Machtsstrijd splijt het Front National

Markeert het jaar politieke uitsluiting het begin van het einde voor de gehate, elders verafgode, zonder twijfel antisemitische en zeker ook politiek getalenteerde volkstribuun Jean-Marie Le Pen?...

MARTIN SOMMER

Van onze correspondent

Martin Sommer

PARIJS

Voorafgaand aan het vonnis gaf Le Pen nog een interview aan de populaire krant Le Parisien. Hij suggereerde de president van de Republiek hem bij een veroordeling gratie te verlenen, 'net als hij Omar Raddad gratie heeft verleend'. Omar Raddad was de Marokkaanse jongen die werd veroordeeld in een geruchtmakende moordzaak waarin het bewijs bestond uit de met bloed geschreven letters 'Omar m'a tuer' ('Omar heeft me doden').

Le Pen is zeventig en heeft sinds hij in 1956 voor Pierre Poujade in de Kamer kwam, nog niets van zijn strijdbaarheid verloren. Maar, zoals hij het zelf uitdrukte, 'er wordt als door termieten aan mijn stoelpoten geknaagd, zonder dat je het merkt. Als ik niet op tijd wakker was geworden, dan hadden ze mijn bed opgevroten en lag ik nu op de grond.' De vraag is of de tijdelijke vloering van de meest omstreden Franse politicus niet zal uitdraaien op een definitief knock-out.

De hele affaire tekent zowel Le Pen als de gang van zaken bij het Front National. Tijdens de verkiezingscampagne van mei vorig jaar vergezelde de partijleider zijn dochter Marie-Caroline in het stadje Mantes-la-Jolie, waar zij kandidate was voor een Kamerzetel. Voor Le Pen is het Front National óók een familiebedrijf, met tot dusverre een schoonzoon en twee dochters in de voorste linies. In Mantes kwamen ze de socialistische kandidate Annette Peulvast-Bergeal met haar gevolg tegen. Het draaide uit op een handgemeen dat werd gefilmd, zij het dat er wat gesticulerende armen en benen tussen de camera en de opgewonden FN-leider zaten.

Nadat Le Pen door de rechter was veroordeeld tot twee jaar politieke inactiviteit, schoof hij z'n vrouw Janie als Europees lijsttrekker naar voren. Onder de verwijzing naar 'een Franse echtparencultuur die onder omstandigheden rechtvaardigt dat de vrouw haar man vervangt'. Dat was een sneer naar tweede FN-man Mégret, die erin geslaagd was zijn vrouw als burgemeester van de stad Vitrolles te laten kiezen. Hijzelf mocht daar wegens onregelmatigheden niet meer aan de raadsverkiezingen meedoen.

Bruno Mégret, in alle opzichten behalve z'n racistische grondtoon de tegenhanger van Le Pen, aast al jaren op het leiderschap van het Front National. Hij ziet een Front National voor zich dat een coalitie aangaat met een deel van de gaullisten en de liberaal-conservatieve UDF. Daarom wil hij af van de eeuwige oppositie die volgt uit de poujadistisch-shockerende school van Le Pen. Laatste voorbeelden daarvan: de demonstratieve contacten van Le Pen met de Duitse ex-ss'er Schönhuber en de herhaalde opmerking dat Auschwitz 'een detail' is in de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog. Voor die kwinkslag wacht Le Pen nóg een proces, nadat het Europarlement z'n parlementaire immuniteit wegstemde.

Mégret heeft geen greintje van Le Pens uitstraling. Hij is nogal onooglijk, spreekt met krakerige stem als een ambtenaar op een personeelsfeestje. Desondanks kan hij bogen op een paar strategische successen. Sinds de regionale verkiezingen van maart worden vier regio's bestuurd door 'fatsoenlijk rechts' met gedoogsteun van het Front National.

De betrokken regionale regeerders, allemaal uit hun partij (UDF) gezet, zeggen ieder dat ze zich niets van het FN aantrekken. En stuk voor stuk hebben ze met name hun cultuurbeleid wel degelijk aan de extreem-rechtse wensen aangepast. Dankzij Mégret, die de partijbroeders een nieuwe compromisbereidheid wist bij te brengen die Le Pen vreemd is, en die de gaullisten en conservatief-liberalen chronisch in verwarring heeft gebracht.

Sinds Mégret zich een paar maanden geleden óók kandidaat stelde voor het Europese lijsttrekkerschap stijgen er kwade dampen op uit het partijkantoor in de Parijse voorstad St. Cloud. Le Pen laat geen mogelijkheid onbenut om te demonstreren dat híj de lakens uitdeelt. Híj stelt vast wie er op de kieslijst staat, degradeerde de enkele bentgenoten van Mégret en promoveerde z'n eigen getrouwen. Hij decreteerde vorige week nog dat op het partijbureau 'maar één foto op de bureaus mag staan: die van mij.'

De mégretisten knarsentanden over 'Ceauéescu' of 'Nero', danwel voorspellen dat Le Pen 'na zijn vrouw zijn paard kandidaat zal stellen'. Intussen spreidt Mégret een bewonderenswaardige kalmte ten toon. Zijn marsroute bestaat uit de Europes verkiezingen volgend jaar; daarna de gemeenteraadsverkiezingen van 2001 waarbij hij mikt op het burgemeesterschap van Marseille. En uiteindelijk ziet Mégret zichzelf óók in 2002 gloriëren, als presidentskandidaat.

Meer over