Nieuws

Ministerie van Volksgezondheid doet aangifte vanwege handel in nagemaakte QR-codes

Het ministerie van Volksgezondheid gaat aangifte doen vanwege handel in valse QR-codes. Via een website waarin de CoronaCheck-app werd nagebootst, was het mogelijk om het groene vinkje te krijgen zonder te zijn gevaccineerd of getest.

Horecabezoekers in Rotterdam tonen hun QR-code in de CoronaCheck-app. Beeld ANP
Horecabezoekers in Rotterdam tonen hun QR-code in de CoronaCheck-app.Beeld ANP

De website toonde de bewegende fietsers en skaters waarmee de app van een schermafbeelding te onderscheiden is. Via de site werden werkende QR-codes gedeeld zodat gebruikers onder meer horeca en bioscopen konden bezoeken zonder zich te laten testen of vaccineren. Uit een steekproef van de NOS bleek dat de site en de app met het blote oog nauwelijks uit elkaar te houden waren.

Gebruikers kregen persoonlijke informatie door van degene aan wie de QR-code in werkelijkheid toebehoorde. Die informatie kon gebruikt worden als ze werd gevraagd zich te legitimeren. Eigenlijk is het de bedoeling dat standaard een identiteitsbewijs wordt gevraagd. Hoe vaak controleurs dit nalaten, is niet bekend. Wel blijkt uit een steekproef van I&O Research, in opdracht van de NOS, dat er lang niet altijd op het coronatoegangsbewijs wordt gecontroleerd. Bij bezoeken die respondenten aflegden aan gelegenheden waar een check verplicht is, werd in 35 procent van de gevallen niet gecontroleerd.

Sinds afgelopen weekeinde zijn de vals uitgegeven QR-codes geblokkeerd. De website waar de QR-codes werden uitgedeeld, is offline gehaald. Het ministerie, dat maandag aangifte zal doen, zegt meer sites die codes zouden verstrekken in de gaten te houden.

Strafbaar

‘Het aanschaffen van een QR-code die niet van jou is, of het gebruiken van een QR-code die niet van jou is, is strafbaar’ zo meldt het ministerie. ‘Het verstrekken van jouw eigen QR-code aan anderen is ook strafbaar. En dus doen we aangifte als we zien dat QR-codes op grote schaal worden aangeboden.’ Hoeveel mensen ervan gebruik hebben gemaakt, is niet bekend.

Het coronatoegangsbewijs, dat sinds enkele weken nodig is om bioscopen, theaters en horecazaken binnen te komen, roept met name onder niet-gevaccineerden weerstand op. Ongevaccineerden moeten zich nu iedere keer laten testen als zij bijvoorbeeld een uitgaansgelegenheid willen bezoeken.

Ook onder eigenaren van horecazaken bestaat weerstand. Sommige horecazaken weigeren te controleren op de QR-code. Bij het Utrechtse Waku Waku liep dit zo hoog op dat de zaak uiteindelijk op last van de burgemeester is gesloten. In uitgaansgebieden in onder meer Den Haag, Rotterdam en Groningen is het laten zien van een polsbandje na eenmalig tonen van een QR-code voldoende – alles om de controleerlast op horecazaken te verminderen.

Het kabinet is van plan de coronatoegangsbewijzen af te schaffen wanneer er dagelijks minder dan tien nieuwe coronapatiënten op de intensive care terechtkomen, en minder dan veertig op de verpleegafdelingen. Momenteel stijgt het aantal dagelijkse ziekenhuisopnamen juist.

Meer over