Losjes langs Molukse tradities

Theater..

Theatergroep Delta is met een cast van twintig zielen, tussen de 6 en75 jaar oud, neergestreken in Barneveld met wat het gezelschap zelf eeneindejaar kersttheaterspektakel noemt. Het wonder van Barnemuku, eenverbastering van de speelplaats en Maluku zoals Molukkers zelf hunthuisland noemen, staat vier keer in de theaterzaal van de Veluwehal. Allespelers, zowel de vaste kern als de amateurs, hebben Molukse roots.

De voorstelling laat in een traditioneel Molukse omgeving het 'nieuwegeloof' binnenwandelen en toont zo de spagaat van een gemeenschap tussenhet christendom en de traditionele grondvesten van de voorouderverering.

Auteur Marcel van Kempen, sinds 1992 lid van Delta, situeert hetspektakel in een traditionele Molukse trekkersgrot, een soort herberg oudestijl. Terwijl de eigenaar en de enige overgebleven vaste klant het laatsterestje sopi drinken en een oud spel doen, betreden Jozef (gespeeld door deenige volbloed Nederlander) en Maria de grot.

In het tweede deel maken de vele lokale talenten hun opwachting. Onderhen een hosanna jubelende vroedvrouw, gespeeld door de 75-jarige nestor vande spelersgroep die in werkelijkheid ook menig kind ter wereld hielp. Ofhet wonder nu slaat op de komst van de verlosser zelf, of dat het tochvooral een wonder is dat de zieltogende trekkersgrot nu opeens weer volopbezoek trekt, dat laat het spektakel in het midden. De sopivoorraad is inelk geval weer onuitputtelijk.

De jonge en oudere gastspelers betreden het toneel met naamborden dieverwijzen naar de voormalige Molukse kampen op de Veluwe. Delta rekruteerdede spelers uit deze streek. Jonge kinderen zwerven door de grot, er wordtgezongen en gemusiceerd. Een stokdans ontaardt in een fraai duet. Uiteindelijk verlaat iedereen de grot en vervolgen de eigenaar en zijnvaste klant hun spel, alleen nog onderbroken door de jonge stokdanser diewil weten hoe het nu met zijn voorouders zit.

Het wonder van Barnemuku is een sympathiek mysteriespel dat losjesverbindingen legt tussen Molukse tradities, het geloof en Nederland. Enigekennis over de materie komt van pas, maar los daarvan is het eenongedwongen ontmoeting tussen profs en amateurs.

Delta gaat elk jaar zo'n locatieproject doen. Om het kunstzinnigetalent in de Molukse gemeenschap te prikkelen, maar ook om kritisch tekijken naar de positie van Molukkers in het moderne Nederland. Niet alsrelikwie van een verloren strijd maar als vertegenwoordigers van eentraditie die, na het geïsoleerde leven in de kampen, nu deel uitmaakt vande Nederlandse samenleving.

Bart Deuss

Meer over