nieuwsonderzoek misstanden turnsport

NOS in gesprek met in opspraak geraakte turncommentator Van Zetten

De NOS gaat in gesprek met turncommentator Hans van Zetten. Afgelopen week werd duidelijk dat Van Zetten een onderzoek naar misstanden in het turnen heeft geprobeerd tegen te werken. Ook liet hij zich denigrerend uit over turnsters die door hun trainers geestelijk en lichamelijk zeggen te zijn mishandeld.

NOS commentator Hans van Zetten tijdens het EK turnen in Birmingham, 2010. Beeld United Photos
NOS commentator Hans van Zetten tijdens het EK turnen in Birmingham, 2010.Beeld United Photos

De redactiecommissie en de hoofdredactie van de NOS hebben elkaar maandagochtend gesproken over de positie van Van Zetten, die zijn faam voor een groot deel dankt aan het olympische goud van turner Epke Zonderland in 2012 (‘En hij staat!’). De redactiecommissie had om dit gesprek gevraagd, vanwege de groeiende onrust op de redactie over de turncommentator.

Die ontstond na de wekelijkse sportmail aan de redactie van hoofdredacteur sport Maarten Nooter, vrijdag. Hierin gaat hij ook in op de positie van Van Zetten. ‘Voor ons is van belang dat Hans als privépersoon handelde’, schrijft Nooter. Hij noemt Van Zetten ‘een deskundige freelancer die een paar keer per jaar in actie komt’ en ‘niet bepalend is voor onze journalistieke koers bij het turnen’.

Sommige NOS’ers vreesden hierdoor dat de hoofdredactie te gemakkelijk over de kwestie heen wilde stappen, vertellen ingewijden. Inmiddels heeft de hoofdredactie intern duidelijk gemaakt dat dit zeker niet het geval is. In nadere gesprekken met Van Zetten moet blijken of hij kan aanblijven als commentator of niet. Nooter was maandagmiddag niet bereikbaar voor een reactie.

Onder vuur

Van Zetten ligt sinds vorige week onder vuur na een publicatie in het sporttijdschrift Helden. Daaruit blijkt dat de voormalige bondscoach in 2012 eigenhandig een ‘tegenonderzoek’ was begonnen om aan te tonen dat de verhalen van turnsters over jarenlange geestelijke en fysieke mishandeling op niets waren gebaseerd. Op die manier probeerde hij een van de beschuldigde trainers, Frank Louter, van alle blaam te zuiveren. Van Zetten en Louter waren jarenlang werkzaam bij dezelfde turnvereniging, Pro Patria uit Zoetermeer.

In zijn dit jaar verschenen boek Hij staat! haalt Van Zetten hard uit naar de drie turnsters die in 2011 in Helden vertelden over de praktijken waaraan Louter zich schuldig zou hebben gemaakt. ‘Rancune van een eerst veelbelovende en vervolgens verloren gegane generatie’, oordeelt de turncommentator over Verona van de Leur, Gabriëlla Wammes en Suzanne Harmes. Hij verwijt ze na te trappen naar de turncoaches die hen ‘die succesvolle sportcarrière hebben bezorgd.’

Pornoactrice

Over Van de Leur schrijft hij dat ‘al die heisa goed is voor haar reputatie als pornoactrice’ en dat ze ‘de slachtofferrol steeds professioneler speelt’. Wammes noemt hij een meeloper, ‘een ongehuwde moeder zonder beroepsopleiding’ die dankzij de artikelen ‘eindelijk weer terug in de schijnwerpers’ is. En Harmes wil volgens Van Zetten ‘een rekening vereffenen met Louter, omdat zijn opvattingen over topsportdiscipline niet spoorden met de hare.’

Van Zetten zegt tegen Helden dat hij niet als ‘de NOS-verslaggever’ spreekt, maar ‘als individu, als voormalig trainer’. De NOS wist volgens hem niet van zijn ‘onderzoek’ af, omdat hij dit ‘niet uit journalistieke belangstelling deed, maar vanuit persoonlijke betrokkenheid’. Ook zegt hij geschrokken te zijn, omdat er in de jaren negentig ‘toch iets in die turncultuur is geslopen dat voorkomen had moeten worden.’

Een groep turnsters overweegt juridische stappen te nemen tegen de nog altijd actieve turntrainer Frank Louter. Wellicht richten die zich ook tegen Van Zetten.

Meer over