NieuwsForum voor Democratie

Ook FvD-senator Cliteur legt taken neer, Nanninga haalt hard uit naar Baudet

Forum voor Democratie-senator Paul Cliteur legt zijn taken neer. Eerder op dinsdag gaf Kamerlid Theo Hiddema ook aan dat hij vertrekt. Senator en gemeenteraadslid Annabel Nanninga blijft bij de partij, maar haalt in een open brief wel hard uit naar Thierry Baudet en eist verandering.

Thierry Baudet, Annabel Nanninga, Paul Cliteur, Theo Hiddema en Derk Jan Eppink (v.l.n.r.) tijdens een FvD-bijeenkomst in Taets.  Beeld Hollandse Hoogte /  ANP
Thierry Baudet, Annabel Nanninga, Paul Cliteur, Theo Hiddema en Derk Jan Eppink (v.l.n.r.) tijdens een FvD-bijeenkomst in Taets.Beeld Hollandse Hoogte / ANP

Thierry Baudet maakte eerder bekend zijn taken als partijvoorzitter en lijsttrekker neer te leggen. Nanninga vindt dat niet genoeg, en wil dat Baudet ook niet op de kieslijst komt voor de verkiezingen volgend jaar. Baudet heeft juist gezegd wel lijstduwer te willen worden.

Nanninga, die onder meer in de Amsterdamse gemeenteraad en de Eerste Kamer zit voor FvD, constateert dat de partij al jaren ‘hinkstapspringt van rel via ophef naar schandaal, vrijwel zonder uitzondering door toedoen van de partijleider en/of het bestuurlijk falen van de JFVD’. Nanninga uitte dit weekeinde al kritiek op de reactie van Baudet en de jongerentak na de berichten over antisemitisme binnen de JFVD. In het stuk tekent ze op dat Baudet haar en andere critici binnen de partij ‘schreeuwend’ opbelde en zei: ‘Ik ben de partij’.

Cliteurs lot ‘verbonden aan Baudet’

Een paar uur na de brief van Nanninga maakte Eerste Kamerlid Paul Cliteur bekend dat hij vertrekt bij FvD. Hij kan ‘de motivatie niet meer opbrengen’, zegt hij tegen het ANP. Cliteur begeleidde Baudet tijdens diens promotie in Leiden en geldt als mentor van de vertrokken partijleider. ‘Mijn lot is verbonden aan dat van hem’, zegt Cliteur. Hij is niet te spreken over de manier waarop andere FvD’ers Baudet hebben aangepakt om ‘een paar appjes die niets van doen hebben met waar de partij voor staat’.

Eerder op dinsdag werd duidelijk dat Theo Hiddema, de nummer 2 van FvD, per direct de Tweede Kamer verlaat. Kamervoorzitter Khadija Arib las dinsdagmiddag een brief van Hiddema voor, waarin hij zijn vertrek bekendmaakt.

‘Ik heb mijzelf politiek arbeidsongeschikt verklaard’, schrijft Hiddema. ‘Dit vanwege recent opspelende persoonlijke omstandigheden verband houdende met zaken als goede smaak, eigendunk en arbeidsvreugde. Ik treed per heden terug als lid van het parlement en zal helaas niet aan jouw herverkiezing kunnen bijdragen.’

Het abrupte vertrek van Hiddema kan de situatie op korte termijn nog onoverzichtelijker maken voor Forum voor Democratie. Hij zal tot de verkiezingen van 17 maart 2021 immers vervangen moeten worden. Om te bepalen wie daarvoor in aanmerking komt, geldt de volgorde van de kieslijst uit 2017. Na Hiddema stond Susan Teunissen op die lijst. Zij brak echter al in 2018 met Baudet en heeft voor zover bekend geen enkele politieke aspiratie meer.

De volgende op de lijst was Henk Otten, die na aanhoudende ruzies met Baudet in 2019 vertrok uit FvD en sindsdien bouwt aan een eigen nieuwe partij. Otten kan zijn zetel opeisen, in dat geval is FvD dus een zetel kwijt.

