Nieuws

Koning roept op tot verbinding: ‘De invloed van ieder van ons is groter dan we vaak denken’

Koning Willem-Alexander heeft de Nederlanders in zijn kersttoespraak op het hart gedrukt te blijven zoeken naar gemeenschappelijke waarden in een steeds meer gefragmenteerde maatschappij.

Yvonne Hofs
De koning sprak de televisiekijkers staande toe vanuit de ontvangsthal in paleis Huis ten Bosch.  Beeld Robin Utrecht
De koning sprak de televisiekijkers staande toe vanuit de ontvangsthal in paleis Huis ten Bosch.Beeld Robin Utrecht

Grote problemen die iedereen raken, zoals de coronapandemie en klimaatverandering, kunnen we alleen oplossen als iedereen daaraan een individuele bijdrage levert, zei de koning vanuit zijn woning, paleis Huis ten Bosch. ‘De invloed van ieder van ons is groter dan we vaak denken.’

In 2020 deelde de koning op Eerste Kerstdag zijn zorgen over de toenemende polarisatie in Nederland. Op dat thema ging hij dit jaar door. Mensen hebben allemaal hun eigen zorgen, maar door die focus op hun eigen problemen verliezen ze gemeenschapszin uit het oog, waarschuwt Willem-Alexander.

‘Ieder van ons heeft zijn eigen verhaal. Wij mensen zijn immers heel verschillend. We kijken op heel verschillende manieren tegen het leven aan. Zelfs als we weten dat we het op één onderwerp absoluut nooit eens kunnen worden, moeten we blijven zoeken naar wat we wel met elkaar delen. Ook al liggen standpunten ver uit elkaar: we moeten blijven samenleven.’

De vorst sprak de televisiekijkers staande toe vanuit de Vestibule (de ontvangsthal) in paleis Huis ten Bosch. De toespraak is enkele dagen voor Kerstmis opgenomen.

De kerstboodschap van Willem-Alexander vertoonde meer gelijkenissen met die van vorig jaar. Net als in 2020 vertelde de koning over zijn ontmoetingen met mensen in het land gedurende zijn vele werkbezoeken. Hij sprak onder anderen met bezorgde boeren, gedupeerden van de kinderopvangtoeslagenaffaire, politiemensen en ambulancemedewerkers.

Stukje zelfpromotie

Daarmee was de toespraak ook een broodnodig stukje zelfpromotie. Uit een onderzoek in opdracht van de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) kwam eerder deze week naar voren dat het Nederlandse volk amper weet wat het koningspaar tijdens de pandemie heeft uitgevoerd. De ‘goede werken’ van Willem-Alexander en koningin Máxima, zoals bezoeken aan ziekenhuizen en andere ‘coronalocaties’, kregen weinig media-aandacht.

Dat gold niet voor hun coronablunders. De inderhaast afgebroken herfstvakantie in Griekenland in 2020, het onvoldoende afstand houden tijdens een werkbezoek in Den Haag en het te druk bezochte verjaardagsfeest van dochter Amalia leidden wél tot krantenkoppen. De populariteit van het Koninklijk Huis is dit jaar dan ook afgenomen. Op Koningsdag had 56 procent van de Nederlanders vertrouwen in de koning; in september was dat gedaald naar 44 procent.

In de online versie van de kersttoespraak heeft de RVD tal van links naar nieuwsberichten over de werkbezoeken van de koning opgenomen. Zoals het bezoek aan een elektrische bussenfabriek in Deurne, die Willem-Alexander in zijn toespraak aanhaalde als voorbeeld van een succesvol bedrijf uit de sector duurzame innovatie. Voor het eerst sprak het staatshoofd in zijn kerstboodschap over klimaatverandering, ‘die we zelf hebben gecreëerd en waarvan we nu de gevolgen aan den lijve on dervinden’.

Franciscus vroeg speciale aandacht voor het toegenomen huiselijk geweld dat een gevolg is van de pandemie. Beeld AFP
Franciscus vroeg speciale aandacht voor het toegenomen huiselijk geweld dat een gevolg is van de pandemie.Beeld AFP

Urbi et Orbi

Paus Franciscus sneed in zijn traditionele Urbi et Orbi-kerstboodschap aan de wereld een soortgelijk thema als Willem-Alexander aan. De kerkvorst sprak over het gevaar dat mensen zich tijdens de pandemie afzonderen van anderen. ‘Ons vermogen sociale relaties aan te gaan wordt ernstig op de proef gesteld’, zei hij tegen het publiek op een regenachtig Sint-Pietersplein in Rome. Franciscus vroeg speciale aandacht voor het toegenomen huiselijk geweld dat een gevolg is van de pandemie.

De rooms-katholieke kerkleider beschuldigde politici ervan ‘de dialoog te mijden’, terwijl conflicten volgens hem alleen door middel van gesprekken opgelost kunnen worden. Hij noemde de burgeroorlogen in Afghanistan, Syrië, Ethiopië en Jemen als voorbeeld, net als de oplopende spanningen tussen Oekraïne en Rusland.

Meer over