Machiavelli hangt in de herberg

Lees aan de tafel waar Machiavelli Il Principe schreef en slaap op de plaats waar de politiek filosoof zijn jachtattributen bewaarde.

GERARD JACOBS

Op het landgoed, niet ver van Florence, waar Niccolò Machiavelli vijfhonderd jaar geleden zijn beroemde Il Principe (De heerser of De vorst) schreef - hét handboek voor dictators en real-politici - is nu een Bed & Breakfast gevestigd, La Fonte del Machiavelli.

'Toen ik dit gebouw tien jaar geleden kocht', zegt Simone Calonaci, 'was het een puinhoop. Het vuilnis lag metershoog tussen de ruïnes. Alsof er sinds de 15de eeuw niemand meer had gewoond. De draagbalken waren volkomen verrot.' Calonaci heeft de middeleeuwse bouwval gerestaureerd, zeven kamers met uitzicht over de vallei vol wijngaarden op de uitlopers van de Apennijnen. 'Het was spotgoedkoop. Ik hoefde geen goodwill te betalen', zegt hij grijnzend. Tussen het vuilnis vond hij het familiewapen van Machiavelli. Het siert nu de gevel van de B&B.

Calonaci's zoon Matteo heeft Machiavelli nooit gelezen. 'Niemand in Italië leest Machiavelli', beweert hij. Matteo draagt een zelfontworpen sweatshirt met de beeltenis van Benjamin Franklin, zijn grote held, een van de Founding Fathers van Amerika.

De kamers van de B&B liggen in de eeuwenoude schuur waar Machiavelli zijn klemmen en jachtattributen bewaarde. Ze zijn comfortabel, maar zonder fresco's op het plafond, zonder de pracht en praal die veel B&B's in Florence en Toscane kenmerken.

Boven op de steile heuvel staat het huis waar Machiavelli woonde nadat hij, de laatste republikeinse kanselier van Florence, uit zijn ambt was gezet. Hier schreef hij, wanhopig en depressief, zijn sollicitatiebrief met aanbevelingen aan Lorenzo de' Medici die later, na zijn dood, uitgegeven zou worden in boekvorm: Il Principe. Tegenover het huis ligt de herberg waar Machiavelli zijn depressies bestreed. Zijn baan kreeg hij niet terug.

De B&B wordt in beslag genomen door een groep Italianen. Ze hebben elkaar tijdens een safari in Oeganda leren kennen en nu houden ze hier een reünie. 'Machiavelli', zegt de primatologe die de safari naar de berggorilla's organiseerde, 'soms valt zijn naam op de lagere school. Daarna wordt hij niet meer genoemd. Wij hebben zo veel schrijvers: Dante, Boccaccio, Petrarca. Machiavelli doopte zijn pen in gif. Dante daarentegen schiep Beatrice, Michelangelo creeerde David. Wij hebben zo veel schoonheid in Florence. Wat moeten wij nog met Machiavelli?'

We lopen naar de Albergaccio, de herberg, en treffen een massieve Afro-Canadees op zoek naar een goed glas chianti. Natuurlijk kent hij Machiavelli. 'You know Tupac?' is zijn wedervraag. 'Zijn laatste album was geïnspireerd op Machiavelli. Famous guy, that Tupac. Noemde zichzelf vaak Makaveli.'

In de herberg hangt Machiavelli aan de muur en de huiswijn is uiteraard vernoemd naar de schrijver van De heerser. 'Hij was erg depressief in die tijd', vertelt Margherita, de serveerster. 'Hij was zijn baan kwijt en leefde in armoede. Iedere avond, als zijn vrouw sliep, kwam hij hier dobbelen, drinken en schuine moppen tappen. Hij had een geheime gang gebouwd, vanuit zijn huis, onder de straat door, naar de herberg.'

Zij neemt mij mee door de gewelven naar Machiavelli's woonhuis, een grote villa met uitzicht op de wijngaarden en, in Machiavelli's tijd, op zijn geliefde Florence. Het huis is gerestaureerd, privébezit en onbewoond. De schrijftafel van Machiavelli staat op leeuwenpoten voor het raam. 'Hij zette hem vaak naast de open haard. Hij was nogal een koukleum', beweert Margherita. Een Italiaanse leraar uit Lucca is ons gevolgd. 'Machiavelli', zegt hij bedachtzaam, 'wordt door jullie verkeerd begrepen. Hij analyseerde de macht. Hij schreef op wat hij zag. Daar kunnen wij het niet mee eens zijn, maar het was de waarheid. Il Principe is geen lofzang, maar de naakte, trieste waarheid over macht en machtige mannen. Machivalli was geen dromer maar een realist. Hij was een republikein, die in de rede geloofde. Niet in God. Zeker niet in de paus.'

De leraar vertrekt. Margherita gaat de lunch bereiden in de herberg. Ik blijf alleen achter in het grote huis, dwaal door de kamers en ga achter zijn schrijftafel zitten. Urenlang. Ongestoord lees ik in De heerser, maak aantekeningen en dan loop ik door de gewelven terug naar de herberg en trek de deur achter mij dicht. Machiavelli, die hele generaties politici - en vooral dictators, Hitler, Stalin - inspireerde en door zijn biograaf 'de invloedrijkste politieke schrijver aller tijden' wordt genoemd, verdient in Italië zelfs geen suppoost meer die zijn erfgoed bewaakt.

La Fonte del Machiavelli.

Een kamer kost ongeveer 80 euro per nacht, inclusief uitgebreid ontbijt. lafontedelmachiavelli.com

undefined

Meer over