NIEUWSPlofkraken

Nieuw wapen tegen plofkrakers maakt geroofd geld onbruikbaar

Banken gaan hun flappentappen uitrusten met een geheim verdedigingsmechanisme dat geld waardeloos maakt bij een plofkraak. Met het zelfvernietigingssysteem hopen ING, ABN Amro en Rabobank een eind te maken aan de verwoestende wapenwedloop tussen banken en plofkrakers.

De geldautomaat van ABN Amro in de Wendelaarstraat in Alkmaar werd op 20 november opgeblazen. Beeld Arie Kievit
De geldautomaat van ABN Amro in de Wendelaarstraat in Alkmaar werd op 20 november opgeblazen.Beeld Arie Kievit

Binnen drie maanden zullen alle gele geldautomaten met een woning erboven zijn voorzien van de nieuwe techniek, bevestigt een woordvoerder van Geldmaat berichtgeving in De Telegraaf. Geldmaat bestiert de 2.500 gezamenlijke geldautomaten van Nederlands drie grootste banken, na de zomer zullen dat er 5.200 zijn. De maatregel moet de genadeklap betekenen voor het plofkrakersgilde, dat vorig jaar 71 geldautomaten opblies, maar dit jaar nog slechts 25, blijkt uit cijfers van de Nederlandse Vereniging van Banken. ‘Als een crimineel niets buitmaakt bij een plofkraak, dan stopt het wel een keer’, aldus Geldmaat-baas Erik Kwakkel in De Telegraaf.

‘Plofkraak’ is een wat onschuldige term voor de bancaire bomaanslagen waarmee overvallers de afgelopen jaren van Groningen tot Maastricht de gevels, ramen en muren van omwonenden en winkeliers wegvaagden. De nachtelijke explosie van een geldautomaat in de Amsterdamse Haarlemmermeerstraat was vorig jaar oktober tot drie kilometer verderop te horen. De politie houdt het voor een wonder dat plofkrakers nog geen doden op hun geweten hebben.

Geldautomaten zijn steeds beter bestand tegen plofkraken, maar dit leidt ertoe dat criminelen steeds grover geschut gebruiken om de versterkte bankkluizen open te breken, wat geldautomaten niet populairder maakt bij omwonenden. ‘Weg met dit apparaat! Ga er anders zelf lekker naast zitten!’, stond vorig jaar op een protestbord bij een hoofdstedelijke Geldmaat-automaat.

Pizzaschuif-methode

Enkele jaren geleden zwoeren plofkrakers nog bij gasflessen met acetyleen, totdat banken met speciale gassensoren op de proppen kwamen die een stofje in de automaat bliezen om het zuurstof weg te drukken en zo ontbranding te voorkomen. Daarna stapten plofkrakers over op dynamiet, TNT en vuurwerkkruit. Het populairst is de ‘pizzaschuif-methode’, waarbij overvallers een pakket vullen met 400 à 500 gram flitspoeder uit cobra’s of ander vuurwerk. Het pakket verdwijnt in de gleuf van de geldautomaat zoals een pizzabakker een quattro formaggi of calzone in de houtoven schuift, waarna de plofkrakers het via meterslange ontstekingsdraden laten ontploffen.

Om de wapenwedloop te stoppen wil Geldmaat de buit van plofkrakers dus voortaan onbruikbaar maken. Hoe de banken dit precies gaan doen, wil Geldmaat de dieven niet aan de neus hangen. Mogelijk gaat het om een van de drie opties die de politie al langer bepleit om plofkrakers het leven zuur te maken: inkt, lijm of verbranding. Zo kunnen geldautomaten worden uitgerust met inktpatronen die ontploffen bij diefstal, of met lijm die alle geroofde bankbiljetten als een baksteen aan elkaar vastplakt.

Een struikelblok voor het vinden van een oplossing leken aanvankelijk de regels van De Nederlandsche Bank (DNB) tegen het verminken van geld. Voor een verbrand of met inkt besmeurd bankbiljet kun je bij DNB een vergoeding krijgen, maar alleen als er meer dan de helft van over is en het geld niet moedwillig is beschadigd. Zo bewaren opvallend veel mensen geld in de magnetron, weten ze bij de toezichthouder, totdat een nietsvermoedende partner een keer op het verkeerde moment een kliekje besluit op te warmen. Om banken te helpen in de strijd tegen plofkrakers heeft DNB de eis laten vallen dat geld niet moedwillig beschadigd mag zijn, laat een woordvoerder weten. ‘Maar voor de rest van ons blijft het advies: beschadig geen bankbiljetten.’

Meer over