Nepkeurmerkjes schieten als onkruid uit de grond

In deze rubriek worden producten met een duurzaamheidsclaim bekeken. Vandaag: groene keurmerken.

LOETHE OLTHUIS

Kerst komt eraan en het kerstdiner dus ook. Wat kun je nog met een gerust hart op tafel zetten? Helaas, dat is niet zo simpel. Want producenten en supermarkten buitelen over elkaar heen in hun ijver om hun producten als groen of duurzaam te verkopen. Wie regelmatig deze rubriek leest, weet dat die claims vaker niet dan wel terecht zijn.

Hoe weet je of een claim klopt? Een garantie op een betrouwbaar keurmerk biedt een zogenoemde driepartijencertificering: een gezamenlijk keurmerk van de instantie die de eisen voor het keurmerk heeft opgesteld (zoals de stichting Skal voor biologische producten), de producent-verkoper van het product en de onafhankelijke, controlerende instantie (zoals Control Union bij EKO) die kijkt of klopt wat er wordt gezegd. Die laatste moet overigens zelf weer 'geaccrediteerd', goedgekeurd zijn door de Raad van Accreditatie, een door de EU bekrachtigde en zelf ook door internationale organisaties gecontroleerde, onafhankelijke Nederlandse instelling. Overigens is een controle-instantie als Control Union niet per definitie geaccrediteerd voor alle keurmerken: voor elk keurmerk moet aparte accreditatie worden aangevraagd.

Ingewikkeld? Ja, en het kost geld. Betrouwbaarheid heeft nu eenmaal een prijs. Daarom is het aantal nepkeurmerkjes de laatste jaren als onkruid omhooggeschoten, elkaar beijverend met termen als diervriendelijk, groen, natuurlijk en milieuvriendelijk. Zulke 'keurmerken' controleren zichzelf. Of laten zich 'controleren' door onduidelijke instanties. Alles om maar geld te besparen. Sommige zijn integer, andere niet. Een jungle voor de consument.

Welke duurzaamheidskeurmerken hebben een betrouwbare driepartijencertificering? Enkele belangrijke: biologisch (het Nederlandse EKO-keurmerk of het Europese groene bladkeurmerk) en Demeter (biologisch-dynamische landbouw) staan beide voor diervriendelijk, gif- en kunstmestvrij; Milieukeur (algemeen milieukeurmerk voor groenten, fruit, vlees); MSC (verantwoord gevangen vis); Max Havelaar/fairtrade (eerlijke handel van tropische producten, stelt ook milieueisen); Rainforest Alliance (milieukeurmerk voor tropische producten); Label Rouge (voor Franse scharrelkippen) en het 'Beter Leven'-sterrensysteem van de Dierenbescherming.

Geen enkel keurmerk is op zich een garantie voor duurzaamheid. Sommige biologische groenten komen 's winters ook uit de warme kas: check de Groente- en Fruitwijzer op Milieucentraal.nl. En geen of minder vlees eten blijft altijd dier- en klimaatvriendelijker dan 'Beter Leven'-karbonades. Kies wat voor u belangrijk is!

undefined

Meer over