Kerry geeft vredesproces voorlopig op

Met de opmerking dat Israël een apartheidsstaat dreigt te worden, heeft de Amerikaanse minister van Buitenlandse zaken John Kerry - althans tijdelijk - zijn handen afgetrokken van het vredesproces in het Midden-Oosten. Dinsdag verstreek de door Kerry vastgestelde termijn voor onderhandelingen tussen Israëli's en Palestijnen.

VAN ONZE BUITENLANDREDACTIE

AMSTERDAM - De bewindsman nam enige afstand van zijn uitgelekte uitspraak ('ik had een ander woord moeten kiezen'), maar hield staande dat de enige uitkomst van onderhandelingen de oprichting van een onafhankelijke Palestijnse staat náást Israël kan zijn. In een Israëlische staat met Palestijnse onderdanen ziet hij niets.

Negen maanden heeft Kerry gepoogd de gesprekken, die hijzelf met veel moeite op gang had gebracht, gaande te houden. Eind vorige week schortte Israël het overleg op, nadat de Palestijnse president Mahmoud Abbas een overeenkomst met de extremistische Hamasbeweging had gesloten over de vorming van een regering van 'nationale eenheid'.

De Amerikaanse president Barack Obama liet daarop weten dat een 'pauze' in de vredesbesprekingen voor de hand ligt. Hij betichtte beide partijen van gebrek aan politieke wil om een akkoord te bereiken. Eerder liet Kerry weten dat hij geen ijzer met handen kan breken als de opponenten blijven hameren op hun eigen gelijk.

Zijn kwalificatie van Israël als apartheidsstaat kwam hem op scherpe kritiek te staan van pro-Israëlische organisaties en politici in eigen land, ook al werd de term eerder in de mond genomen door onder anderen de voormalige Israëlische premier Ehud Olmert. Volgens een Amerikaanse analist, Aaron David Miller, die ooit betrokken was bij het vredesoverleg, heeft de bewindsman zijn kansen op het welslagen van vredesbesprekingen vergooid.

De Israëlische regering onthield zich van commentaar. Prominente Israëli's en Palestijnen hebben de afgelopen dagen laten doorschemeren dat hervatting van de gesprekken mogelijk is - zij het op hún voorwaarden. Israël eist dat Abbas de prille samenwerking met Hamas verbreekt. Hamas, door Israël, de VS en Europese landen als een terroristische organisatie beschouwd, heeft de macht in de Gazastrook. De Palestijnen eisen dat Israël eindelijk stopt met de bouw van nederzettingen op de bezette westelijke Jordaanoever, waar Abbas de scepter zwaait. Volgens Peace Now, een groepering van Israëlische mensenrechtenactivisten, heeft premier Benjamin Netanyahu zich gedurende de onderhandelingen niets aangetrokken van internationale oproepen om een einde te maken aan de illegale bouw van woningen voor joodse kolonisten. Die constatering werd dinsdag gestaafd door de VN-coördinator voor het vredesproces, de Nederlandse diplomaat Robert Serry. In een verslag voor de VN-veiligheidsraad sprak hij over een 'zorgwekkende ontwikkeling.' Ook wees hij erop dat Israëlische veiligheidstroepen en Palestijnen steeds vaker slaags raken op de Jordaanoever. De situatie 'op de grond' dreigt volgens Serry uit de hand te lopen.

undefined

Meer over