Koersdalingen AEX: wel of niet instappen?

De beurzen verkennen steeds nieuwe diepten en de bodem lijkt nog niet in zicht. Aandelen zijn lang niet meer zo goedkoop geweest....

door Ben van Raaij en Xander van Uffelen

Jaap van Duijn, beleggingsstrateeg van Robeco, is met zijn fonds al begin deze maand ingestapt.

'Het beste advies is te vertellen wat je zelf hebt gedaan. Op 2 juli kreeg ik het idee dat de beurzen de bodem wel hadden bereikt. Nadien heeft het Robeco-fonds al zijn kasgeld in aandelen gestoken.

'Wat de afgelopen weken is gebeurd, is natuurlijk dramatisch. De koersen gaan recht omlaag. Ik heb die daling niet voorzien.

'Spijt over het besluit om begin juli in te stappen? In dit vak moet je nooit spijt hebben. Je kunt er toch niets meer aan doen. Het enige wat ik constateer, is dat de koersdalingen geen verklaring vinden in de economische ontwikkeling. Het is een combinatie van angstpsychose en gedwongen verkopen door pensioenfondsen.

'Opmerkelijk is dat de technologiefondsen al enige tijd in koers stabiliseren. In 1962 en 1987 zag je ook koersdalingen terwijl de conjunctuur juist weer aan een opleving begon. De volatiliteit op de S & P 500 is net zo groot als tijdens de diepe dalen in 1998 en 2001, een teken dat het dal nabij moet zijn. Het is nu wachten tot kopers de daling genoeg vinden en aandelen gaan kopen. Het exacte moment om in te stappen, is lastig te bepalen. Nu economische factoren toch niets zeggen, is het voor een particulier vooral verstandig om naar de grafieken te kijken.'

Grafiekentuurder Royce Tostrams ziet dankzij technische analyse een dalende trend naar een AEX-index van 200 punten.

'De conclusie op basis van de diverse technische signalen en indicatoren is dat er op korte termijn een herstel in de lucht hangt. Zowel de call/put-ratio als ons computermodel wijzen in die richting.

'De ruimte voor herstel is echter zeer beperkt. Het steile dalende trendkanaal biedt al weerstand rond 360. Elke opleving onder dit niveau mag gezien worden als een herstel binnen de dalende trend.

'Wij handhaven onze strategie om alleen op herstel neerwaartse posities (dus verkoopacties) aan te gaan. We kopen dus niet noch stappen we in. Eerste koersdoel is 300, het volgende rond 200. Conclusie is dat we nu ''een'' bodem maken, maar niet ''de'' bodem.'

Volgens Lucas Daalder, hoofd research van Oyens & Van Eeghen en columnist van beleggingssite IEX, kan de belegger voor de lange termijn nu best instappen.

'Met welke maatstaf je momenteel ook naar de waardering van aandelen kijkt, er is maar één conclusie mogelijk: aandelen zijn ondergewaardeerd. Wie op deze goedkope niveaus instapt, zal op de lange termijn zeker niet ongelukkig van zijn aandelen worden.

'Maar voor de korte termijn hoeft de bodem niet bereikt te zijn. Er is twijfel over de kracht van het financiële systeem en over de vermogenspositie van pensioenfondsen. Als pensioenfondsen aandelen moeten verkopen, komen de komende maanden de koersen verder onder druk te staan.

'Als er veel aanbod van aandelen is, zegt een waarderingsmaatstaf immers niet zoveel. Wij adviseren klanten dan ook om niet op één dag aandelen bij te kopen, maar om gefaseerd in te stappen.'

Manager Bas van de Haterd van het beleggingsonderzoeksbureau Stockscore ziet dat particulieren bereid zijn om in te stappen.

'We hebben het sentiment onder particuliere beleggers over de belangrijkste fondsen een week geleden op een rij gezet. De deelnemers aan het systeem geven daarbij aan of ze een aandeel willen kopen of verkopen. Wat blijkt: de drang om te kopen, het aankooppotentieel, is momenteel hoger dan het gemiddelde over de afgelopen periode. Particuliere beleggers willen dus wel instappen.

'De financials liggen er goed bij, evenals fondsen als CSM, Unilever, ASML en Philips. Ook uit Aegon zijn particulieren nauwelijks uitgestapt. Het zijn dus de instituten die maandag een koersdaling bij de verzekeraar veroorzaakten.

'De ervaring uit het verleden leert dat particuliere beleggers echter pas daadwerkelijk tot aanschaf overgaan als de beurs tot rust is gekomen en er geen koersuitschieters meer zijn. Wij verwachten dat particulieren na de zomer, in september, instappen.'

Peter van der Tuin, auteur van De AEX naar 2000, voorziet pas een significant herstel in november.

'Het wordt langzaam weer tijd om te kopen. Ik zeg niet dat de bodem al bereikt is, maar historisch gezien daalt de beurs maximaal tot halverwege de vroegere top. De AEX-index stond ooit rond 700 punten, en dan kom je op 350 uit. Je mag dus verwachten dat de bodem inmiddels in zicht komt. Maar het zou me niet verbazen als de AEX nog tot 300 daalt.

'Als beleggers in september terugkomen van vakantie, vallen de nota's van de beleggingsrekening vies tegen, en dan worden ze zuinig. Oktober is vanouds een slechte maand. Ik verwacht dus geen significant herstel voor november.

'Iedereen wil op het laagste punt kopen, maar je weet het precieze moment niet, er luidt natuurlijk geen bel op de beurs. Ik zou nu voorzichtig gestaffeld kwaliteitsaandelen bijkopen . Neem Ahold, dat flink is afgestraft maar toch een goede winstverwachting heeft voor dit jaar. Of technologie-aandelen, zoals Getronics en CMG, die kosten bijna niets meer.

'Ik voorzie dat de AEX eind dit jaar op 450 punten staat. Dat zou vergeleken met nu een winst van 30 procent betekenen, en dat is dus nog niet zo beroerd. Maar dan moeten er natuurlijk geen nieuwe aanslagen komen in de VS.'

Arno Barens, beleggingsstrateeg van Van Lanschot Bankiers, raadt particulieren aan vooralsnog terughoudend te zijn.

'Onze klanten zijn niet in paniek, maar wel berustend. De markt wordt op dit moment volledig door sentiment beheerst, en dus stellen wij ons terughoudend op. We zien helaas nog geen echte bodemvorming, en houden daarom voorlopig veel geld in kas.

'Het beursklimaat is natuurlijk al tijden niet goed, maar dit zijn uitzonderlijke dalingen. De sentimenten heersen, niet de fundamentals. Er is door de boekhoudschandalen een groot gebrek aan vertrouwen. En nu leiden de koersdalingen tot een nieuwe fase: de financials gaan onderuit.

'Er komt een keer ten goede, maar ik weet niet wanneer. De reële economie herstelt ietwat. En gezien alle saneringen kunnen de winstcijfers over het derde kwartaal gemiddeld alleen maar meevallen, vergeleken met hetzelfde kwartaal van 2001. Maar technisch ligt de markt er nog niet goed bij. Wees dus terughoudend. Koop alleen geleidelijk bij: fondsen die flink zijn gedaald, maar op langere termijn interessant zijn.'

Meer over