Nog 118 dagen te gaan: kiezer heeft geen trek in Clinton én Trump

De partijconventies naderen. Maar grote delen van het Democratische en Republikeinse electoraat zijn nog altijd ontevreden over hun kandidaat. De een blunderde met staatsgeheimen (Clinton), de ander haalt een Disney-film aan (Trump) om zijn gelijk te krijgen. Een tussenstand in de bizarre race, met nog 118 dagen te gaan voor de Amerikanen hun oordeel kunnen vellen over het tweetal.

Hillary Clinton tijdens een toespraak in Philadelphia.Beeld AP

1) Hillary Clinton: door de FBI een stuk onbetrouwbaarder geworden

Waar was Hillary Clinton vorige week, toen de belangrijkste opsporingsdienst van het land, de FBI, haar een brevet van onvermogen gaf?

Ze was volop op campagne. Samen met de populairste Democraat van dit moment: president Obama. Maar tegelijk schitterde ze ook door afwezigheid. Want Clinton zweeg als het graf over het FBI-gewroet naar hoe ze, via haar privémail, omging met staatsgeheimen.

De aanvankelijke blijheid dat een vervolging van tafel was, sloeg snel om in afgrijzen. Door slechts twee woorden van FBI-directeur James Comey. De vrouw die als president dagelijks toegang krijgt tot Amerika's grootste staatsgeheimen, ging zelf als minister jarenlang 'zeer onvoorzichtig' om met informatie van onder andere de CIA. Erger nog: ze loog erover.

Die twee woorden van Amerika's belangrijkste agent haalden Clintons verweer onderuit dat ze nooit, maar dan ook nooit geheime informatie had verstuurd. Maar liefst 113 mails, zo blijkt nu, bevatten geheime informatie. Het FBI-oordeel heeft, tot schrik van Clinton en haar adviseurs, het beeld versterkt en zelfs bevestigd dat Hillary Rodham Clinton niet te vertrouwen is. Dat ze alles doet om gekozen te worden. Een meerderheid van de Amerikanen, zo bleek maandag, is het oneens met het FBI-advies dat ze niet moet worden aangeklaagd.

Ongezonde score

En haar 'negativiteitsscore' was al torenhoog. Een meerderheid van de kiezers, 53 procent, heeft een negatief oordeel over haar, aldus een peiling van Suffolk University. Een ongezond hoge score voor een Democratische kandidaat. Slechts 43 procent van de Democraten is tevreden met haar kandidatuur.

Clinton zweeg de afgelopen dagen dan ook wijselijk over Comeys woorden. Persconferenties geeft ze al lang niet meer. De laatste was begin december, waar ze slechts zeven vragen beantwoordde voor ze weer in allerijl vertrok.

Het FBI-oordeel zal haar tot 8 november blijven achtervolgen. Trump, die Clinton al 'Crooked Hillary' noemde, maakt zijn rivaal nu dagelijks uit voor 'leugenaar'. En dan moeten de presidentiële debatten nog komen. Hij heeft een punt. Want hoe kan Clinton de kiezers nog langer ervan overtuigen dat het land vanaf 20 januari 2017 bij haar in veilige handen is - een sterk punt in het gevecht met Trump - als ze er als minister zelf een potje van heeft gemaakt? Zo'n 69 procent van de kiezers, zo blijkt uit een NBC News-peiling, is bezorgd over Clintons 'oneerlijke' verleden.

Het ligt echt niet aan mij, beweert Hillary. Dat ze zo slecht scoort, zei ze in een interview met Vox, komt écht door het negatieve 'politieke klimaat' van dit moment in de VS. 'Ik zal er gewoon mee om moeten gaan'.

Clinton praat met de driejarige Maximillian Chow-Gillette in 2003 in Dallas tijdens een signeersessie ter gelegenheid van de publicatie van haar boek 'Living History'.Beeld AP

2) Donald Trump: hij blijft van incident naar incident rollen.

Donald Trump heeft een 'vervelende' eigenschap die hem dag in, dag uit blijft achtervolgen: hij wil altijd zijn gelijk halen. Deze karaktertrek bezorgt hem volop problemen. Vorige week was het weer raak toen hij, tot afgrijzen van de partijtoppers in het Congres, volop was verwikkeld in de zoveelste controverse. Het gedoe rond het gebruik van een 'Jodenster' in een tweet waarin hij Clinton bekritiseerde, deed Trump niet goed. De woorden antisemitisme en rechts-extremisme vielen. Weer veel negatieve publiciteit.

Toen de storm weer was gaan liggen, stookte de Republikein plotseling zelf het vuurtje weer op. Dezelfde ster was eerder door Disney gebruikt voor een boekje over de filmhit 'Frozen', was zijn boodschap, dus waar zeurden de media nou over? Hoeveel van dit soort incidenten, vragen Republikeinen zich af, gaan zich nog voordoen in de komende 118 dagen?

In plaats van dagelijks met een coherente aanval te komen op het gedachtengoed van Clinton en een brede visie op Amerika's toekomst te ontvouwen, rolt Trump van incident naar incident. Op maandag begint de Republikeinse conventie in Ohio, maar zijn presidentiële campagne kraakt nog aan alle kanten. In veel belangrijke staten waar Clinton al een hechte organisatie heeft opgebouwd, verkeert de Republikeinse organisatie nog in de kinderschoenen. Of zijn ze zelfs niet aanwezig.

Donald Trump neemt de bokshouding aan tijdens een bijeenkomst in Iowa. Slechts 40 procent van de Republikeinse kiezers is tevreden met zijn kandidatuur.Beeld AP

'Grote Mond'

Trump dacht lange tijd de slag met Clinton te winnen door zijn campagne uit de voorverkiezingen simpelweg te kopiëren. Dus volop massa-bijeenkomsten en pikante uitspraken, die garant moesten staan voor gratis publiciteit. Waarom zou je een winnende aanpak, die hem elf miljoen stemmen opleverde, veranderen? Die 'Laat Trump Gewoon Trump Zijn'-stijl is inmiddels overboord gegooid, net als zijn campagnemanager van het eerste uur. Maar Trump heeft nog steeds moeite om zijn 'grote mond' te houden. Tot blijdschap van Clintons hoofdkwartier in Brooklyn.

Trump heeft hetzelfde probleem als Clinton: een zeer ontevreden achterban. Maar vier op de tien Republikeinen is tevreden dat hij de primarystrijd heeft gewonnen. Iets meer dan de helft, 55 procent, gaat alleen maar op hem stemmen omdat ze Clinton niet in het Witte Huis willen hebben. Tot overmaat van ramp blijft de Republikeinse partij tot op het bot verdeeld. Veel prominente Republikeinen, van oud-presidenten tot Congresleden en gouverneurs, zullen wegblijven van de partijconventie.

Trump wordt volgende week gekroond in Cleveland. Alleen, is het de opmaat naar een forse nederlaag in november? Aan de andere kant: alle voorspellingen en onheilstijdingen over Trump en zijn ongewone kandidatuur zijn tot nu toe niet uitgekomen. Op maandag bleek uit een nieuwe peiling dat hij in de cruciale swing state Florida eindelijk aan kop gaat: 47 procent tegen 42 procent voor Clinton. Clinton versloeg hem tot nu toe steeds riant in Florida.

Meer over