Nieuws

Kamer praat tegen heug en meug over avondlockdown, maar had graag de tanden gezet in strategie van grillig kabinet

Hoewel de Tweede Kamer zich woensdag met lange tanden achter de avondlockdown heeft geschaard, neemt het chagrijn over het coronabeleid toe. Een meerderheid van de Kamer wil van het demissionair kabinet weten wat de langetermijnstrategie wordt.

Avinash Bhikhie
D66-Kamerlid Jan Paternotte bekroop ‘een déjà-vugevoel’, nu Nederland opnieuw onderaan het Europese vaccinatielijstje bungelt. Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant
D66-Kamerlid Jan Paternotte bekroop ‘een déjà-vugevoel’, nu Nederland opnieuw onderaan het Europese vaccinatielijstje bungelt.Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

‘Gaan we iedere winter in een lockdown? We moeten alles op alles zetten om dat te voorkomen’, aldus D66’er Jan Paternotte. Eva Van Esch (PvdD): ‘Het virus is niet grillig, dit kabinet is grillig. Zonder strategie blijft Nederland overvallen worden.’ Mirjam Bikker (ChristenUnie): ‘Kijk naar de langere termijn. Wat zijn de scenario’s?’

Eigenlijk had de Kamer zich willen buigen over hoe Nederland de komende maanden met het virus zal moeten leven, maar het debat over de langetermijnstrategie moest eerder wijken voor de actualiteit: oplopende besmettingen en een groeiende druk op de zorg. Met een ‘harde klap’ hoopten Rutte en De Jonge nog op een knik in de besmettingsgolf om vervolgens met 2G veilig te heropenen.

Over deze winterstrategie zouden deze week knopen worden doorgehakt, maar opnieuw heeft de Kamer de agenda moeten leegvegen: de winterstrategie bleek te veel te leunen op de hoop dat het wel goed zou komen met de besmettingscijfers en dus debatteerde Kamer tegen heug en meug over de avondlockdown.

Want opnieuw is te laat ingegrepen, opnieuw is te laat begonnen met prikken en opnieuw moet vol worden geremd om de ziekenhuizen niet nog verder te belasten en code zwart te voorkomen.

Déjà-vugevoel

Hoe heeft het zover kunnen komen? Een eerdere start met de boosterprikken had in ieder geval een deel van de ziekenhuisopnamen kunnen voorkomen, zei Jaap van Dissel eerder op de dag. Had De Jonge eerder willen beginnen met boosteren? Ja, terugkijkend is onvoldoende rekening gehouden met het scenario dat de besmettingen en ziekenhuisopnames zo hoog zouden zijn. Inmiddels meent de minister te zijn begonnen met een inhaalslag. In het debat maakte hij bekend dat zestig-plussers die vóór eind juni volledig waren gevaccineerd, nog dit jaar een boosterprik kunnen halen.

Het roept bij Paternotte ‘een déjà-vugevoel’ op. Net als bij de komst van de eerste vaccins bungelde Nederland onder aan het Europese vaccinatielijstje. Nu zijn er nergens in de EU zo weinig boosterprikken gezet als in Nederland. ‘Kwalijk’, zegt de PvdA, die het kabinet hier verantwoordelijk voor houdt. ‘Dit zijn de gevolgen van keuzen van dit kabinet’, aldus Attje Kuiken, die vreest dat er harder moet worden ingegrepen. Ook VVD en D66 vragen zich af of er geen extra maatregelen nodig zijn, vooral met het oog op de nieuwe omikronvariant.

Daar is volgens Rutte nu geen antwoord op te geven. De komende weken staan voor het kabinet in het teken van het weer onder controle krijgen van de besmettingen. Een uitzondering voor amateursporten voor jongeren na 17 uur, waar meerdere fracties om vroegen, is volgens Rutte in dat kader onverstandig.

Breed 2G-draagvlak

Intussen wordt gewerkt aan een strategie voor de periode daarna. Wat de richting wordt, daarop wilde Rutte niet vooruitlopen. Dat Nederland binnenkort van corona af is, is volgens Rutte niet waarschijnlijk. ‘De heftigheid moet beter controleerbaar worden.’

Dat nu nieuwe, ingrijpende maatregelen nodig zijn, snapt de Kamer, maar de twijfels en kritiek nemen toe bij de oppositiepartijen die het kabinet nog graag aan boord heeft, de PvdA en GroenLinks. Voor steun voor onder meer de invoering van 2G wil het kabinet het liefst een breed draagvlak. Het kijkt daarbij nadrukkelijk naar de twee linkse partijen.

PvdA en GroenLinks vinden dat het anders moet, om te beginnen door te stoppen met een crisisstructuur waarin er eerst OMT-adviezen, Catshuisoverleggen en persconferenties zijn, waarbij de besluiten bekend worden gemaakt, waarna de Tweede Kamer als laatste mag aansluiten. Bijna twee jaar na de uitbraak en met vraagstukken waardoor mogelijk grondrechten verregaand worden ingeperkt, zoals met 2G, moeten die discussies nadrukkelijker in de Kamer gevoerd worden, vindt Lisa Westerveld (GroenLinks). ‘Dit is zo niet te doen.’

Meer over