Ook ex-premier Nastase moet de cel in

Hoeveel zijn het er nu ook alweer? 24, 25 of misschien wel 28? De laatste jaren is het aantal Roemeense parlementsleden dat achter de tralies belandde wegens corruptie zo gestegen, dat de meeste Roemenen de tel zijn kwijtgeraakt. Deze week kregen ze daar met oud-premier Adrian Nastase nog een politiek zwaargewicht bij.

WARSCHAU - De 63-jarige sociaal-democraat werd maandag door het hoogste Roemeense rechtsorgaan tot vier jaar gevangenisstraf veroordeeld. In ruil voor een bedrag van 630 duizend euro aan bouwmateriaal en huishoudartikelen zou hij als premier een vertegenwoordiger van een Chinese firma tot hoofd van de bouwinspectie hebben benoemd. Ook perste hij een Roemeense consul af.

Eerder had Nastase, premier tussen 2000 en 2004, van een lagere rechtbank slechts drie jaar gevangenisstraf gekregen. Maar dan nog mag hij eigenlijk van geluk spreken. Van zijn regering wordt gezegd dat ze de corruptie institutionaliseerde, vooral door gesjoemel met aanbestedingscontracten.

Voor Nastase was het al de tweede keer dat hij tegen de lamp liep. Twee jaar geleden kreeg hij al eens twee jaar gevangenisstraf voor het misbruik van staatsgeld voor zijn verkiezingscampagne. Toen zorgde hij voor een sensatie door bij zijn arrestatie zelfmoord te ensceneren. Toen de politie hem naar de gevangenis wilde voeren, schoot hij zichzelf in de nek. Uiteindelijk bleek de schade nogal mee te vallen. Na zes dagen mocht hij het ziekenhuis verlaten.

Zover kwam het deze keer niet. Na zijn veroordeling meldde Nastase zich netjes met zijn advocaat bij de politie. En waarom ook niet? Zijn gevangenisstraf zou wel eens kunnen meevallen. In Roemenië kunnen zestigplussers op buitengewone strafvermindering rekenen. Van zijn vorige gevangenisstraf zat Nastase amper negen maanden uit.

Op de steun van zijn Sociaal-Democratische Partij (PSD) kan hij in elk geval rekenen. Na zijn veroordeling stroomden de sympathiebetuigingen toe, niet het minst van premier Viktor Ponta. Deze, die zijn politieke carrière grotendeels aan Nastase te danken heeft, vergeleek zijn vroegere beschermheer met Julia Timosjenko. Net als de Oekraïense oud-premier was Nastase volgens hem een politieke gevangene, slachtoffer van een 'dictatoriaal' rechtssysteem. De schuld voor zijn veroordeling schoof hij op het bordje van president Traian Basescu.

In zekere zin klopt dat ook wel. Na zijn verkiezing, in 2004, van de centrum-rechtse Basescu tot president werd het Roemeense rechtssysteem op westerse leest geschoeid. De politieke beïnvloeding werd aan banden gelegd en onder invloed van minister van Justitie Monica Macovei werd werk gemaakt van de strijd tegen de corruptie, zonder onderscheid van partijkleur. Ook de partijgenoten van Basescu deelden de voorbije jaren in de klappen. Het leverde Roemenië, een van de meeste corrupte lidstaten, lovende rapporten op van de Europese Commissie.

Maar nu de strijd tegen de corruptie op volle toeren begint te draaien, zijn er donkere wolken aan de horizon verschenen. Sinds de postcommunisten opnieuw aan de macht zijn, worden verwoede pogingen gedaan om de klok terug te draaien. Eind vorig jaar diende een partijgenoot van Ponta een wetsvoorstel in om alle gevangenen die zijn veroordeeld tot minder dan tien jaar voor geweldloze delicten, vrij te laten.

Strafwet

Nog gevaarlijker voor de strijd tegen corruptie is de door de coalitie van sociaal-democraten en liberalen doorgevoerde aanpassing van de strafwet. Door enkele vernuftige ingrepen zal het in de toekomst bijna onmogelijk worden om politici wegens corruptie te vervolgen. Voor de nieuwe strafwet in werking treedt, moet het constitutioneel hof wel nog uitmaken of de aanpassingen niet in strijd zijn met de grondwet.

Voorlopig is het vooral Ponta die in een lastig parket zit. Na zijn hatelijke opmerkingen aan het adres van het Roemeense gerecht, besliste het hoofd van de magistratuur een onderzoek tegen hem in te stellen. De 41-jarige premier zou blijk hebben gegeven van een schrijnend gebrek aan respect voor de scheiding der machten.

undefined

Meer over