'Oorlog is nog nooit in de lucht beslecht'

Hoge militairen buiten dienst uiten zware kritiek op de strategie van de NAVO om met luchtaanvallen de Joegoslavische president Milosevic op de knieën te krijgen....

Generaal-majoor bd. C. Homan: 'Dit is militair een onmogelijke opdracht.' Generaal-majoor bd. J. Schaberg: 'Men heeft een heilloze weg ingeslagen.' Luitenant-generaal bd. H. Couzy: 'Generaal Clark heeft een onuitvoerbare opdracht.' Kolonel bd. van de luchtmacht N. Stuiver: 'De NAVO heeft dit aan zichzelf te danken: ze had veel eerder moeten aanvallen.'

De hoge militairen mopperen over de opdracht waarmee de NAVO is opgezadeld. 'De politiek heeft de militairen een onmogelijke opdracht gegeven', zegt Couzy. 'Hebben we in Bosnië ook gezien. We moesten vluchtelingen beschermen zonder voldoende militaire middelen.'

Minister van Aartsen van Buitenlandse Zaken bevestigde zondag andermaal dat de NAVO nooit grondtroepen zal inzetten. Daarvoor voelt geen enkel land en ook de publieke opinie is niet zo ver. Een grondoffensief kost te veel slachtoffers.

'Maar de inzet van grondtroepen is wel de uiterste consequentie van de weg die de NAVO is opgegaan', zegt Homan. 'Iedere oorlog is op de grond beslecht, nooit in de lucht. In Vietnam lukte het niet en in Irak ook niet. De eerste Golfoorlog werd op de grond gewonnen. Men is er nu ten onrechte vanuit gegaan dat luchtaanvallen wel zouden werken. Ik heb me er zeer over verwonderd dat men geen grondtroepen wil. Maar de sneuvelbereidheid is te gering.'

'Grondtroepen inzetten zou het allerdomste zijn', vindt Schaberg. 'Dat leidt tot enorme gevechten. Maar ja, men had van tevoren moeten bedenken dat je met luchtaanvallen niet kunt winnen als je later geen grondtroepen inzet. De NAVO is in een fuik gelopen door te vroeg en te lang te dreigen. Op een zeker moment moet je bombarderen omdat anders je geloofwaardigheid in het geding is.'

Maar wat nu? Schaberg: 'Pauze inlassen en onderhandelingen beginnen. Als dit nog langer duurt, zou het me niet verwonderen als er een breuk in de NAVO komt.'

Stuiver vindt dat de politiek de zaak heeft laten escaleren, maar hij ziet nog wel kansen. De NAVO wil nu met vliegtuigen de grondtroepen van de Serviërs aanpakken. Een goed idee, vindt hij. 'De techniek is er. Op de weg zijn de Serviërs kwetsbaar. Met satellieten en verkenningsvliegtuigen kunnen we ze spotten en aanvallen zonder dat ze het in de gaten hebben. Mislukt dat, dan heeft de NAVO een grove inschattingsfout gemaakt. Als Milosevic namelijk slim is, trekt hij de troepen terug om later weer te beginnen.'

Couzy is pessimistisch: ' Tegen guerrilla's en bendes is vanuit de lucht niet op te treden. Zo kunnen we de etnische zuiveringen niet stoppen. Ze moeten tot een politiek vergelijk komen.'

Meer over