Macho ministers?

'Er is bijna geen minister die er in slaagt alle stukken van de ministerraad te lezen. Er heerst in het kabinet een soort machogedrag.' Minister Klaas de Vries van Sociale Zaken beklaagde zich zondag over de werkdruk van bewindslieden....

Minister Klaas de Vries over werkdruk in de Volkskrant van 9 december 1998: 'Het is alsof je elke dag tien keer achter elkaar met de fiets de Alpe d'Huez op moet. Nu is het elke week zeventig tot tachtig uur. Zondagmorgen ga ik met mijn vrouw fietsen, wandelen of naar het museum. Dan zit het feest er weer op. De rest van het weekeinde moet ik nog drie loodgieterstassen vol stukken doornemen.'

Jaap Boersma, minister van Sociale Zaken in de kabinetten Biesheuvel en Den Uyl van 1971 tot 1977: 'Ik heb als groot voordeel dat ik van nature nogal lui ben ingesteld. Ik nam nooit meer dan een diplomatentas met werk mee naar huis in het weekeinde. Het was, en is nog steeds, een kwestie van organiseren, een kwestie van afspraken maken met je ambtenaren. Maar niet iedereen denkt daar net zo over. Ik kan me herinneren dat ik collega-minister Vredeling weleens naar huis bracht en dat ie dan twaalf grote tassen vol met werk voor het weekeinde achterin had staan. Dan waren we een kwartier bezig om alles naar zijn werkkamer te brengen.

'Ik kan me niet voorstellen dat de werkdruk onder ministers de afgelopen jaren erg veel hoger is geworden. Het gaat economisch goed. Als je het goed aanpakt, is het best mogelijk om je weekeinden vrij te houden van werk.'

Peter Rehwinkel, Tweede-Kamerlid voor de PvdA : 'Toen ik nog particulier secretaris was van onderwijsminister Ritzen hebben de secretaris-generaal en ik ons regelmatig gebogen over de overvolle agenda van Ritzen. Het bleek dat er veel ruis tussenzat, de vervuiling van de agenda vraagt duidelijk om selectie van wat belangrijk is en wat minder.

'Het is prima dat De Vries dit aan de orde stelt. Het wordt vaak toch gezien als een soft onderwerp, je stelt je als minister kwetsbaar op. Ik heb hierover voor het boek Regerenderwijs gesproken met Hedy d'Ancona. Zij had ook veel moeite met de werkdruk en de hele culuur om daarover niet te klagen.'

Joseph Tarry, Amerikaan, drie jaar werkzaam in Nederland: 'In de VS is hard werken veel normaler dan in Nederland. De gemiddelde Amerikaan werkt langer en volgens mij ook harder. Het is maar de vraag of dat goed is want er is in Amerika nauwelijks een tussenweg. Of je werkt heel hard, óf je bent een loser. Zeuren is uit den boze, je kiest toch zelf voor je werk? Ik weet niet of meneer De Vries gelijk heeft, maar volgens mij moet hij zijn zaakjes gewoon beter organiseren.'

Jan Goeijenbier, interim-directeur voorlichting op het ministerie van VROM: 'Minister Pronk is de hele dag niet te bereiken, maar ik ben zeer bekend met zijn standpunten in deze. Pronk vindt dat iedereen moet doen wat hij moet doen. Je weet dat je als minister hard moet werken, maar je hebt nu eenmaal je werk te doen. Daarover klagen heeft geen zin. Nee, dat heeft niets te maken met machogedrag, hoe bedoelt u dat?'

John Keijzer, regelmatig bezoeker van sportschool Jerry's Gym: 'Het is een vooroordeel dat macho's vooral zijn te vinden op sportscholen, op mijn sportschool valt het reuze mee en gelukkig maar. Ik denk dat er wel een kern van waarheid zit in de uitlatingen van De Vries. De verantwoordelijkheden van ministers zijn enorm, maar het heeft geen zin om constant te lopen klagen over hoe druk het wel niet is.'

Gerrit Braks, minister van Landbouw van 1980 tot 1990: 'Ministers zijn beslismachines, staan bovenaan de ambtelijke piramide. Daar hoort hard werken nu eenmaal bij. Maar natuurlijk heeft het ook consequenties. Er zijn absoluut dingen die ik heb gemist, bijvoorbeeld in de privé-sfeer.

'Als ik terugkijk op mijn ministerschap denk ik nu weleens: hoe heb ik het volgehouden? Als landbouwminister ben je veel op reis en ik heb heel veel kunnen werken in de auto. Maar een collega-minister werd bijvoorbeeld altijd wagenziek tijden het lezen van stukken in de auto. Dat zou voor mij een zware handicap zijn geweest.'

Gerrit Zalm, minister van Financiën in Opzij van 1 september 1996: 'Toen ik net was aangetreden, wilde Kok 's avonds om acht uur een ministerraad beleggen over de eerste ronde van de troonrede. Nou is dat natuurlijk allemaal geklets, zo'n eerste concept, dan mis je echt niet veel als je daar niet bij bent. Ik zei dus dat ik belangrijker dingen te doen had die avond, namelijk de ouderavond van mijn kinderen. (. . .) Ik maak 's avonds eigenlijk nooit werkafspraken. En de weekeinden zijn ook vrij. Ik zit dan gewoon om zes uur achter de aardappels. (. . .) Mijn tas gaat om halfzes dicht. Dat weten ze hier. Wat dan nog niet klaar is, moet tot de volgende dag wachten.'

Meer over