Met ex-rivaal Hillary kiest Obama voor ?team van ego?s?

Nieuwe president gelooft in ‘groot gebaar’...

Van onze correspondent Diederik van Hoogstraten

NEW YORK Tien jaar geleden was Hillary Clinton een ongelukkig ogende First Lady, bespot door televisiekomieken en vernederd door haar man, die vreemdging in het Witte Huis. In januari is ze mogelijk de topdiplomaat van de VS.

Volgens het overgangsteam van Barack Obama lijkt het er op dat Clinton zijn minister van Buitenlandse Zaken wordt. De Senator uit New York krijgt een toppositie onder de man die haar zonder pardon uitschakelde in de harde nominatiestrijd binnen de Democratische Partij.

De waarschijnlijke benoeming wordt gevierd door Clintons supporters. Maar de hervonden eenheid roept ook vragen op. Waarom? En kan dit goed gaan voor ‘no-drama Obama’? De minister brengt immers haar echtgenoot mee, Obama’s voorganger van 1993 tot 2001 – en daarmee vrijwel zeker een dosis drama.

Obama bekritiseerde Clinton in de voorverkiezingen vanwege haar gematigde, soms havikachtige standpunten, met name haar steun voor de Irakoorlog. Maar op veel andere gebieden zijn Clinton en Obama het eens, zeker over de noodzaak om het Amerikaanse imago in de wereld op te krikken. Hier zou Bill Clinton een rol kunnen spelen. Hij is binnen en buiten de VS nog steeds buitengewoon populair.

Bill en Hillary Clinton vielen Obama in de voorverkiezingen aan als een onervaren lichtgewicht. En de verhouding tussen Obama en Bill Clinton bleef ook in de laatste fase van de campagne ongemakkelijk. Naar verluidt werd Hillary Clintons kandidatuur een serieuze optie nadat Bill zich er achter schaarde.

Obama spiegelt zichzelf aan de negentiende-eeuwse president Abraham Lincoln. Zowel Obama als Clinton bewondert Lincoln vanwege zijn wil om met opponenten samen te werken. Hij regeerde met een ‘team van rivalen’, hoewel de historicus James Oakes vorige week waarschuwde dat hier weinig waarde aan moet worden gehecht. ‘Niet veel van wat Lincoln groots maakte, kan worden herleid tot zijn benoeming van een twistzieke, jaloerse en vaak onhandelbare verzameling baasjes in zijn kabinet.’

De politiek analist Chuck Todd van tv-zender NBC merkte zondag op dat ‘team van ego’s’ een betere term is voor Obama’s kabinet. De politieke website Politico noemt Obama’s ‘ijzige tolerantie voor risico en zijn geloof in het grote gebaar’ als verklaringen voor Clintons komst.

Behalve Clinton wordt oud-generaal James L. Jones genoemd als Nationale Veiligheidsadviseur, die zeker sinds de aanslagen van 2001 een cruciale rol speelt. Jones gaf leiding aan de mariniers, geniet respect in het leger en was een commandant bij de NAVO. Hij staat net als Clinton bekend als een centrist en heeft nauwe banden met Senator John McCain, Obama’s Republikeinse uitdager met wie de nieuwe president zal moeten samenwerken.

Jones en Clinton worden collega’s van de Republikeinse minister van Defensie Robert Gates, die voorlopig aan lijkt te blijven. Waar het de internationale en veiligheidpolitiek betreft, kiest Obama voor ervaring en beproefd centrisme.

Clinton zal niet de eerste vrouw in het State Department zijn. Madeleine Albright en de huidige minister Condoleezza Rice gingen haar voor. Toch zou haar benoeming een doorbraak zijn: de eerste First Lady op die plek, met een oud-president aan haar zijde.

James Carville, die beide Clintons goed kent, denkt dat de samenwerking tussen Obama en Clinton een heilzaam effect zal hebben. Als opperbevelhebber zal Obama een ‘evenwichtig beeld’ krijgen van Clinton en Jones, om vervolgens zijn eigen beslissingen te nemen. Zo’n ‘volwassen rolverdeling’ schept vertrouwen, zegt Carville.

Hij en anderen wijzen er op dat minster en president geen hartsvrienden hoeven te zijn. Dean Acheson en Henry Kissinger, twee invloedrijke ministers in de vorige eeuw, hadden geen nauwe persoonlijke banden met hun bazen.

De Republikeinse commentator Ed Rollins toont zich onder de indruk van Obama’s buitenlandploeg. ‘Hij kiest sterke, slimme mensen die ook door de oppositie gerespecteerd worden.’

Meer over