nieuws

Nog nooit zoveel CO2-uitstoot uit bosbranden, en dan moet het nog zomer worden in de Amazone

Er is nog nooit zo veel CO2 uitgestoten door natuurbranden als in juli en augustus dit jaar: opgeteld 2,6 gigaton. Ter vergelijking: de wereldwijde energieproductie stootte in die periode voor zo’n 5,5 gigaton uit.

Brandweerlieden proberen een bosbrand te blussen op het Griekse eiland Evia.  Beeld AFP
Brandweerlieden proberen een bosbrand te blussen op het Griekse eiland Evia.Beeld AFP

Copernicus, een Europees onderzoeksprogramma dat de aarde observeert met satellieten, publiceerde vandaag een alarmerend rapport over de branden.

Rondom de Middellandse Zee waren er deze zomer grote natuurbranden in negen landen, waaronder Turkije en Griekenland. Ook Noord-Amerika werd zwaar geraakt. Zowel in de ‘boreale bossen’ in het noorden van de VS en Canada als in Californië hebben fikse branden gewoed. Qua uitstoot spant Rusland de kroon. Meer dan eenderde van de CO2-uitstoot uit natuurbranden kwam in juli en augustus uit dat land.

‘Ieder jaar is er op de wereld wel een gebied waar veel branden zijn’, zei fysisch geograaf Guido van der Werf van de Vrije Universiteit eind augustus al tegen de Volkskrant. ‘Dit jaar branden al die gebieden tegelijk, dit is het eerste jaar dat ik dat zie.’

Alles is uitzonderlijk

De onderzoekers van Copernicus schrijven dat werkelijk alles uitzonderlijk was aan deze zomer op het noordelijk halfrond: het aantal natuurbranden, de grootte van het oppervlak dat verbrandde, de intensiteit en de hardnekkigheid van de branden.

Meer droogte en hitte, is volgens het door de Europese Unie gefinancierde instituut de voordehandliggende oorzaak. En de onderzoekers zijn duidelijk: die ontvlambare omstandigheden komen vaker voor door klimaatopwarming, die vervolgens weer versterkt wordt door de bosbranden.

Want wanneer zulke branden niet al te vaak voorkomen kan de uitstoot van een brand weer gecompenseerd worden. Nieuwe begroeiing doet het goed op de vruchtbare verbrande grond en kan weer rap CO2 opnemen. Krijgt de natuur daar niet de tijd voor door nieuwe branden, dan wordt ze een netto-uitstootbron en draagt ze bij aan de opwarming.

Het copernicusprogramma kan met satellietgegevens onder meer de straling meten die van een brand afkomt. Ook kan rook uit branden visueel worden waargenomen, en voorspelt Copernicus aan de hand van meteorologische modellen waar mensen last zullen krijgen van vervuilde lucht. Zo kon men er zien dat rook van de Siberische en Noord-Amerikaanse branden mengde en in een stroom over de Atlantische oceaan bewoog, tot het eind augustus zelfs de Britse eilanden en de rest van Europa bereikte.

Het natuurbrandseizoen op het noordelijk halfrond loopt op zijn einde, hoewel in Siberië en Noord-Amerika nog altijd een aantal branden woeden. De onderzoekers kijken ondertussen vooruit: ‘In de komende weken worden weer meer branden verwacht, wanneer het brandseizoen in de Amazone en Zuid-Amerika zich verder ontwikkelt.’

Meer over