Nieuws

Oliesector krijgt dreun te verwerken door coronacrisis: miljardenverliezen BP en ExxonMobil

Reisangst, vliegbeperkingen, stilvallende fabrieken en een instortende olievraag. De coronacrisis laat zich voelen in de oliesector. BP en ExxonMobil publiceerden dinsdag miljardverliezen.

null Beeld Hollandse Hoogte / AFP
Beeld Hollandse Hoogte / AFP

‘We verwachten dat er in 2021 veel betere dagen komen voor ons allemaal.’ Wat betreft de baas van het Britse olieconcern BP, Bernard Looney, kan 2020 niet snel genoeg vergeten worden. Een rampjaar was het, vanwege de wereldwijde pandemie, met in haar kielzog reisangst en vliegbeperkingen, stilvallende fabrieken en een instortende olievraag.

Al die malheur resulteerde voor BP in een verlies van 5,7 miljard dollar (4,7 miljard euro); ongekend voor een bedrijf dat ondanks de opkomst van duurzame energie nog altijd gewend is dat het geld met miljarden naar binnen stroomt. Zoals een jaar eerder nog, toen de winst een kleine 10 miljard dollar bedroeg. Ook concurrent ExxonMobil publiceerde dinsdag voor het eerst in vier decennia een jaarverlies van een duizelingwekkende 22 miljard dollar.

Doordat vorig jaar de luchtvaart wereldwijd goeddeels stilviel, overal productiefaciliteiten tijdelijk gesloten werden en werknemers niet meer op en neer reisden naar kantoren, raakten handelaren hun olie afgelopen april aan de straatstenen niet meer kwijt en dreigden opslagtanks te overstromen. Daarop zakte de olieprijs van termijncontracten zelfs even onder nul - een nooit eerder vertoond fenomeen.

Massaontslagen

Hoewel de prijs voor een vat olie zich herstelde, bleef die tientjes onder het niveau van een jaar eerder. Omdat ook op de langere termijn een sterk prijsherstel vermoedelijk uitblijft, zag BP zich genoodzaakt zijn reserves met miljarden af te waarderen, kregen tienduizend werknemers de bons en werd het dividend verlaagd.

In het laatste kwartaal van 2020 was er enig herstel, al was het winstje van 115 miljoen dollar dat BP in de boeken bijschreef, ongeveer vier keer minder dan marktvorsers hadden verwacht. Zorgelijk is ook dat de schuld begin dit jaar verder zal oplopen.

Exxon deed het in de laatste maanden van 2020 iets beter. Beleggers waren vooral tevreden dat het Amerikaanse olieconcern in tegenstelling tot zijn Britse concurrent het dividend niet verlaagt. Ook werpen kostenbesparingen vruchten af en wil het olieconcern 15 procent van zijn personeel ontslaan. Bestuursvoorzitter en ceo Darren Woods van Exxon sprak dinsdag van de meest uitdagende marktomstandigheden ooit. BP-baas Looney hield het bij ‘uitdagend’.

Klimaatakkoord

Hoewel de vooruitzichten voor dit jaar beter zijn, is het leed nog niet geleden. Ondanks de komst van vaccins is covid allerminst verslagen en gelden in grote delen van de wereld nog altijd beperkingen voor de bevolking, waardoor het verwachte herstel van de vraag naar olie langer duurt dan verwacht.

De druk komt inmiddels van meerdere zijden: oliemaatschappijen staan onder grote druk hun activiteiten in overeenstemming te brengen met het klimaatakkoord van Parijs. Dat vergt kostbare investeringen. Om de uitstoot van CO2 in de atmosfeer te verminderen, kondigde Exxon maandag aan 3 miljard dollar te steken in technologieën die de emissies moeten helpen terugdringen, zoals de afvang en opslag van kooldioxide.

Volgens milieuorganisaties zijn de inspanningen van de oliesector veel te gering. In Nederland loopt tegen Shell een rechtszaak aangespannen door Milieudefensie, dat eist dat het energieconcern in 2030 45 procent minder CO2 uitstoot dan in 2019. Shell komt donderdag met zijn jaarcijfers.

Malaise in kolen- en gascentrales raakt ook energietak Siemens

Ook het Duitse Siemens heeft last van de opkomst van duurzame elektriciteit. De energietak van het concern kondigde dinsdag aan dat het wereldwijd 7.800 banen schrapt bij het onderdeel dat onder meer turbines voor gas- en kolencentrales. Het is nog niet duidelijk of er ook in Nederland banen verdwijnen, waar ongeveer vijfhonderd mensen werken. In 2018 nam het Nederlandse industriële concern VDL nog de fabriek van Siemens in Hengelo over. Daar werden onder meer gasturbines gebouwd. Siemens Energy boekte in het eerste kwartaal van zijn gebroken boekjaar 99 miljoen euro winst en de omzet kwam uit op ruim 6,5 miljard euro.

Meer over