‘Ultieme politieke verantwoordelijkheid’

Dinsdagochtend werd tijdens een persmoment voor het FvD-kantoor door de partij het aftreden van Baudet als voorzitter bevestigd. Vicevoorzitter Lennart van der Linden neemt de rol van partijvoorzitter - een uiterst machtige functie binnen Forum - voorlopig op zich. ‘De komende tijd wordt gewerkt aan een goede en zorgvuldige transitie.’

Baudet verklaarde tijdens het persmoment dat het voorzitterschap wat hem betreft vervuld moet worden door de nieuwe lijsttrekker. Er zou geen druk op hem zijn uitgeoefend om de functie op te geven.

‘Ik heb de ultieme politieke verantwoordelijkheid genomen’, aldus Baudet. ‘Ik doe dat om definitief een streep te zetten door de absurde verwijten die kant noch wal raken en die steeds weer terugkomen, door de trial by media. Ik werp overigens alle beschuldigingen verre van me.’

Lijstduwer

Op maandag had Baudet nog verkondigd dat hij alleen als lijsttrekker wilde aftreden. Hij zou wel aanblijven als partijvoorzitter. Voor een deel van zijn tegenstanders binnen de partij was dat onaanvaardbaar. Na een overleg dinsdagmorgen besloot Baudet alsnog het voorzitterschap neer te leggen. ‘Hij kwam daar meteen zelf mee’, aldus Van der Linden.

De partijoprichter wil wel nog steeds lijstduwer worden bij de komende verkiezingen. Of hij bij voldoende voorkeursstemmen toch weer terugkeert in de Kamer wilde hij niet zeggen. ‘Dat is veel te ver in de toekomst. Veel te vroeg nu. Ik ben nog niet klaar met de politiek, ik ben nog niet klaar met Forum.’

Baudet betaalt een hoge prijs voor zijn weigering om in te grijpen bij de jongerenbeweging JFVD, die al vaker in opspraak kwam door extremistische berichten die leden via sociale media verspreidden. Ook Baudets vertrouweling en JFVD-voorzitter Freek Jansen ziet af van zijn plek op de lijst, al heeft hij dat zelf nog steeds niet bevestigd.

Banden met JFVD

De banden met JFVD zijn ‘tot nader order’ doorgeknipt, eveneens op aandringen van Baudets critici. ‘De gebeurtenissen rondom JFVD, waarbij uitingen van antisemitisme, nazisme en andere verwerpelijke ideologieën zijn geconstateerd, zijn onacceptabel en onwenselijk’, aldus het overgebleven partijbestuur. ‘Wij nemen daar ondubbelzinnig afstand van.’ Baudet wilde eerst een onderzoek afwachten, maar ontketende daardoor een opstand binnen de partij.

Forum moet nu op zoek naar een nieuwe lijsttrekker. Of er een interne verkiezing komt, is nog niet duidelijk. Daar gaat de partij nu over nadenken. Joost Eerdmans, voorheen van Leefbaar Rotterdam, heeft zich inmiddels gemeld als kandidaat. Ook de naam van Annabel Nanninga, die het verzet tegen Baudet leidde, wordt veel genoemd. In haar brief schrijft ze niks over haar ambities. Ze sluit af: ‘De kans bestaat dat het bestuur (effectief onverminderd onder leiding van Baudet, laat u niks wijsmaken) mij hierom royeert. Dat zou betekenen dat je binnen (J)FVD beter nazistisch gedachtengoed kan propageren dan je er tegen uitspreken.’

Baudet stapt op als lijsttrekker: ultiem offer voor de secondant

Na het terugtreden van Thierry Baudet als partijleider is één ding duidelijk: het Forum voor Democratie van vóór maandagavond bestaat niet meer. Het is de uitkomst van een richtingenstrijd. Maar waarom heeft Baudet de radicale stap gezet?

Freek Jansen, de vriend en vertrouweling die Baudet ten val bracht

Freek Jansen was de spraakmakende voorzitter van de jongerenclub van Forum voor Democratie. Maar bovenal is hij vriend, adviseur en vertrouweling van Thierry Baudet. Maandag werd hij ook degene die Baudet onbedoeld ten val bracht.

Meer over