Liever feesten op een Berlijns avondje

Waarom zou Rotterdam ook niet iets kunnen proeven van het rijke, culturele klimaat in Berlijn? Politieke dialoog, punk-electro en undergroundliteratuur....

Van onze verslaggever Pablo Cabenda

Het is een aangename botsing in het Rotterdamse Off Corso. In de grote zaal zijn plukjes bezoekers neergedaald die kijken naar de Duitse film Goodbye Lenin. In het midden van de zaal bereidt foodjockey Stevanic zijn waldorfsalade. Terwijl door de deuren voortdurend electroclash-gebeuk lekt.

Een beetje zoals de eclectische sfeer van de kunstscene in Berlijn, de plek waar de meeste kunstenaars die vandaag in Off Corso optreden, vandaan komen of hun inspiratie vinden. Ze zijn bevlogen, brutaal, politiek geëngageerd of juist decadent losgeslagen. Eén typering van de jonge Berlijnse creatieveling is moeilijk.

Of het zou het liefkozende citaat van Herman Hesse moeten zijn, dat voor de gelegenheid op een muur is gespoten: 'Du bist für diese einfache bequeme, mit so wenig zufrieden Welt von heute viel zu anspruchsvoll und hungrig.' Hongerig en veeleisend. Wie wil weten waar het speerpunt van het Europese culturele leven zich bevindt moet naar de Duitse hoofdstad. Je kunt ook iets ervan naar Nederland halen. Jaap Spreeuwenberg van de organisatie Cool Politics nodigde samen met het Duitsland Instituut Amsterdam culturele smaakmakers in de Duitse hoofdstad uit naar Off Corso voor een avond Klubberlin.

'Daar kan veel meer dan hier. Ook al is de stad bankroet. Als je daar werkloos bent en je weet niet wat te doen, begin je gewoon een galerie.' Volgens Spreeuwenberg hebben Berliner een sterke gedrevenheid en worden niet gehinderd door hokjesgeest.

Toen hij een jaar geleden voor een groot kunstproject naar Berlijn ging, had hij een enerverend gesprek met de directeur van het prestigieuze Goethe Instituut. Als 'een kleine jongen' toonde Spreeuwenberg een maquette van een deelnemende kunstenares die haar thema van vervreemding had vertaald in een gigantische vagina waar bezoekers hun hoofd in konden steken. Fabelhaft vond de directeur het en hij riep met ongebreideld enthousiasme: 'Und dan machen wir auch ein großes Arschloch für die Politiker.'

In Off Corso is de mix van politiek met cultuur niet direct succesvol. Cartoonist/grafisch ontwerper Alexander Negrelli wil vanavond de relatie tussen de tekening en de politiek centraal stellen en de dialoog aangaan met de bezoeker. 'Do you know what propaganda is?' De vraag blijft voor de flip-over in het luchtledige hangen. Eén bezoeker probeert: 'Indoctrination' en 'Manipulation', maar heeft er dan genoeg van en vertrekt naar de grote zaal, waarna een golf van harde dansmuziek Negrelli overspoelt. En na een halfslachtig college over propaganda-en signaalkleuren geeft Negrelli er ook de brui aan en verzuipt definitief in de Duitse technogolven.

Bij de dance-act Roxxy komt de halfvolle zaal wat losser. Het duo brengt met schurende punk-electro en kittig gezang de halfvolle zaal tot bewegen. Zangeres Roxxy – groene lichtgevende laarzen, panterjurkje, rode baret – zelf verklaart de bloeiende clubscene uit het feit dat Oost en West elkaar nog steeds heftig bei¿nvloeden in een omgeving waar bijna alles nog nieuw en mogelijk is.

Maar hoe hard de beats van Roxxy of dj Boris van club Ostgut ook moge klinken, het is niet alles electroclash wat er klinkt in het Berlijnse uitgaansleven. Tilman Rammstedt is een van de sterren in de Berlijnse undergroundliteratuur die uit eigen werk voortdraagt in cafés, kantines en kelders en declameert over socialistisch failliet en kapitalistisch verdriet. Zoals in Erledigungen vor der Feier. 'Jetzt is es so weit. Es soll jetzt gefeiert werden. Es muss jetzt endlich gefeiert werden.' En dat aspect van de clubscene werd bij afwezigheid van een sterk engagement bij het Nederlandse publiek toch het meest gewaardeerd.

Meer over