Nieuwe arrestant krijgt blauwe letters

Drie officieren van justitie en zes politiecoördinatoren zaten in Rotterdam tijdens Oud en Nieuw klaar om elke vandaal in de regio zo snel mogelijk aan te pakken. In Soest - dat een beruchte reputatie heeft - was het wachten op wat ging komen.

ROTTERDAM - Onder de kerstboom staat de 'Verdachtenmonitor'. In felblauwe letters verschijnen de namen van nieuwe, zojuist gearresteerde vandalen op het scherm. Personen van wie de naam in de kleur geel oplicht, zitten al enkele uren vast. 'Het was een relatief rustige jaarwisseling in onze regio', zegt hoofdofficier Fred Westerbeke in het Veiligheidshuis in Rotterdam. Een optreden van de mobiele eenheid bij vreugdevuren in Schiedam relativeert hij: 'Extreme geweldsdelicten hebben zich niet voorgedaan.'

Hier, op de derde verdieping van een kantoortoren aan het Marconiplein, wordt sinds zonsopgang beslist wat de ruim zeventig arrestanten van de Nieuwjaarsnacht te wachten staat. Terwijl zij in cellencomplexen hun roes uitslapen, beslissen drie officieren van justitie achter computerschermen of ze in aanmerking komen voor een snelle afhandeling van hun zaak, en welke straf gepast is. In lichte zaken met een 'ronde bewijslast' kan de officier een geldboete of taakstraf opleggen, complexe zaken of ernstige misdragingen worden doorverwezen naar de rechter. Criteria daarvoor zijn in richtlijnen vastgelegd.

'Het was echt opmerkelijk rustig, ik heb vandaag nog geen taakstraffen opgelegd', zegt officier Maartje Tiebosch. 'Wel boetes tot 750 euro voor vernieling, mishandeling of het beledigen van een agent in functie.' Vijftien arrestanten blijven op last van de officieren langer vastzitten, omdat hun zaak meer onderzoek vergt.

Tiebosch maakt deel uit van de ZSM-eenheid van het Rotterdams Openbaar Ministerie, waar zaken 'zo snel mogelijk' worden afgehandeld. Om niet de indruk te wekken dat het louter om snelheid gaat, voegt justitie daar met nadruk aan toe dat de S in de afkorting ook staat voor Slim, Selectief en ander moois, zoals Samen - een officier handelt zaken af na overleg met de ketenpartners politie, Reclassering, Slachtofferhulp Nederland, Jeugdzorg, de Raad voor de Kinderbescherming en gezinsbegeleiders en GGZ-medewerkers van de gemeente. Zo'n veertig man bevolken dan ook 'samen' vandaag de derde verdieping van het Veiligheidshuis.

Verhoorverslagen

Halverwege Nieuwjaarsdag, nadat schalen vol oliebollen zijn rondgedeeld, verschijnen nog steeds blauwe letters van zojuist aangehouden personen op de Verdachtenmonitor onder de kerstboom. Ferry Tuit is een van de zes politiecoördinatoren die beoordelen of een arrestant terecht is opgepakt en of het bewijs rond is. Daarvoor leest hij de verhoorverslagen en overlegt hij telefonisch met de verbalisanten op de politiebureaus.

Soms vraagt Tuit rechercheurs nader onderzoek te verrichten, zoals bijvoorbeeld het bekijken van camerabeelden of het horen van getuigen. Zodra een onderzoek is afgerond, gaat de zaak naar een officier van justitie. De straf wordt door de politiecoördinatoren aan de verschillende politiebureaus doorgebeld.

De verdachten wier zaak op Nieuwjaarsdag door Maartje Tiebosch en haar collega's is afgehandeld, mogen -meestal - na het betalen van een boete weer naar huis.

Sinds afgelopen najaar beschikken alle tien OM-arrondissementen over een ZSM-eenheid. Ze zijn 7 dagen per week geopend, 14 uur per dag. Maar Nieuwjaarsdag is een uitzondering, zegt hoofdofficier Fred Westerbeke. 'Vandaag werken we door totdat we klaar zijn.' Van zijn voornemen om mensen met een alcoholprobleem daarop aan te spreken en te bekijken of ze zich aan hun probleem willen laten helpen, is vandaag geen sprake. De enige arrestant die zo dronken is dat hij een agente in het gezicht schopt, moet naar de rechtbank. Zijn delict is te zwaar voor zelfstandige afdoening door een officier; daar moet de rechter aan te pas komen, stelt Westerbeke. Deze verdachte zal in de Rotterdamse rechtbank verschijnen waar vanaf vrijdag het 'supersnelrecht' wordt toegepast - binnen drie dagen na de aanhouding spreekt de rechter een vonnis uit. Ook hier komen alleen bewijstechnisch eenvoudige zaken in aanmerking, zoals diefstal, vernieling en geweld tegen personen met een publieke functie.

ZSM, supersnelrecht en het 'gewone' snelrecht, waarin een rechter binnen veertien dagen over een verdachte vonnist, vormen samen het lik-op-stukbeleid zoals het ministerie van Justitie zich dat wenst. Met dit beleid zullen naar verwachting jaarlijks niet alleen ten minste honderdduizend strafzaken sneller worden afgedaan, maar ook de proceskosten 'aanzienlijk' worden teruggedrongen.

'Ook kunnen we daarmee een groter gevoel van veiligheid in de samenleving bewerkstelligen', zegt hoofdofficier Westerbeke. 'We willen het signaal afgeven dat gewelddadig gedrag niet wordt getolereerd en direct wordt afgestraft.'

Maartje Tiebosch officier van justitie

arrestanten in de regio Rotterdam tijdens Oud en Nieuw - vijftien van hen moeten langer blijven vastzitten omdat hun zaak meer onderzoek vereist.

undefined

Meer over