Ook in Somalië werkt AzG niet zonder gevaar

In Somalië, land vol chaos, is het niet ongebruikelijk dat een zieke meer dan zevenhonderd kilometer aflegt voor een bezoek aan een medische post....

Zonder gevaar is het werken voor hulpverleners niet in het wetteloze Somalië, dat sinds 1991 geen centrale regering meer kent. Krijgsheren maken er de dienst uit. Elke dag wordt er wel ergens gevochten. In Kismayo werden de afgelopen dagen veertien Somaliërs gedood bij gevechten.

Somalië is voor de gewone bevolking net zo’n ellendig land als Afghanistan. Toch wagen internationale vredesmissies zich er niet langer, sinds de Amerikanen er in 1993 een afgang beleefden nadat enkele soldaten door een lokale clan waren gedood.

De soldaten vertrokken, maar de hulpverleners van AzG bleven. In tegenstelling tot Afghanistan, waar ze vertrokken nadat daar in 2004 vijf medewerkers werden vermoord. In Somalië daarentegen wordt de neutraliteit van de hulpverleners door alle partijen redelijk gewaarborgd. ‘Een kwestie van jarenlang vertrouwen opbouwen bij de diverse clans’, zegt Cathy Howard, plaatsvervangend directeur operaties van AzG.

In de twee ziekenhuizen van Gaalkayo worden wekelijks minstens vijfhonderd Somaliërs geholpen. Wel twee ziekenhuizen telt de stad en dat heeft alles te maken met concurrerende krijgsheren. Eerst was er de AzG-kliniek in het noorden, waar mensen uit het zuiden niet terecht konden. Als ze de ‘Groene Lijn’, die dwars door de stad loopt, oversteken, worden ze beschoten.

Medewerkers van AzG kunnen dat niemandsland wél over. In 2003 opende de organisatie ook in het zuiden een kliniek. ‘We moesten wel. De mensen kunnen nergens anders heen.’

Neutraliteit of niet, de dreiging van geweld is altijd aanwezig. ‘Iedere man, jong of oud, draagt een goedkope kalasjnikov.’

Van de internationale staf van AzG werd nog nooit iemand gedood, zegt Howard, maar sommige lokale medewerkers vonden wel de dood. ‘Niet omdat ze hulpverleners waren, maar simpelweg omdat ze Somaliërs waren. Want, helaas, zo is het leven daar.’

Meer over