REPORTAGE

Onderontwikkelde rugby sevens is versnelde rugbysport

Rugby sevens, de snelkookpanvariant van rugby, is voor het eerst olympisch. De vrouwen van Australië en Nieuw-Zeeland staken ver boven de rest uit.

Robert Misset
null Beeld Klaas Jan van der Weij
Beeld Klaas Jan van der Weij

Vliegende tackles, sprints van honderd meter en een flitsend grondgevecht om de bal; in rugby sevens lijkt de rugbysport versneld te worden gespeeld. De variant voor zeven spelers op een groot veld beleeft in Rio de Janeiro zijn olympische primeur, de Australische vrouwen winnen maandagavond de eerste gouden medaille. Ze zijn de kampioenen in een nog onderontwikkelde sport.

Je moet wel op tijd zijn in het stadion voor de rugbyers in Deodoro, want in rugby sevens worden wedstrijden van twee keer zeven minuten gespeeld. De finale tussen de vrouwen van Australië en Nieuw-Zeeland duurt twee keer tien minuten, maar is na rust al snel beslist. De speelsters uit Nieuw-Zeeland wrijven de tranen uit hun ogen na de kansloze nederlaag (24-15) en voeren hun versie op van de beroemde 'Haka', de rituele dans van de 'All Blacks' in het mannenrugby.

'Sinds rugby in 2009 op de olympische agenda werd gezet, hebben we zeven jaar moeten wachten om ons te kunnen presenteren', zegt de Nieuw-Zeelandse aanvoerder Sarah Goss. 'Verliezen van Australië doet pijn, maar we hebben onze sport op de kaart gezet.' En de Australische coach Tim Walsh: 'De Spelen geven het sevensrugby een enorme impuls. In Rio zijn nieuwe rolmodellen opgestaan.'

Heeft vrouwenrugby zich bewezen op de Spelen? Coach Walsh legt de progressie van zijn team langs de fysieke meetlat. 'Charlotte Caslick verdraaide haar schouder in een persoonlijk duel en ging krimpend van de pijn naar de grond. Toch stond ze meteen weer op en tackelde haar tegenstander voor ze kon ademhalen. Voor mij was het een keerpunt in het vrouwenrugby. Caslick verbeeldde de toekomst van sterke, onafhankelijke atleten met een geweldige techniek.'

Vrouwen als Caslick moesten vooroordelen overwinnen, zegt Jennifer Kish, die met het Canadese team de bronzen medaille veroverde. 'Rugby wordt nog vaak gezien als een sport voor mannen. Wij hebben op de Spelen een nieuwe generatie meisjes kunnen inspireren.'

Het gaat er soms zeer fel aan toe. Beeld Klaas Jan van der Weij
Het gaat er soms zeer fel aan toe.Beeld Klaas Jan van der Weij

Maar was rugby sevens voor vrouwen wel klaar voor het olympische debuut? De profs van Australië en hun aartsrivalen uit Nieuw-Zeeland staken ver boven de rest uit. Bespottelijke uitslagen van 53-0 (Australië-Colombia), 52-0 (Nieuw-Zeeland-Kenia) of 45-0 (Canada-Japan) - en dat in pouleduels van twee keer zeven minuten - waren bepaald geen reclame voor het vrouwenrugby.

'Je hebt in Europa betere teams dan Kenia en Colombia', zegt rugbyster Kelly van Harskamp. 'Maar het is inherent aan de Spelen dat landen meedoen die niet op dat niveau thuishoren.'

Met gemengde gevoelens keek Van Harskamp naar de finale. Enkele jaren geleden gold ze nog als de beste rugbyster ter wereld, tot ze in 2014 haar carrière beëindigde. 'Het deed pijn om Spanje te zien rugbyen in Rio, terwijl we die ploeg twee keer hadden verslagen. Maar ik ben al een jaar voor het olympische kwalificatietoernooi gestopt.'

Het rommelde in de Nederlandse ploeg, Van Harskamp uitte haar twijfels en werd door de toenmalige bondscoach Chris Lane voor het blok gezet. 'Hij had me ook twee maanden de tijd kunnen geven om na te denken of ik bij het team wilde blijven. Dan was ik waarschijnlijk niet gestopt.

'Ik denk dat Chris zich persoonlijk aangevallen voelde, omdat ik ermee wilde ophouden. Ik mocht niet meer eens afscheid nemen van de ploeg, hij wilde het team zelf inlichten over mijn vertrek. Van de staf heb ik nooit een bedankje gekregen, heel bizar.'

Zonder Van Harskamp haalde het Nederlands sevensteam de Spelen van Rio niet. Nadat ze was bevallen van zoon Benji keerde de 28-jarige Van Harskamp al terug bij de Bassets Babes in Sassenheim. Nu maakt de Tall Flying Dutchwoman, zoals ze werd genoemd, bekend dat ze ook haar rentree maakt bij het Nederlandse sevensteam, waar Sascha Werlich de opvolgster is van Lane.

Australische fans. Beeld Klaas Jan van der Weij
Australische fans.Beeld Klaas Jan van der Weij

Van Harskamp: 'Ik wacht nog wel de fysieke testen af, ik wil geen schim van mezelf zijn. Daarvoor had ik toch een te grote status voor ik stopte. Maar ik wil de jonge meiden graag helpen op het EK in september. Het zal moeilijk worden, we hebben geen A-status meer. Ik zie genoeg talent om wellicht de Spelen van Tokio te halen, al zijn die voor mij als moeder ver weg. Maar je weet het nooit.'

Over vier jaar in Tokio zal rugby sevens volwassener zijn, zegt de Nieuw-Zeelandse coach Sean Horan. De vraag of wedstrijden van twee keer tien minuten niet te kort zijn om het publiek te veroveren, hoont hij weg.

'Deze sport is slopend, langer kan echt niet', zegt de Canadese Jennifer Kish. Haar lichaam is een schilderij van tattoos met vele boodschappen. Kort en krachtig excelleren is er een van. Kish, lachend: 'Ik vind de reguliere speeltijd van twee keer zeven minuten al meer dan genoeg.'

Meer over