Levenslang is erger dan doodstraf

In 'Doodstraf en het recht op leven' (Reflex, 2 september) beschrijft S.W. Couwenberg het ontbreken van een juridische basis voor de doodstraf....

Jacqueline Kusters is tegen de doodstraf. Volgens haar kan iemand tot een halsmisdrijf komen door een ons nu nog onbekende genetische afwijking. Het is genoeg dergelijke misdadigers levenslang van hun vrijheid te beroven.

Inconsequent, reageert René van Wissen: als een biologische oorzaak aan de misdaad ten grondslag ligt, is levenslang net zo onredelijk als de doodstraf. Zelf verzet hij zich tegen vermenging van biologie en criminologie. Hij ziet misdaad als het gevolg van het wegvallen van sociale orde en de teloorgang van gezin, school en kerk.

Andere Forumdeelnemers vallen over de manier waarop Kusters aanleg voor afwijkend gedrag vergelijkt met homoseksualiteit. 'Hallo, van welke planeet ben jij gevallen?', verzucht een van hen.

Sjaak Adriaanse maakt onderscheid tussen het krijgen en het geven van de doodstraf. Zijn rechtsgevoel zegt zonder twijfel 'ja' tegen de doodstraf voor iemand als Marc Dutroux. Maar hij heeft weinig vertrouwen in de Belgische justitie. Alleen de perfecte rechtsstaat kan de doodstraf opleggen: 'Ik zou de stelling dat een beschaafd land de doodstraf niet kent willen omdraaien; alleen de allerbeschaafdste landen zijn rijp voor het opleggen van de doodstraf.'

Couwenberg wijst erop dat tegenstanders van de doodstraf zich beroepen op het recht op leven en tegelijkertijd vaak voorstander zijn van abortus en euthanasie. Meten zij niet met twee maten?

Veel Forumdeelnemers gaat de vergelijking tussen doodstraf en abortus te ver: 'Abortus en euthanasie zijn het resultaat van medische en humanitaire beslissingen, de doodstraf van een juridisch proces. Het op een hoop gooien van deze onderwerpen, dat is pas meten met twee maten!', meent Berend Klopstra. Hij krijgt bijval van Jan Naarding: 'Een volkomen belachelijke vergelijking! Door de doodstraf toe te passen, verlaagt de rechter zich tot het niveau van de dader.'

Is levenslange opsluiting minder erg dan de doodstraf, vraagt Couwenberg zich af. Volgens Jorn Baas is levenslang zelfs erger. Niet voor niets wordt er zoveel zelfmoord gepleegd in de gevangenis. Hans Derks is dezelfde mening toegedaan, mits levenslang ook echt levenslang is.

Voor de nabestaanden van het slachtoffer is levenslang in ieder geval erger dan de doodstraf, merkt Martine Goes op. Dirk Verver is het daarmee oneens. Volgens hem staat het opsluiten van mensen in een dodencel gelijk aan marteling.

Moet een internationaal oorlogstribunaal de doodstraf kunnen opleggen? Volgens Rene Hofstee wel: 'Hoe zouden we het vinden als Hitler was gearresteerd en levenslang had gekregen?' Anderen wijzen op het gevaar van overwinningsrecht: 'Alleen aan de kant van de verliezende partij zijn er oorlogsmisdadigers', aldus Leen Neleman.

Warner Gielen vindt het onderscheid onzinnig: 'In mijn ogen is het net zo erg als je in oorlogstijd drie vrouwen verkracht en vermoordt als in vredestijd.' Gielen verblijft in Saudi-Arabië en stelt de praktijk daar ten voorbeeld: 'Hier wordt dat soort criminelen gewoon op het plein in het openbaar onthoofd.'

Ook Janneke Korbee voelt wel voor de doodstraf: 'Het zou de belastingbetaler een stuk minder kosten als de zwaarste misdadigers op een humane wijze uit dit leven zouden verscheiden.' Dat klinkt wel mooi, vindt Corrie Geertsen, 'maar het blijft natuurlijk gewoon moord'.

Ook het argument van de kosten moet het ontgelden: 'De keuze voor of tegen de doodstraf moet een ethische afweging zijn in plaats van een financiële optelsom.'

Daarmee vertolkt Geersten de mening van de meerderheid van de deelnemers. Volgens het Amerikaanse tijdschrift The New Republic weerspiegelt het ontbreken van de doodstraf in Europa meer de consensus onder de politieke elite dan de volksopinie. Een (niet wetenschappelijke) peiling op de website van de Volkskrant bewijst het tegendeel: tachtig van de honderd deelnemers is tégen.

Bas Broekhuizen

Komende week op Forum Online: helpt ontwikkelingshulp? Meepraten kan op:

www.volkskrant.nl/forum.

Meer over