'Leraren die lesgeven aan kinderen van vier tot achttien samen laten studeren' Hogescholen voor één lerarenopleiding

Er moet één samenhangend stelsel komen van opleidingen voor leraren die lesgeven aan kinderen van vier tot achttien jaar. Behalve een studieprogramma dat voor een groot deel gemeenschappelijke onderdelen bevat - onder meer communicatieve vaardigheden en didactiek - komen er dan specialisaties voor de verschillende leeftijdsgroepen....

Van onze verslaggever

EDE

Dit voorstel komt van zeven educatieve faculteiten van hogescholen en wordt vandaag besproken op het congres van de Vereniging Lerarenopleiders Nederland (Velon) in Ede.

De specialisaties die worden voorgesteld, zien er als volgt uit: voor jonge kinderen (vier tot acht jaar ) op de basisschool; voor de bovenbouw (acht tot twaalf); voor de basisvorming (twaalf tot vijftien), waar al meer accent op een bepaald vak wordt gelegd. Wie aan oudere kinderen les gaat geven (mbo en bovenbouw havo/vwo), kiest voor één bepaald vak.

Door de samenhang en de gemeenschappelijke basisvakken wordt het voor afgestudeerde docenten veel makkelijker dan nu om van de ene schoolsoort naar de andere over te stappen.

'Wij verwachten dan dat een leerkracht in relatief korte tijd, bijvoorbeeld twee jaar, naast zijn werk in deeltijd omgeschoold kan worden', aldus R. Plate. Zij is directeur van de lerarenopleidingen van de Hogeschool Rotterdam en mede-ontwerpster van het voorstel. 'Op die manier voorkom je de fuik die nu bestaat: wie eens leraar basisonderwijs is, blijft altijd leraar basisonderwijs.'

Tegelijkertijd maakt het voorstel een einde aan de enorme verschillen tussen de lerarenopleidingen voor het basis- en voortgezet onderwijs. 'We kennen nu wonderlijk genoeg de pabo waar iemand opgeleid wordt voor alle vakken die kinderen tussen vier en twaalf krijgen, en een lerarenopleiding voor het voortgezet onderwijs, waar een toekomstig docent maar één vak studeert voor de leeftijdsgroep van twaalf tot vijftien. Het is een illusie dat dit op de pabo allemaal lukt, en voor een leraar basisvorming is het weer erg smal.'

De voorgestelde specialisatie levert wel weer nieuwe verschillen op, maar de overstap wordt makkelijker door een flink pakket gemeenschappelijke basisvakken. Overigens is minister Ritzen niet voor zo'n nieuw onderscheid. Op het Velon-congres zei hij donderdag vast te willen houden aan de zogeheten brede bevoegdheid voor het basisonderwijs. Dat wil zeggen dat een leerkracht in alle groepen, van één tot acht, les mag geven. Ook schoolbesturen voelen er weinig voor de pabo in tweeën te knippen omdat zij dan minder makkelijk met personeel kunnen schuiven tussen onder- en bovenbouw.

Plate denkt dat het voorstel van de hogescholen daar niet erg onder hoeft te lijden. 'Ook binnen de bestaande regels kunnen we met de voorgestelde specialisaties een eind komen. Scholen kunnen immers in hun personeelsbeleid rekening houden met de specialisatie die iemand heeft gevolgd.'

Het voorstel komt op een moment dat ook minister Ritzen werkt aan een nota over vernieuwing op de lerarenopleidingen. Hij zal daarin geen nieuwe fusieverplichtingen opnemen, kondigde de bewindsman aan.

Eerst zal duidelijk moeten zijn wat de inhoud van de vernieuwde lerarenopleidingen moet zijn, voordat beslissingen over fusies worden genomen. Wel verwacht hij dat pabo's en alle lerarenopleidingen voor het voortgezet onderwijs beter gaan samenwerken. Als de opleidingen onderling goede afspraken maken, krijgen zij daarvoor extra geld.

Meer over