Nieuws

Klaver en Ploumen onderhandelen niet met minderheidskabinet, Segers sluit verkiezingen niet uit

Een eventueel minderheidskabinet, bestaande uit VVD, D66 en CDA, hoeft niet bij Lilianne Ploumen (PvdA) en Jesse Klaver (GroenLinks) aan te kloppen om zich bij voorbaat van steun te verzekeren voor kabinetsvoorstellen. ‘We gaan niet van tevoren onderhandelen’, aldus Ploumen. De ChristenUnie sluit nieuwe verkiezingen niet langer uit.

Lilianne Ploumen (PvdA) en Jesse Klaver (GroenLinks) na afloop van een gesprek met informateur Johan Remkes.  Beeld ANP
Lilianne Ploumen (PvdA) en Jesse Klaver (GroenLinks) na afloop van een gesprek met informateur Johan Remkes.Beeld ANP

Ploumen en Klaver maakten donderdag na afloop van hun gesprek met de nieuwe informateur Johan Remkes duidelijk dat zij voor zichzelf geen rol zien weggelegd ter ondersteuning van een minderheidskabinet waarbij zij dan zelf in de oppositie zitten.

Na het mislukken van de gesprekken over een meerderheidsvariant moet Remkes op zoek naar een levensvatbaar minderheidskabinet. Wil dat kabinet enige slagkracht hebben, dan moet het voor voorstellen op zoek naar steun bij de oppositie. Ploumen en Klaver willen wetsvoorstellen stuk voor stuk op hun merites beoordelen en er niet vooraf akkoorden over sluiten. ‘Wij gaan een minderheidskabinet niet gedogen. Zij zullen met voorstellen naar de Kamer moeten komen.’ Voorstellen die ze goed vinden, zullen de twee partijen steunen, slechte voorstellen niet.

De opstelling doet denken aan de strategie waar Sybrand Buma voor koos toen zijn CDA in de oppositie zat en het kabinet-Rutte II steun zocht bij de oppositie omdat de coalitie geen meerderheid had in de Eerste Kamer. D66, ChristenUnie en SGP schoten het kabinet toen te hulp, maar Buma zag niks in akkoordjes achter de schermen.

Betekent dat dat PvdA en GroenLinks ook niet te porren zijn voor deals over thema's als klimaat, stikstof of woningbouw? Nee, een toekomstig minderheidskabinet hoeft ook voor deze thema's geen kopjes koffie met Ploumen en Klaver te drinken. Klaver: ‘Met ons valt vooraf te praten over een meerderheidskabinet, als zij in hun wijsheid besluiten dat er een minderheidskabinet moet komen, dan moeten ze vooral met elkaar onderhandelen.’

ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers sprak al eerder zijn voorkeur voor een minderheidsvariant uit. Hij zou dat kabinet ‘constructief’ tegemoet treden, maar ook Segers ziet geen gedoogrol voor zijn partij weggelegd. Sterker nog, gezien de huidige staat van de formatie sluit hij nieuwe verkiezingen niet uit. ‘Tot voor drie weken had ik dat echt niet als optie in mijn hoofd, en nu zou het kunnen.’

Comfort

Volgens oud-informateur Mariëtte Hamer maakt het afhaken van PvdA en GroenLinks de situatie voor VVD, CDA en D66 ‘buitengewoon ingewikkeld’, omdat een eventueel minderheidskabinet steun nodig heeft van de oppositie. ‘PvdA en GroenLinks heb je straks nodig’, voorspelt zij.

Hamer sprak donderdag met haar opvolger en liet voorafgaand haar licht schijnen op de huidige situatie. ‘Dit hele vraagstuk gaat steeds om de vraag welk comfort er zit voor de partijen die in het kabinet stappen.’ De twee rechtse partijen VVD en CDA hebben elkaar. ‘D66 was op zoek naar dat comfort. Dat hebben ze nog steeds niet gevonden.’ En dat is wel nodig, ziet Hamer. ‘Als het dus niet lukt van tevoren dat comfort te bieden, dan wordt het lastig.’

Volgens Hamer is het nu aan de VVD, de grootste partij, om de partijen die in een minderheidskabinet stappen die geruststelling te bieden. Misschien zijn daar niet drie partijen in het kabinet voor nodig, maar juist twee. Zijn dat dan VVD en CDA, of vormen VVD en D66 dat motorblok? Hamer: ‘Daar gaat gelukkig de nieuwe informateur over.’

Meer over