nieuws

Kabinet komt met gebaar van erkenning naar Dutchbat

Het kabinet komt met een gebaar van erkenning naar Dutchbat III-veteranen die in Srebrenica hebben gediend tijdens de val van de enclave in 1995. De veteranen krijgen onder meer een symbolisch bedrag van 5.000 euro.

Veteranen van Dutchbat III bekijken de observatiepost Bravo op het voormalig hoofdkwartier van Dutchbat in Potocari bij Srebrenica. Beeld ANP
Veteranen van Dutchbat III bekijken de observatiepost Bravo op het voormalig hoofdkwartier van Dutchbat in Potocari bij Srebrenica.Beeld ANP

Minister van Defensie Ank Bijleveld neemt daarmee de aanbevelingen over van de commissie-Borstlap, zo laat ze de Kamer weten. Deze commissie deed aanbevelingen naar aanleiding van een eind vorig jaar gepubliceerd onderzoek onder veteranen van Dutchbat III en hun familieleden door het ARQ Nationaal Psychotrauma Centrum. Daaruit bleek dat een kwarteeuw na de uitzending naar Srebrenica in het voormalige Joegoslavië een op de drie Dutchbat III-veteranen nog behoefte heeft aan zorg of ondersteuning. Vrijwel alle Dutchbatveteranen voelen zich onvoldoende erkend en gewaardeerd.

De adviezen van de commissie-Borstlap, die Bijleveld nu overneemt, gaan deels over zorg, erkenning en waardering voor de veteranen. De gift van het symbolische bedrag van 5.000 euro (belastingvrij) is bedoeld als ‘blijk van erkenning en waardering voor de uitzonderlijke omstandigheden waaronder Dutchbat-III moest opereren en de ontwikkelingen in de 25 jaren daarna, waardoor het ervaren gebrek is ontstaan aan steun, erkenning en waardering’.

In het persbericht op de website van Defensie staat dat het ook een blijk van erkenning is voor de periode na 1995, ‘waarin zij (de veteranen, red.) onterecht en jarenlang veel kritiek en negatieve media-aandacht over zich heen kregen.’

In 2002 stapte het kabinet-Kok II op na de publicatie van het NIOD-rapport over de val van Srebrenica. Tijdens en na de val van de enclave pleegden Bosnisch-Servische troepen, ‘buiten het gezichtsveld van Dutchbat-III’ , een massamoord op duizenden moslimmannen, concludeerde het NIOD.

Terugkeerreizen

Defensie gaat voor de Dutchbat-III veteranen vanaf volgend jaar ook terugkeerreizen naar Srebrenica organiseren (en betalen). Ook ontvangen alle Dutchbat III-veteranen en hun thuisfront binnenkort een brief met een uitnodiging aan hen die nog professionele hulp nodig hebben, maar deze nog niet (voldoende) hebben gekregen.

De eerste aanbeveling van de commissie-Borstlap was overigens politiek van aard en bevat een oproep aan kabinet en Kamer om ‘een te rooskleurige voorstelling van zaken’ te vermijden, zowel voor als tijdens een missie. Deze aanbeveling omarmt Bijleveld ook voor wat het kabinet betreft.

Opvallend waren de aanbevelingen van de commissie-Borstlap over het veteranenbeleid van Defensie zelf, dat in de ogen van veel veteranen nog altijd tekortschiet. ‘Sta voor je personeel’, adviseerde de commissie. En het ministerie en organisaties betrokken bij het veteranenbeleid ‘moeten voorkomen dat zij tegenstanders worden van de veteraan’. Volgens de minister is er echter al veel verbeterd in het veteranenbeleid. Ze wijst daarbij op de hervorming van veteranenorganisaties waaruit in januari het Veteraneninstituut is ontstaan.

In december 2020 kondigde minister Bijleveld ook een civielrechtelijke schaderegeling aan voor de nabestaanden van 350 Bosnische mannen die zich op de Dutchbat-compound bevonden en onder dwang door Bosnische Serviërs zijn meegenomen en gedood. De Hoge Raad bepaalde in 2019 dat de Nederlandse staat voor 10 procent aansprakelijk is voor het lot van de mannen. Weduwen kunnen aanspraak maken op een vergoeding van 15.000 euro, andere nabestaanden op 10.000 euro.

Meer over