nieuwskabinetscrisis italië

Kabinetscrisis in Italië na opstappen coalitiepartij oud-premier Renzi

De coalitiepartij Italia Viva trekt zich terug uit de Italiaanse regering, die daarmee haar meerderheid verliest. De crisis hing al weken in de lucht, sinds partijleider en oud-premier Matteo Renzi eind december felle kritiek uitte op de plannen van de regering voor het gebruik van de Next Generation-gelden van de EU.

Italia Viva-leider Matteo Renzi wordt in Italië hevig bekritiseerd. Driekwart van de Italianen denkt dat hij de crisis vooral gebruikt om zijn eigen belangen na te jagen. Beeld REUTERS
Italia Viva-leider Matteo Renzi wordt in Italië hevig bekritiseerd. Driekwart van de Italianen denkt dat hij de crisis vooral gebruikt om zijn eigen belangen na te jagen.Beeld REUTERS

Renzi kondigde woensdagmiddag aan dat de twee ministers en staatssecretaris van de partij hun ontslag hebben ingediend. Zijn Italia Viva vond dat er te weinig geïnvesteerd werd in gezondheidszorg en dat de plannen van de regering te vaag waren. Italië is een van de laatste landen die de herstelplannen nog niet heeft ingediend bij de Europese Commissie, omdat er al weken geen binnenlandse politieke overeenstemming kon worden bereikt.

Het zogeheten Recovery Plan werd dinsdagavond uiteindelijk wel goedgekeurd, maar de ministers van het liberale Italia Viva onthielden zich toen al van stemming. Dinsdag riep president Sergio Mattarella, die zich normaal afzijdig houdt van politiek-inhoudelijke discussie, Renzi op om het Recovery Plan niet tegen te houden.

Dat deed hij niet, maar zijn dreigement om de regering te laten wankelen, zette hij wel door. Het forceren van de regeringscrisis kan in Italië op veel kritiek rekenen, want het land bevindt zich midden in de zware tweede golf van de coronapandemie en kan er nu eigenlijk geen politieke crisis bij hebben.

‘Een grote fout’

Volgens een peiling van Ipsos denkt 73 procent van de Italianen dat Renzi met deze crisis vooral zijn eigen belangen najaagt. Ook de sociaal-democraten, de tweede partij en belangrijkste coalitiepartner van de Vijfsterrenbeweging, noemen de timing van Renzi ‘een grote fout’. Zelf verklaart de oud-premier dat de regels van de democratie niet kunnen worden opgeschort zolang de pandemie voortduurt.

De corona-aanpak van de regering van Giuseppe Conte (Vijfsterrenbeweging) kan nog steeds op brede steun onder de bevolking rekenen. De premier overtreft in de Ipsos-peiling ook nog altijd die andere Matteo, de rechts-nationalistische Salvini, in populariteit, al staat zijn Lega wel op winst in de peilingen ten opzichte van de vorige verkiezingen.

Anderhalf jaar geleden was het uitgerekend Renzi die Conte aan een nieuwe meerderheid hielp, toen de samenwerking met de Lega van Salvini misliep. Momenteel staat Italia Viva er, net als de Vijfsterrenbeweging en de sociaaldemocraten (PD), slecht voor in de peilingen. Renzi verklaarde woensdag dan ook niet uit te zijn op nieuwe verkiezingen. Ook een samenwerking met de rechts-populistische partijen sluit hij alvast uit.

Er liggen nu verscheidene scenario’s op tafel, maar nieuwe verkiezingen lijken geen waarschijnlijke uitkomst. Behalve Renzi zitten ook de Vijfsterrenbeweging en de PD daar niet op te wachten, omdat ze vrezen dat rechts de grote winnaar zou worden. Andere mogelijkheden zijn doorregeren als minderheidskabinet, of een nieuwe regering (onder Conte of een andere premier) vormen, zonder dat er tussentijds verkiezingen plaatsvinden.

Meer over