Nieuw arrestatiebevel tegen Mladic en Karadzic Rechters verlangen onderzoek Milosevic

De rechters van het Joegoslavië Tribunaal hebben donderdag gevraagd een onderzoek te beginnen naar de rol van de Servische president Slobodan Milosevic....

Van onze verslaggeefster

DEN HAAG

De zelfde dag viel er nog een negatief besluit voor Servië: het Internationaal Gerechtshof neemt een eis van Bosnië tegen Servië in behandeling. Sarajevo beschuldigt Belgrado van het plegen van genocide.

Tot nog toe was de naam van de Servische president Milosevic in verband met het oorlogstribunaal niet genoemd. De Verenigde Staten hebben Milosevic nooit aangewezen als schuldige. Hij was volgens Washington nodig als partner in het vredesproces.

Onderzoek van het tribunaal geschiedt gewoonlijk achter de schermen; pas nadat een aanklacht tegen iemand is vastgesteld, wordt die bekendgemaakt.

Het persbericht met de beslissing van de rechters werd meteen na de zitting uitgedeeld. Enkele uren later stuurde het tribunaal echter een nieuwe versie uit, waarin de alinea ontbrak die betrekking had op Milosevic.

Woordvoerder Chartier zei dat hij een fout had gemaakt en dat de tekst die hij eerder had opgesteld zo niet door de rechters was uitgesproken. 'Ik had niet de beschikking over de uitgesproken tekst toen ik het persbericht opstelde. Aan de tekst is tot het laatste moment gesleuteld', aldus Chartier.

Ofschoon de alinea niet meer in het persbericht voorkomt, blijft het verzoek om onderzoek naar Milosevic in de uitspraak gehandhaafd. Daarin komt de naam van Milosevic niet meer voor en staat slechts dat de rechters de aanklager om een onderzoek vragen naar 'de verantwoordelijkheid voor besluitvorming op hetzelfde of hoger niveau'.

In het oorspronkelijke persbericht staat: 'Sommige feiten suggereren dat er een plan bestond om een nieuwe staat te bouwen via de weg van het geweld, dat op het hoogste Servische politiek en militair niveau was bedacht. In september 1991 zijn er communicatielijnen onthuld tussen Radovan Karadzic en Slobodan Milosevic, waarin de laatste de Bosnisch-Servische leider instrueerde om contact op te nemen met autoriteiten van het Joegoslavische leger om de verdeling van wapens op zich te nemen met het oog op uitvoering van dit plan.'

De Bosnische VN-ambassadeur Sacirbey verwachtte dat het tribunaal de rol van Milosevic onder de loep zou nemen. Hij zei dit donderdagmorgen na afloop van een zitting van het Internationaal Gerechtshof. 'Ik heb gepraat met het tribunaal. Milosevic is in hun blikveld. De mogelijke greep van het tribunaal strekt zich ook tot hem uit.'

De drie rechters van het tribunaal bevestigden opnieuw de aanklachten tegen de Bosnisch-Servische leiders Karadzic en Mladic en vaardigden een internationaal arrestatiebevel tegen hen uit. Verder beschuldigden ze Belgrado en Pale ervan het tribunaal tegen te werken door te weigeren de twee verdachten op te pakken en uit te leveren. Ze willen dat het tribunaal de VN-Veiligheidsraad hiervan officieel op de hoogte stelt. De Veiligheidsraad kan eventueel overgaan tot hervatting van sancties.

Met name Joegoslavië wordt door de rechters verantwoordelijk gesteld voor het niet-nakomen van de afspraken. Joegoslavië trad in Dayton op mede namens de Servische Republiek en heeft zich garant gesteld voor medewerking van Pale aan het oorlogstribunaal, zo stelt het tribunaal.

De internationale arrestatiebevelen zullen gestuurd worden naar alle landen en 'indien nodig' naar IFOR, zo staat in de beslissing. De NAVO heeft al in december arrestatiebevelen voor Karadzic en Mladic ontvangen, maar geeft tot nog toe geen gevolg aan uitvoering ervan.

Op dezelfde dag van de uitspraak van het Joegoslavië Tribunaal, besloot het Internationaal Gerechtshof de zaak van Bosnië tegen Joegoslavië in behandeling te nemen. Bosnië heeft het hof een uitspraak gevraagd over schending van het genocideverdrag door Joegoslavië en eist schadevergoeding van Belgrado. De bezwaren van Joegoslavië dat het internationale hof niet bevoegd is en dat de zaak niet ontvankelijk is, werden verworpen.

Verwacht wordt dat op z'n vroegst volgend jaar de zaak in een openbare hoorzitting zal beginnen. Sacirbey, die namens Bosnië optreedt, zei dat hij ervan uitging dat Belgrado de zaak zal trachten te traineren via de Serviërs in Pale. Maar hij meende dat die pogingen weinig kans maken. Sacirbey noemde de uitspraak van het Hof 'een overwinning voor de slachtoffers'. 'We krijgen de kans om te laten zien dat Belgrado, de leiders van Servië, achter het conflict zaten en genocide voorbereidden en lieten uitvoeren. Het recht moet z'n loop krijgen. Als we daar niet voor zorgen, houden we het proces van verzoening tegen.'

Meer over