Norbruis overwint malheur en rijdt naar zilver in tijdrit

JOHN VOLKERS

LONDEN - Ieder normaal mens zou hebben afgezien van een serieuze sportwedstrijd bij het malheur dat Alyda Norbruis overkwam. Drie weken geleden in het ziekenhuis van Mallorca opgenomen, de blindedarm kwijt, drinken met een rietje, bij voortduring overgeven, geen eten binnenhouden. Het was veel, maar niet te veel.

De paralympische wielrenster uit Friesland wilde niet van opgeven weten. Zaterdag bleek dat terecht: ze reed de 500-metertijdrit op de Velodrome van Londen in een tijd die even tevoren nog een wereldrecord in haar categorie waard zou zijn geweest. De Chinese He Yin bleek bij de afrekening 18 duizendste van een seconde te snel.

De wederopstanding na een totaal verknalde voorbereiding op de Paralympische Spelen wordt toegeschreven aan haar karakter. 'Zij heeft een stalen kop', sprak provinciegenoot André Cats, de chef de mission van de nationale gehandicaptenploeg.

Waar ze het vandaan had gehaald, werd haar gevraagd. Want de nacht tevoren had ze de maag nog geleegd. 'Ik heb het op een muffin gedaan', vertelde ze. Daarna, over haar mentale instelling: 'Ik heb in mijn leven vele klappen gehad. Die van de laatste weken konden er ook nog wel bij.'

Dat leven vol klappen is de geschiedenis van een meisje dat werd geboren met een spastische linkerzijde. Zij raakte deels verlamd door een hersenbloeding vlak na de geboorte, een aandoening die 'cerebrale parese' heet. Haar bewegingen zijn haperend. Op dezelfde plek staan lijkt een kwelling voor haar. Het lichaam helt dan over naar links.

Het gehandicapte meisje wilde toch aan sport doen. 'Ik probeerde alles te doen wat me werd afgeraden.'

In de zomer van 2011 stapte ze op een leenfiets van Eelke van der Wal, de bondscoach aangepast wielrennen. In september stond ze opeens op de WK paracycling. Ze werd vijfde in de wegwedstrijd, maar bleek ook een talent op de baan.

Dit jaar ging het snel. Haar broer Ids Auke: 'In januari begon Alyda drie dagen per week fulltime te trainen op de baan van Apeldoorn. Een maand later was ze wereldkampioen op de 500 meter, in Los Angeles.'

Die wereldtitel maakte Alyda (spreek uit Alijda) Norbruis favoriet voor paralympisch goud. Drie weken geleden kwam er een ernstige hobbel in de voorbereiding. Op het trainingskamp in Mallorca kreeg zij een appendicitis. De blindedarm werd in een Spaans ziekenhuis operatief verwijderd. Norbruis staarde die dagen naar het plafond, in vertwijfeling, maar weigerde op te geven. Teamarts Maarten Moen stond in voortdurend contact met de medische begeleiders ter plekke. Hij roemde het doorzettingsvermogen van de renster. Hij noemde haar prestatie 'onvoorstelbaar'.

Voor de race werden de mogelijkheden van de zieke Norbruis - ze had 's nachts weer al haar voedsel uitgekotst - als beperkt gezien. Donderdag had zij, de nummer twee van dat nummer op de WK 2012, geen medaille in de wacht gesleept op de 3 kilometer achtervolging. De inhoud was er niet, om echt diep te gaan. En daarom zou zij in de tijdrit over 500 meter haar eigen wereldrecord ook niet gaan verbeteren.

Het pakte anders uit. Norbruis trok zich goed op gang, zat in een schitterende aerodynamische stijl op de fiets en bleef na 125, 250 en 375 meter onder de tijd van de leidende Chinese. De verschillen waren 0,12 tot 0,06. In de laatste bocht was er een minuscule verkramping te bespeuren.

Daarmee vervloog de hoop op een succes uit het niets. Een vrouw die pas een goed jaar op de fiets zit en paralympisch kampioen wordt: het zou te mooi voor woorden zijn geweest.

undefined

Meer over