Reportage

Onrust door 'Oubayda-filmpje'

Broeiende onvrede over de politie komt aan de oppervlakte na de hardhandige aanhouding door de politie van een jongen in de Haagse Schilderswijk. 'Het gaat oog om oog, tand om tand.'

Janny Groen
null Beeld ..
Beeld ..

De woede spat dinsdag van de vergadertafel in het pandje van de stichting Moeder en dochter in het hartje van de Haagse Schilderswijk. 'Gruwelijk boos' zijn Marokkaans-Nederlandse moeders op de politie. Hun kinderen zijn niet meer veilig op straat, zo voelen ze dat.

Kinderen in de Schilderswijk hebben massaal het filmpje bekeken van de 'mishandeling door de politie' van de 14-jarige Oubayda op zaterdag 6 september voor de supermarkt Tanger aan de Hoefkade.

De tien aanwezige moeders dragen allemaal een hoofddoek. Ze hebben Nederlandse cultuurlessen gehad. 'Wij horen dat we onze kinderen niet mogen slaan als ze verkeerd bezig zijn. In Nederland noemen ze dat mishandeling. Nu moeten we toezien hoe de politie onze kinderen mishandelt', zegt een van de moeders geëmotioneerd.

De moeders zijn net terug van vakantie, hebben op afstand gevolgd hoe hun wijk voortdurend nationaal in het nieuws was. Vanwege omstreden demonstraties, zoals die van aanhangers van Islamitische Staat (IS) die met jihadvlaggen zwaaiden en de confrontatie wilden aangaan met het 'extreem-rechtse' Pro Patria. Burgemeester Van Aartsen kwam naar de wijk, sprak met jongeren en ondernemers. Eindelijk werden ook de IS-provocateurs, die ruim een jaar ongehinderd hun gang konden gaan, van de straat gehaald. Twee vermeende ronselaars werden gearresteerd. Andere IS-sympathisanten doken onder of houden zich koest.

Onvrede

De rust leek weergekeerd in de wijk. Voor even. Na het incident bij de supermarkt keerden veel wijkbewoners zich tegen de politie. De zaak-Oubaya bracht een al jaren broeiende onvrede over de politie aan de oppervlakte.

In de Doedijnstraat, schuin tegenover supermarkt Tanger, staat een groepje jongeren te briesen. Wijkagent Mike, die de 14-jarige tegen de grond drukte, is niet veilig meer in de buurt, wordt gezegd. 'Het gaat oog om oog, tand om tand. De politie heeft daar voor gezorgd.' Voorbeelden van 'vernedering door de politie' buitelen over elkaar. Jongeren worden 3, 4, 5, 10 keer staande gehouden door dezelfde agent. 'De tiende keer zegt die agent: 'Hey Karim crimineel, waar zijn je vrienden'. Zo wordt haat gezaaid.' Agenten, zeggen de jongens, zoeken redenen om boetes te kunnen schrijven. Je hebt geen ID op zak, bent te brutaal. 'Weet je waar wij voor pleiten? Dienstnummers van agenten moeten zichtbaar zijn. Agenten moeten camera's hebben, zodat alles wordt vastgelegd als er iets gebeurt.'

De camera is hun vriend, denken de jongens. 'Als ze aan je zitten, gewoon opnemen en filmen. Agent Alex zei: 'Wil je oorlog? Dan krijg je oorlog'. Dat kan je dan mooi vastleggen.'

Het 'Oubayda-filmpje' is breed verspreid op internet, ook in Marokko. Marokkaanse journalisten, onder andere van de website Nador City, zijn naar Den Haag gekomen om het verhaal op te tekenen over 'de brute Nederlandse politie'. De Marokkaanse ambassadeur Abdelouahab Bellouki was dinsdag op huisbezoek bij de vader van Oubayda. Hij zei er 'ziek' van te zijn dat 'onschuldige mensen in de stad van vrede en gerechtigheid zoiets overkomt'.

Lang niet iedereen in de wijk fulmineert tegen de politie. 'Het probleem ligt bij de mensen zelf', zegt een Marokkaanse kapper. 'Als de politie vraagt mee te werken, doe dat dan. Wat die jongens hier doen, durven ze niet in Marokko. Ze weten dat de politie ze daar een kop kleiner maakt.'

Over het optreden van de 'hypocriete' Marokkaanse ambassadeur wordt ook wel gemeesmuild. Inmiddels zijn filmpjes over hard ingrijpen door de Marokkaanse politie, als tegenbeeld, op het net gezet.

Fouad, een kleine ondernemer die niet met zijn achternaam in de krant durft, zegt dat veel ouders het wangedrag van hun kinderen niet onder ogen willen zien. Hij baalt verschrikkelijk van de voortdurende onrust in de buurt. Steeds meer klanten van buiten de wijk blijven weg.

Gewezen wordt op twee recente rapporten, van de Leidse onderzoekster Van der Leun en de Nationale Ombudsman, die vaststelden dat de politie Den Haag weleens in de fout gaat, maar dat van structurele discriminatie geen sprake is. Die rapporten liggen dichter bij de werkelijkheid dan huidige beeldvorming over de politie, zegt Fouad. 'Het is hier geen Los Angeles en ook geen Franse banlieue.'

Dat onder de opstandige jongeren ook 'rotte appels' zitten, willen sommige wel erkennen. 'Die moeten ze aanpakken. Weet je, wij hebben de politie ook nodig. Als er bijvoorbeeld bij onze ouders wordt ingebroken', zegt Moussa.

Hij zegt dat er veel aan de hand is in de wijk. Wat hem betreft streep eronder, zand erover. 'Maar dan moeten de politiechef en de burgemeester eerst erkennen dat er fouten zijn gemaakt. Dan kunnen we gezamenlijk aan de slag.'

Wat gebeurde op 6 september voor supermarkt Tanger?

De lezing van de politie

De politie zegt in actie te zijn gekomen na een melding van mishandeling van een kind door zijn vader in de supermarkt. Ze werden in hun werk gehinderd door de 14-jarige Oubayda. Die werd gesommeerd te vertrekken. Toen hij daar geen gehoor aan gaf en zich niet kon legitimeren, werd hij aangehouden. Oubayda verzette zich hevig. Omstanders gingen zich ermee bemoeien. Meer agenten werden opgeroepen. De politie erkent met geweld te hebben opgetreden. Op het op internet verspreide filmpje staat echter niet dat eerder geweld tegen de politie is gebruikt.

De lezing van Oubayda

Volgens Oubayda werd hem gevraagd tien meter verderop te gaan staan. Hij stapte achteruit en leunde minutenlang met zijn handen op zijn rug tegen een fietspaaltje. Een agent kwam naar buiten vroeg hem zich te legitimeren. Dat kon hij niet, want hij had geen ID op zak. Toen nam de agent Oubayda samen met een collega in de houdgreep. 'Ik kreeg een knie in mijn nek gedrukt. De agent drukte harder en harder. Het duurde 5 á 6 minuten.'

Meer over