Luchtkwaliteit houdt de gemoederen aardig bezig

Sinds een satellietkaart haarfijn heeft aangewezen waar de concentraties fijnstof kritiek zijn, is het milieu een item. Op straat en in het gemeentehuis.

Van onze verslaggeefster Deedee Derksen

‘Waar zijn we in godsnaam mee bezig met het verkeer in Utrecht?’ SP-voorman Jansen zou het kunnen zeggen, of anders wel fractievoorzitter Marjan Schuring van GroenLinks. Maar nee, de hartenkreet komt uit een totaal onverwachte hoek: van PvdA-raadslid Bart Engbers. Een coalitiepartij nota bene. Het raadslid is ineens tegen de auto en de bus en vóór de tram. Dat maakte hij onlangs, tot ieders verbazing, wereldkundig tijdens de behandeling van het Gemeentelijke Verkeers- en Vervoersplan 2005-2020 ‘Een radicaal standpunt ja’, zegt hij, zeer tevreden.

Marjan Schuring heeft een verklaring voor de plotselinge bezieling van de PvdA. Want ook GroenLinks heeft gemerkt: het gaat weer over milieu in de stad en op het gemeentehuis – ‘ineens worden we niet meer gezien als een stelletje freaks als we iets over het milieu zeggen’.

De reden is klip en klaar: de vervuilde lucht in Utrecht. Sinds haar bewoners op de Europese satellietkaart de verhoogde concentraties fijnstof en stikstofdioxide in de Randstad hebben gezien, maken ze zich namelijk zorgen. ‘Men is ineens heel erg geïnteresseerd als wij folders uitdelen’. Grote belangstelling was er ook voor de hoorzitting over luchtkwaliteit die GroenLinks en de ChristenUnie onlangs hadden georganiseerd.

‘GroenLinks en de PvdA zijn kennelijk al bezig met de verkiezingen’, briest wethouder Yet van den Bergh (Verkeer en Milieu). ‘Voor mij was het milieu namelijk altijd al een onderwerp. Maar de raad doet heel weinig aan dit dossier. Ook degenen die nu de trom roeren.’

De afgelopen jaren heeft ze veel gedaan om de luchtkwaliteit in Utrecht te verbeteren, vindt ze. ‘Ik heb brieven geschreven aan het ministerie van Verkeer en Waterstaat en verzocht de limiet op de snelweg terug te brengen tot 80 kilometer per uur. Er zijn bussen met roetfilters aangeschaft en maatregelen genomen om de luchtverontreiniging bij de Catharijnesingel tegen te gaan.’

Toch, het kan beter, vinden Utrechtse milieu-organisaties, die zich een paar maanden geleden hebben verenigd in het Mobiliteitsplatform Utrecht. ‘Nu die problematiek met de luchtkwaliteit speelt, willen wij de gemeente en de provincie aansporen om meer te doen. De gezondheid van de inwoners wordt ernstig bedreigd, en dat is een acuut probleem’, aldus Marcel Blom van het platform.‘Wij vinden dat de dieselvoertuigen moeten worden geweerd en dat het fietsgebruik moet worden bevorderd. Maar het is wel positief dat de limiet op de A12 wordt verlaagd naar 80 kilometer per uur.’

Merkwaardig dat de luchtkwaliteit nu zo’n hype is, terwijl het beter gaat dan ooit, zegt Halbe Zijlstra van de VVD. Het milieu wordt hét thema van de gemeenteraadsverkiezingen in 2006, voorspelt hij. ‘Het is terug op de agenda van tien jaar weggeweest.’

Meer over