NIEUWSOnderzoek sterfte Britten

Opvallend veel migranten onder Britse coronadoden

In het Verenigd Koninkrijk is een onderzoek ingesteld naar de buitenproportioneel hoge coronasterfte onder etnische minderheden. Bijna eenvijfde van de coronadoden is van Caribische, Afrikaanse en Aziatische komaf, terwijl die groepen 13 procent van de bevolking uitmaken. Onder zorgpersoneel ligt de sterfte in minderheidsgroepen zelfs dertig procent hoger.

Een vrouw die zich beschermt met een mondkapje loopt door de multiculturele Londense wijk Brixton. Onder de slachtoffers van het coronavirus zijn verhoudingsgewijs veel mensen met een migratieachtergrond.Beeld Hannah McKay / Reuters

Een blik op een treurige fotocollage van gestorven artsen, verpleegkundigen en andere zorgwerkers is genoeg om het probleem te zien. Er staan vooral gezichten op van mensen met wortels in India, China, Pakistan, de Filipijnen, Ghana en de Caribische eilanden. Liefst driekwart van de aan het coronavirus overleden werknemers van de nationale gezondheidsdienst NHS behoort tot de zogeheten BAME-groepen: Black, Asian & Minority Ethnic. Public Health England, de Britse evenknie van het RIVM, wil meer weten over de oorzaken van deze scheve verhouding.

De onderzoekscommissie staat onder leiding van Sir Trevor Phillips, oud-voorzitter van de Commission for Racial Equality. Zijn aanstelling is omstreden, omdat hij zich zou hebben bezondigd aan islamofobie. Phillips zal genoeg statistisch materiaal voorhanden hebben omdat alle Britten die gebruikmaken van of werken in de publieke sector geacht wordt hun etniciteit op te geven, of het nu gaat om ziekenhuisopname of het invullen van een enquête over parkeerbeleid.

Bekend is dat relatief veel mensen uit de BAME-categorie in riskante beroepen werken, zoals de gezondheidszorg en het openbaar vervoer. Hoe gevaarlijk het is om in die laatste sector te werken is gebleken in Londen, waar 27 buschauffeurs aan het virus zijn overleden. Een groot deel van de buschauffeurs komt uit migrantengroepen. In de zorg werken veel mensen van Afrikaanse of Caribische komaf, vaak op basis van nulurencontracten. Niet werken betekent voor hen geen inkomen, en dus problemen om de huur en andere vaste lasten te betalen.

Drie generaties bij elkaar

Uit cijfers is gebleken dat covid-19 vooral toeslaat in dichtbevolkte en multiculturele buurten van grote steden als Londen en Birmingham – net zoals trouwens in New York. In Brits-Aziatische kringen is het bovendien niet ongebruikelijk dat drie generaties bij elkaar wonen. Zulke hechte familiebanden hebben in normale tijden veel positieve effecten, maar nu het coronavirus rondwaart lijken ze een achilleshiel te zijn, zoals eerder al bleek in Zuid-Europese landen.

Beeld Volkskrant Graphics

Naast culturele en sociaal-economische zijn er ook medische verschillen. In de BAME-groepen komen meer diabetesgevallen voor, net als hart- en vaatziekten, aandoeningen die mensen kwetsbaarder maken voor het coronavirus. Onderzoekers van King’s College hebben aanwijzingen dat dit deels een genetische kwestie is. ‘Het is mogelijk,’  volgens onderzoeksleider Tim Spencer, ‘dat genetische varianten bij Aziatische mensen een rol spelen bij de gevoeligheid voor en ernst van de ziekte.’

Om BAME-medewerkers extra te beschermen, hebben zorginstellingen in het graafschap Somerset, in West-Engeland, besloten dat zij voorrang krijgen bij de distributie van schaarse beschermingsmiddelen, zoals gezichtsmaskers. In The Independent schreef NHS-arts Jenan Younis vorige maand dat BAME-dokters ‘vergeleken met hun witte collega’s minder snel geneigd zijn om te klagen over zaken als veiligheid, uit angst voor verwijten of represailles’.

Minister van Volksgezondheid Matt Hancock prees onlangs ‘de enorme bijdrage’ van etnische minderheden aan de Britse gezondheidszorg. Het was nota bene zijn beruchte voorganger Enoch Powell die begin jaren zestig immigranten aanmoedigde om de zorg in te gaan, dit om personeelstekorten op te vullen.

In de Britse pers regent het loftuitingen aan overleden NHS-medewerkers, een dodental dat inmiddels de honderd is gepasseerd. Zo was er aandacht voor Syed Zeeshan Haider Abidi, een al wat oudere arts uit Oost-Londen die tot kort voor zijn dood coronapatiënten behandelde en toen hij doodziek was een beademingsapparaat weigerde zodat het door een ander kon worden gebruikt. Half april overleed in Derby ook de eerste Sikh die in Engeland als specialist aan de slag ging, de 52-jarige Manjeet Singh Riyat.

Lees ook

Na zijn bijna-doodervaring op een Londense ic-afdeling is de Britse premier Boris Johnson maandag weer aan het werk gegaan. Zijn nonchalance over het coronavirus is omgeslagen in een behoedzame houding. 

Perfect is de gratis Nationale Gezondheidsdienst (NHS) allerminst. Ook in de coronacrisis loopt ze hijgend achter de feiten aan, al werd premier Johnson op het nippertje gered. Maar kom niet aan de NHS, een instituut gelijk het koningshuis.

Meer over