Nieuws

Mondige burger voert druk op ‘fossiele’ pensioenfondsen op

Pensioenfondsen zien het aantal klachten en vragen van deelnemers die aandringen op drastischer beleggingskeuzes groeien. Het gaat om een kleine maar mondige minderheid. Tegelijkertijd geeft het leeuwendeel van de Nederlanders die aanvullend pensioen opbouwen aan dat hun geld duurzaam en maatschappelijk verantwoord belegd moet worden.

Greenpeace voert actie voor de hoofdingang van PGGM. PGGM is de vermogensbeheerder van Pensioenfonds Zorg en Welzijn (PFZW). Greenpeace wil met deze actie aandacht vragen voor beleggingen van het pensioenfonds in het milieubelastende teerzandolie. Beeld Hollandse Hoogte / Robbert Frank Hagens | Art in Media
Greenpeace voert actie voor de hoofdingang van PGGM. PGGM is de vermogensbeheerder van Pensioenfonds Zorg en Welzijn (PFZW). Greenpeace wil met deze actie aandacht vragen voor beleggingen van het pensioenfonds in het milieubelastende teerzandolie.Beeld Hollandse Hoogte / Robbert Frank Hagens | Art in Media

Dat blijkt uit een rondvraag van de Volkskrant onder de vijf grootste pensioenfondsen. Het gaat om ABP (ambtenaren en leraren), PFZW (zorg en welzijn), PME, PMT (beide metaalsector) en bpfBOUW. Samen beheren zij geld van ruim 8,5 miljoen gepensioneerden, werknemers en ex-deelnemers die inmiddels in een andere sector werken.

Fossiele beleggingen

De afgelopen maanden zochten groepen hoogopgeleide werknemers regelmatig de publiciteit met klachten over hun pensioenfonds. Zo trokken bijna vijfhonderd hoogleraren en medewerkers van de TU Delft aan de bel bij ABP over beleggingen in fossiele bedrijven. ‘We vinden het onacceptabel dat met grote hoeveelheden van ons pensioengeld investeringen worden gesteund die diametraal ingaan tegen het stoppen van klimaatverandering’, schrijven ze in een brief.

Eerder protesteerden wetenschappers van de Wageningen Universiteit tegen de betrokkenheid van ABP bij grote Braziliaanse vleesbedrijven. Die worden in verband gebracht met de ontbossing van de Amazone. Artsen sloegen alarm over de beleggingen van hun pensioenfondsen in onder andere drank, cannabis en wapens.

De door de pensioenfondsen verstrekte cijfers suggereren dat vooral ABP en PFZW te maken hebben met die trend. ABP, dat bijna 500 miljard euro belegt voor werknemers in de publieke sector, zag het aantal vragen hierover in 2020 meer dan verdrievoudigen, naar 351. De stijging van het aantal verzoeken om bijvoorbeeld uit bepaalde bedrijven te stappen, zet ook dit jaar door. Bij PFZW is het beeld vergelijkbaar. Woordvoerders van beide pensioenfondsen tekenen daarbij aan dat het aantal reacties van jaar tot jaar wisselt en vaak samenhangt met de actualiteit.

Hoogopgeleide minderheid

In verhouding tot de totale achterban van de pensioenfondsen lijkt het een kleine, hoger opgeleide minderheid die veel lawaai maakt. Maar enquêtes van alle vijf pensioenfondsen laten zien dat hun wensen breder leven. Tweederde (ABP) tot zelfs meer dan 80 procent (bpfBOUW) van de pensioendeelnemers wil maatschappelijk verantwoord beleggen. Dan gaat het er bijvoorbeeld om geen aandelen te kopen van tabaksfabrikanten of wapenproducenten, of invloed uit te oefenen op grote vervuilers om te verduurzamen.

Lijnrecht hier tegenover staat een bescheiden maar hardnekkige groep sceptici. Zo heeft 13 procent van de actieve deelnemers van PMT (metaal en techniek) weinig op met maatschappelijk verantwoord beleggen. Zij willen geen groene of ethische poespas, maar een zo hoog mogelijk rendement. Deze mensen zijn minder vocaal. ‘Wel horen we dit als we bijeenkomsten hebben met de achterban’, stelt een woordvoerder van PME. ‘Dan klinken er ook geluiden dat wij als pensioenfonds niet voorop hoeven te lopen.’

Meer over