Nieuws

Maleisië verzinkt in politieke crisis: premier dient ontslag in, uittocht van buitenlands geld

Maleisië zit zonder kabinet, nadat premier Muhyiddin Yassin wegens een vertrouwenscrisis maandag zijn ontslag bij de Maleisische koning, Sultan Abdullah, heeft ingediend. Een opvolger is niet in zicht.

Maleisisch premier Muhyiddin Yassin arriveert bij het paleis om zijn ontslag in te dienen. Beeld EPA
Maleisisch premier Muhyiddin Yassin arriveert bij het paleis om zijn ontslag in te dienen.Beeld EPA

Een woordvoerder van het koningshuis zegt dat verkiezingen tijdens de pandemie ‘niet de beste optie’ zijn. Daarom houdt de koning de 74-jarige Muhyiddin aan als interim-premier, tot duidelijk wordt welke politicus een meerderheid in het parlement kan mobiliseren. De impasse kan dagen, zo niet weken, duren.

Deze politieke stuurloosheid, gecombineerd met de problemen met covid-19 in Maleisië, dat op dit moment de hoogste besmettings- en sterftecijfers in Zuid-Oost Azië heeft, maken financiële markten nerveus. De waarde van de Maleisische ringgit daalde tot het laagste punt dit jaar.

Maleisië kampt al langer met een uittocht van buitenlands geld, terwijl het land voor de financiering van de staatsschuld voor veertig procent afhankelijk is van buitenlandse geldschieters.

Wantrouwen

Onvrede over het corona-beleid en de manier waarop Muhyiddin al maandenlang het steeds wantrouwig wordende parlement passeert, is de belangrijkste oorzaak van de val van Muhyiddin, de kortst zittende premier uit de Maleisische geschiedenis. Nadat hij in 2020 de nestor van de Maleisische politiek, Mahathir Mohamad (96), onderuit haalde, werd hij zelf premier op basis van een flinterdunne meerderheid in het parlement. Met de pandemie als excuus zette Muhyiddin de volksvertegenwoordiging langdurig buiten spel.

Ondanks dat Muhyiddin al zeven maanden geleden de noodtoestand afkondigde, blijft het aantal besmettingen dagelijks met zo’n 20.000 nieuwe gevallen oplopen. Een snelle, agressive vaccinatie-campagne heeft maar beperkt succes, omdat slechts 27 procent van de bevolking volledig is ingeënt. Muhyiddins corona-beleid zwabbert van lockdown naar versoepeling en weer terug, waardoor de zorg regelmatig dreigt te bezwijken en het dodental als gevolg van corona dagelijks met zo'n 360 sterfgevallen per dag toeneemt.

Decreet

Covid-19 was een handig excuus voor Muhyiddin om elk debat met de volksvertegenwoordiging uit de weg te gaan: hij reageert al maanden per decreet en is volgens zijn critici voornamelijk geïnteresseerd in zijn eigen politieke voortbestaan.

Dat heeft hem zijn positie gekost: vorige week liet een handvol volksvertegenwoordigers van de grootste regeringspartij UMNO hem vallen, ondanks zijn vergeefse pogingen zijn premierschap te redden door een kopstuk van de oppositie te verheffen tot minister en het parlement in september een debat over de vertrouwenscrisis te beloven. Volgens de Maleisische grondwet moet de premier aftreden als hij niet gesteund wordt door een parlementsmeerderheid.

De komende periode zijn alle ogen gericht op het paleis, waar Sultan Abdullah politici ontvangt die mogelijk de meerderheid van het parlement achter zich hebben. Daar is geen enkele kandidaat zeker van. Muhyiddins plaatsvervanger, voormalig vice-premier Ismail Sabri Yakoob, trommelt steun op om Muhyiddins positie over te nemen, maar stuit op tegenstand en verdeeldheid over de beste kandidaat binnen de grootste regeringspartij.

Een alliantie van drie oppositiepartijen schuift hun favoriet Anwar Ibrahim naar voren, maar dat blok heeft te weinig volksvertegenwoordigers voor een meerderheid. Dan is er nog een 84-jarige prins en voormalig minister van financiën Razaleigh Hamzah, die als een neutrale kandidaat wordt beschouwd. Niet uitgesloten is dat Muhyiddin zelf nog extra steun weet te mobiliseren: vrijdag kwam hij zeker elf zetels tekort om aan te blijven.

In het licht van deze impasse wil politiek zwaargewicht Mahathir, die van 1981 tot 2003 premier was, dat er een nationale herstelraad komt, die als zakenkabinet corona aanpakt en de economie vlot trekt.

Meer over