bellen metamerika-correspondent michael persson

Maakt Sanders vandaag een comeback? ‘Bernies probleem ligt eigenlijk in zijn succes’

Dinsdag worden in zes Amerikaanse staten voorverkiezingen gehouden bij de Democraten. Krabbelt Bernie Sanders er weer bovenop na zijn pijnlijke nederlaag op Super Tuesday tegenover Joe Biden? We bellen met Amerika-correspondent Michael Persson.

Bernie Sanders deze week op een verkiezingsbijeenkomst op de University of Michigan.Beeld EPA

Michael, waar moeten we vandaag op letten?

‘Het interessantst wordt Michigan, de eerste rust belt-staat in de voorverkiezingen. In die staat behaalde Sanders in 2016 een belangrijke zege op Hillary Clinton. Michigan is ook belangrijk omdat Trump hier vier jaar geleden won. Sanders heeft deze staat (met 125 gedelegeerden) absoluut nodig. We hebben de afgelopen tijd al wat comebacks gezien, maar hier moet Sanders zich echt bewijzen wil hij zich kunnen herstellen van Super Tuesday

‘Maar het lijkt erop dat hij er slechter voor staat dan vier jaar geleden. Clinton lag toen niet zo goed in Michigan, omdat ze een vrouw was, en dan ook nog eens met een bevoorrechte positie. Bovendien sleepte ze van alles met zich mee. Joe Biden heeft een deel van diezelfde kwalen: hij behoort tot het partij-establishment, hij stemde voor de oorlog in Irak. Maar hij is geen Hillary Clinton. Hij is geen vrouw en roept minder afkeer op, misschien omdat hij wat sulliger is, een goedaardige oom. Dat werkt nu in zijn voordeel, ook bij de mensen die eerst voor Sanders stemden.’ 

Biden heeft nu ook de steun gekregen van zijn vroegere rivalen Kamala Harris en Cory Booker. Gaat dat hem helpen?

‘Ik weet niet of het heel erg veel zal uitmaken, maar het versterkt het beeld van de afgelopen week. Biden is dé kandidaat van het midden. Harris en Booker komen beiden uit de kern van de Democratische partij en hebben veel steun onder de zwarte kiezers. Zeker in Mississippi kan dat Biden helpen. Veel Democraten kozen vorige week op het laatste moment voor Biden, omdat ze hem als de veiligste keuze zien. Als de man die de meeste kans heeft Trump te verslaan. De zwarte stem is conservatief, risicomijdend: in die gemeenschap is de herinnering aan rassensegregatie nog vers. Als ze een regering zien die daaraan herinneringen oproept, kiezen ze voor het minste risico. Of Biden inderdaad meer kans heeft Trump te verslaan dan Sanders, is een tweede.’ 

Waarom heeft Sanders zoveel moeite zwarte kiezers aan zich te binden?

‘Veel zwarte kiezers vinden Sanders’ programma heel goed, daarbij heeft vooral de zwarte onderklasse veel te winnen. Maar hij heeft lang niet zulke oude banden met die gemeenschap als Biden, die al decennialang relaties onderhoudt met zwarte politici die uit de burgerrechtenbeweging zijn voortgekomen. Zij kennen Biden, dat levert loyaliteit op.  Sanders heeft overschat hoeveel van de mensen die in theorie op hem zouden moeten stemmen, dat ook daadwerkelijk doen. Hij is er onvoldoende in geslaagd nieuwe jonge en zwarte kiezers aan te trekken.’

Heeft hij er ook last van dat Elizabeth Warren, toch ook een linkse kandidaat, zich niet achter hem heeft geschaard?

‘Ja, qua politieke agenda staat zij het dichtst bij Sanders, maar niet al haar aanhangers zullen automatisch op hem stemmen omdat radicale Sanders-aanhangers Warren verketterden. Ze werd afgedaan als een wolf in schaapskleren, een halve Republikein, iemand die ideologisch niet zuiver genoeg was. Daarmee hebben ze veel kwaad bloed gezet bij een deel van het Warren-kamp.’ 

Als Sanders in Michigan verliest, is het dan afgelopen met zijn kansen op de nominatie van de Democratische partij?

‘Hij kan blijven hopen op een verrassing, maar als hij bij deze voorverkiezingen weer verliest, dan wordt het toch wel heel erg lastig voor hem. Het ziet er dan naar uit dat ook de andere rust belt-staten voor Biden zullen stemmen. Daarbij komt dat volgende week Florida aan de beurt is, een grote staat waar Biden opnieuw meer kans heeft.  Sanders doet het goed bij de Latino’s en daar heb je er veel van in Florida, maar dat zijn daar vooral mensen van Cubaanse afkomst. En bij hen ligt Sanders juist niet goed vanwege zijn opmerkingen over het bewind van Fidel Castro, ook al werden die dikker aangezet dan Sanders verdiende.

‘Ook in New York, alweer een staat met een enorm aantal gedelegeerden, lijkt Sanders minder goed te scoren dan je zou verwachten gezien zijn drukbezochte campagnebijeenkomsten. Sanders probleem ligt eigenlijk in zijn succes. Door hem is het hele Democratische veld naar links opgeschoven. Allemaal zijn ze linkser dan Clinton was, inclusief Biden. Dus politiek-ideologisch is er minder reden om op Sanders te stemmen.’

Het probleem van ‘the Bern’: waarom vrezen de Democraten Bernie Sanders, ondanks de steun van een meerderheid van de Democratische kiezers voor zijn ideeën? Lees hier de analyse van Amerika-correspondent Michael Persson.

Wat staat de Amerikaanse kiezers de komende maanden te wachten? Welke Democraat gaat proberen Trump van een tweede termijn af te houden? U leest het in ons dossier over Amerikaanse verkiezingen.

Hoe word je eigenlijk president van de Verenigde Staten? Dit is de weg die een nieuwe kandidaat moet afleggen.

Meer over