Na reis door Europa weer aan de slag

Ze verkochten hun huis, zegden beiden hun baan op en trokken elf maanden door Europa. Nu zijn ze weer thuis....

Op een zondagavond in januari 2008 was het zover. Na maanden aarzelen, hakten Janneke en Roelof Stapel de knoop door. De volgende dag zouden ze allebei ontslag nemen om te breken met de sleur van het werkende bestaan en het jachtige stadsleven. Ze besloten een jaar te gaan reizen, zoals ze dat begin jaren negentig als twintigers hadden gedaan.

Het plan kwam van de 44-jarige Roelof, zijn een jaar jongere vrouw zag het aanvankelijk helemaal niet zitten. Zij kon als manager bij de alarmcentrale van een grote verzekeringsmaatschappij niet zomaar weg, meende ze in de maanden van aarzeling. Ze had een stevige positie in de organisatie, werkte 50 uur in de week. Ze voelde zich verantwoordelijk voor het functioneren van de alarmcentrale, de mensen die zij onder zich had en schatplichtig aan de directie die haar de kans had gegeven hogerop te klimmen.

Het moment van inkeer kwam in januari. Janneke, anderhalf jaar later vanuit haar luie campingstoel in Overijssel: ‘Ik besefte dat ik werd geleefd door mijn werk. Ineens durfde ik alle vastigheid en verantwoordelijkheid op te geven. Hoe ouder je wordt, hoe moeilijker je risico’s neemt, ook als je geen kinderen hebt zoals wij.’

Binnen tien minuten lag het scenario klaar: ze zouden allebei hun baan aan de wilgen hangen, het huis verkopen en vertrekken. ‘Een euforisch moment: we gaan de vrijheid tegemoet!’, zegt Roelof Stapel. Meteen de volgende dag belden ze de makelaar en kondigden op hun werk hun ontslag aan. Smeekbeden een sabbatical op te nemen wimpelden ze af. ‘Ik wilde overal afstand van nemen: van werk, stad én sociale verplichtingen, om daarna alle keuzen opnieuw te kunnen maken’, verklaart Janneke Stapel.

Eind juni 2008 vertrokken ze, twee maanden later dan gepland. Ze raakten hun huis niet zo snel kwijt als gedacht, maar besloten uiteindelijk er niet op te wachten. ‘Achteraf bezien waren de eerste tekenen van de kredietcrisis toen al zichtbaar. Was ons huis in augustus nog niet verkocht, dan hadden we moeten terugkeren. Want reizen en tegelijk een hypotheek opbrengen konden we ons niet lang veroorloven’, zegt Roelof Stapel. Op het nippertje kwam een koper over de brug.

In elf maanden legden ze 31.500 kilometer af, van de Noordkaap tot Zuid-Spanje. Af en toe bereikten hen berichten over het heden, via de digitale nieuwsbrief van de Wereldomroep. Ze drongen niet al te diep door. ‘Kredietcrisis ja, we lazen erover, maar het stond ver van ons af’, zegt Roelof Stapel. ‘Wel beseften we dat we in onze handen mochten knijpen dat we ons huis net op tijd hadden verkocht. Maar geen moment heb ik gedacht: oh jee, hoe komen we straks aan een baan? Wel dacht ik: als de werkloosheid blijft stijgen, zal het voor mij geen grote klus worden weer aan de slag te komen. Ik heb jarenlang bij het Centrum voor Werk en Inkomen gewerkt, en ben ervaren in het begeleiden van werklozen naar een baan.’ Janneke: ‘Ik heb er altijd vertrouwen in gehad dat ik na zo’n reis weer aan het werk zou komen, met of zonder crisis. Als je bereid bent alles aan te pakken, komt het wel goed. Je kunt altijd nog tomaten plukken.’

Drie maanden nadat ze zijn neergestreken op boerderijcamping De Veentjes in IJhorst, te midden van kwakende kikkers en 60-plussers, zit Janneke Stapel er ontspannen bij. Ze heeft nog geen werk. ‘De eerste weken gingen op aan het weerzien met familie en vrienden. Daarna wilde ik het eigenlijk rustig aan doen. Maar door de recessie ben ik toch meteen op zoek gegaan naar een baan.’ Ze heeft zojuist haar eerste uitnodiging voor een sollicitatiegesprek uit de brievenbus gevist. Een managementfunctie in de gezondheidszorg.

Roelofs vermoeden kwam uit: dankzij de recessie lagen voor hem de banen voor het opscheppen. Een week na het schrijven van open sollicitatiebrieven aan gemeenten en detacheringsbureaus had hij acht uitnodigingen voor een gesprek, een paar dagen later een baan, met een halfjaarcontract. Hij is al ruim twee maanden werkcoach bij de UWV in Assen en begeleidt in die functie werklozen naar een baan of opleiding. ‘Met veel meer zelfstandigheid dan in mijn vorige baan, dus dat is winst.’

Janneke heeft zich in de afgelopen maanden beziggehouden met de zoektocht naar tijdelijk onderdak voor de herfst en winter. Eind oktober gaat de camping dicht en ze willen pas een huis kopen als ze een baan hebben die bevalt. Dan weten ze hoeveel ze te besteden hebben en in welke regio ze kunnen zoeken. Ze zijn bij banken langs geweest om te polsen hoe het nu zit met de huizenmarkt.

Crisis, welke crisis?, vroegen ze zich na afloop van de bankentocht verbaasd af. Ook zonder baan en met tijdelijke arbeidscontracten kunnen ze een hypotheek krijgen, was overal de boodschap. Puur vanwege hun arbeidsverleden en inschatting van hun kansen op de arbeidsmarkt. ‘Wie een tijd heeft gewerkt en gespaard en niet helemaal platzak terugkomt, hoeft dus niet bang te zijn geen huis te kunnen kopen. Huren zou wel een probleem zijn geweest, het blijkt vrijwel onmogelijk een redelijk betaalbare woning te huren zonder een kopie van een arbeidscontract.’

Janneke vermoedt dat de crisisbestendige gezondheidszorg wel een baan voor haar in het verschiet heeft. Ze wil weer leiding geven, maar zich er minder door laten opslokken. Roelof houdt haar in de gaten: ‘Als ik iets graag wil, is het meer tijd met elkaar doorbrengen. Achteraf bezien was onze reis een geslaagde vlucht naar elkaar toe.’

Meer over