Opinie

'Laf? Met een Mohammed-cartoon maakt een tekenaar zich persoonlijk kwetsbaar'

Nederlandse cartoonisten worden zeker niet gegijzeld door onverdraagzamen, antwoordt tekenaar Jos Collignon Peter Breedveld. 'Misschien weet je dat ik met een zeker grimmig genoegen over religie teken.'

Editie van het Franse Charlie Hebdo (november 2011). Beeld AFP
Editie van het Franse Charlie Hebdo (november 2011).Beeld AFP

Beste Peter,

Hadden wij maar een Charlie Hebdo. Ik zou er zo aan de gang willen. Het blad heeft lak aan alles, etaleert dat soms virtuoos, heeft geen advertenties en ligt in alle sigarenzaken van het land. Voor Charlie Hebdo was het na de Deense cartoonrellen vanzelfsprekend om in te hakken op moslimintolerantie. Toen in 2011 de redactieruimte in vlammen opging, kon door alle hulp de productie gewoon doorgaan.

Tekenaars bij Charlie Hebdo zitten in een ijzersterke traditie en in een collectief. Dat is wel even anders in Nederland. Een tekenaar hier maakt zich persoonlijk kwetsbaar met een Mohammedtekening die bij sommige moslims een rode waas voor de ogen brengt.

Het is nogal wat om, zoals jij doet, van een individuele tekenaar heldenmoed te eisen. Jij kunt misschien niet tekenen, Peter, maar wel schrijven. Ik zie jou nog niet je diepste overtuiging uitdragen met een spandoek in Bos en Lommer, waarop je Mohammed - met zijn 9-jarige vrouw Aisja - voor kinderschenner uitmaakt.

Worden wij gegijzeld door onverdraagzamen? Niets daarvan. Misschien weet je dat ik met een zeker grimmig genoegen over religie teken. Met die moslimtekeningen kun je een dun boekje vullen.

Jij noemt het laf, ik houd het op voorzichtig. Maar niet minder effectief op de lange termijn. Het mooie van satire is dat wat je linksom niet mag zeggen, rechtsom toch lukt en anders onderdoor. Daarom bloeit intelligente satire in dictaturen.

Natuurlijk is er een morele plicht om je te verzetten, ook als tekenaar. Maar een holle eik vel je niet met één bijlslag. En ook niet met tien. Duizend uitgekiende slagen en hij ligt. Ook Nederlandse tekenaars komen ergens in de komende tien jaar wel aan Mohammed persoonlijk toe. Voor zover dat nodig is.

Jos Collignon is tekenaar.

Meer over