Nieuws waar we zin in hebben: hoe Topics een bekrompen wereld creëert

Aleid Truijens
'Pleur op met je deprimerende shit, met je akelige doden, daders en slachtoffers.' Beeld
'Pleur op met je deprimerende shit, met je akelige doden, daders en slachtoffers.'Beeld

Wat een heerlijke dag! Geen smetje tot aan mijn horizon. Voor mij vandaag de koddige panda's in Rhenen, de leukste liedjes van Harry Bannink, de moeder van dertien kinderen met een baan, en nog één keer de stralende lieverd Dumoulin. 's Avonds de flensjes met kip en hoisin, en de beste erotische films. Mocht ik tijd over hebben, doe mij dan ook maar de hartverwarmende beloften van Amsterdammers aan hun zieke burgemeester, de dove dj en desnoods 'Mijn vriendin wil mij niet op haar verjaardag'. Dan zit ik wel weer aan mijn taks van menselijke ellende.

Mijn zoon (26) wees mij op de tv-reclame voor de nieuwe app Topics. Dat is een nieuwsplatform van de Persgroep - ónze Persgroep - waarvoor nieuws en verhalen uit dertien kranten - waaronder deze - zijn geselecteerd, waaruit de lezer een gepersonaliseerde keuze kan maken. 'Hoor nou wat ze zeggen!', zei mijn zoon. Hij was geschokt, niet door Topics - zelf is hij een Blendle-gebruiker - maar door de commercial.

'Hé nieuws, je bent me te veel!' klagen jong en oud in het filmpje. 'Voor mij geen Wall Street', vindt een vrouw, 'maar sport', zegt een jongen. Een andere jongen zucht: 'Even weg met je terreurdreiging'. Deze mensen volgen niet het nieuws, 'maar hun nieuwsgierigheid'. Want hé, jullie mogen je kranten dan volproppen met nieuws en analyses, wíj bepalen zelf wel wat we belangrijk vinden. Wij creëren onze eigen wereld. Nieuws waar we zin in hebben. De wereld zoals wíj die bedoelen. Heerlijke wereld, spannende wereld.

Ik begrijp dat volkomen. Ik denk dat Topics slim inspeelt op een behoefte. Ik heb, elke ochtend, helemaal geen zin in een nieuwe bloedige aanslag, een bus met verongelukte schoolkinderen, mislukte oogsten in hongerlanden, voetbaltrainers die pupillen misbruiken, kinderen die verdrinken waar badmeesters bijstaan. Nu even niet zeg. Weg ermee. Pleur op met je deprimerende shit, met je akelige doden, daders en slachtoffers.

Op Topics.nl gaf ik mijn voorkeuren op. Ik luisterde naar degene die ik ten diepste ben, mijn geheime, luie, gemakzuchtige en sentimentele ik. Mijn hangmat-ik. De ik die met een zeurstemmetje jengelt wanneer ik me toch al niet zo lekker voel. Dagen waarop de plichten drukken, de angsten opspelen en somberman de baas is. Dagen waarop ik het grimmige nieuws in de kranten er echt niet bij kan hebben. Dan troost ik, leesverslaafde, me graag met comfort food. Door te klikken op topics als lifestyle, entertainment, gezondheid en 'persoonlijke verhalen' en niet op 'actueel' en 'wereldtoneel', word ik op mijn suffe wenken bediend.

Of Topics de redding van de kranten betekent, weet ik niet. Misschien dat er abonnees bijkomen, ik hoop het. Over de gevolgen voor de journalistiek heb ik het hier nu niet. Maar wat ik wel weet: een volkomen 'gepersonaliseerde' wereld is een bekrompen wereld. Zoals je kinderen op school, door altijd in te spelen op hun 'eigen leefwereld', opsluit in hun piepkleine biotoop, en hen door 'onderwijs op maat' verhindert om boven hun veronderstelde maat uit te groeien, zo verlokt het Spotify-model mensen om in hun zelfverkozen reservaat te blijven hangen.

Veel van wat de moeite waard is, ligt buiten die hangmat. De beste films, de indrukwekkendste boeken, de helderste inzichten zijn vaak ook die waar je eerst niet zo'n zin in had. Ik laat mij voorlopig liever schokken, geselen - en vermaken - door mijn kranten met hun onwelgevallige en ongemakkelijke verhalen.

Aleid Truijens is schrijfster, literatuurrecensente en biografe.
Reageren? opinie@volkskrant.nl

Meer over