Nieuws

Mag Kamerlid in demissionair kabinet stappen met behoud van zetel? Raad van State moet nu de knoop doorhakken

De Tweede Kamer heeft de Raad van State om een spoedadvies gevraagd over de vraag of een Kamerlid in een demissionair kabinet mag stappen terwijl hij zijn zetel behoudt. De Grondwet geeft daarover geen uitsluitsel.

Dilan Yeşilgöz, demissionair staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat, maakt na haar beëdiging kennis met haar chauffeur.  Beeld ANP
Dilan Yeşilgöz, demissionair staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat, maakt na haar beëdiging kennis met haar chauffeur.Beeld ANP

De kwestie speelt door de beëdiging van drie Kamerleden tot demissionair staatssecretaris in het demissionaire kabinet Rutte III. In mei werd Dilan Yeşilgöz (VVD) benoemd tot demissionair staatssecretaris van Milieu. Vorige week werden Dennis Wiersma (VVD) en Steven van Weyenberg (D66) beëdigd in vacatures als staatssecretaris van Sociale Zaken en van Infrastructuur.

Door het toetreden van de drie Kamerleden tot het demissionaire kabinet, heeft zich een discussie ontwikkeld over de uitleg van de Grondwet en van de Kieswet. De Kieswet stelt klip en klaar dat beide functies onverenigbaar zijn. Dat stelt de Grondwet ook, maar daarin staat een uitzondering. Leden van een kabinet die bij verkiezingen in de Tweede Kamer worden gekozen, kunnen demissionair in functie blijven. Acht bewindslieden uit Rutte III zijn nu tegelijk Kamerlid. Daar komen de drie vers benoemde Kamerleden bij.

Stammenstrijd

De benoeming van drie Kamerleden in een demissionair kabinet is nog nooit voorgekomen. Daardoor is nu een stammenstrijd ontstaan over de vraag of Kamerleden na de verkiezingen kunnen toetreden tot een demissionair kabinet en tegelijk Kamerlid kunnen blijven.

De hoogleraren Bert van den Braak en Wim Voermans bonden de kat de bel aan. Zij menen dat dit in strijd is met de Grondwet en vinden dat de drie hun Kamerzetel moeten opgeven. Renske Leijten van de SP neemt hun bezwaren over. Zij roept het trio op hun Kamerzetel op te geven. Het liefst wil zij een debat over de kwestie. Premier Mark Rutte (VVD) liet de Kamer vorige week al weten geen probleem te zien in het vervullen van beide functies door de drie.

In een schriftelijk overleg van een commissie van Kamerleden is nu door een meerderheid van VVD, CDA, D66, CU en SGP besloten dat de Raad van State, de juridisch adviseur van kabinet en parlement, gevraagd wordt een spoedadvies uit te brengen. SP en Forum stelden nog voor dat advies ook aan de Kiesraad te vragen, maar dat voorstel heeft het niet gehaald.

Meer over