodigd voor het lidmaatschap.

Organisatievorm en takenpakket verschillen per land, maar voor elke academie geldt: lid worden kan alleen op uitnodiging en geldt voor het leven. Anders dan de KNAW zelf, wordt de Nederlandse Akademie van Kunsten voorlopig geen officieel adviesorgaan. Mogelijk krijgt De Jonge Akademie van topwetenschappers ook een kunstafdeling.

undefined

Meer over